Revalorization of a manor garden in the context of its relationships with the surrounding landscape based on the błędów palace–garden ensemble

Anna Misierewicz

Abstrakt

Historical gardens are tangible testimony of the culture of bygone times. Formerly the whole surrounding landscape has been subordinated to the dominant, which was the manor house, and create a harmonious whole with it. With the ongoing development of villages and towns, landscape has been undergoing continuous transformation, and manor houses have been losing their status in area. Today there are not many buildings where the clear links with the surroundings have been preserved. Therefore, when undertaking revalorization it is worth considering the opportunities to reconstruct the garden in relation with its surroundings and preserve the cultural landscape of Błędów, which is unique to the region.

REWALORYZACJA OGRODÓW DWORSKICH W KONTEKŚCIE POWIĄZAŃ Z OTACZAJĄCYM KRAJOBRAZEM NA PRZYKŁADZIE ZAŁOŻENIA W BŁĘDOWIE

Ogrody zabytkowe stanowią namacalne świadectwo kultury minionych czasów. Dawniej cały otaczający krajobraz podporządkowany był dominancie, jaką stanowił dwór, i tworzył z nim harmonijną całość. Wraz z postępującym rozwojem wsi i miast krajobraz ulegał ciągłym przekształceniom, a dwory traciły swoją rangę w przestrzeni. Dziś niewiele jest obiektów, w których zachowało się ich czytelne powiązanie z okolicą. Dlatego, podejmując proces rewaloryzacji, warto zastanowić się nad możliwościami odtworzenia obiektu w powiązaniu z otoczeniem oraz zachowania dawnego krajobrazu kulturowego Błędowa, który jest unikalny w regionie.

Słowa kluczowe: revalorization manor’s garden, Błędów’s palace-garden ensemble, cultural landscape , rewaloryzacja ogrodów dworskich, założenie pałacowo-parkowe w Błędowie, krajobraz kulturowy
References

Czartoryska I., Myśli różne o sposobie zakładania ogrodów, Wrocław 1808.

Galicka I., Sygietyńska H., Katalog zabytków sztuki w Polsce, vol. X, fasc. 5: Powiat grójecki, Warszawa 1971.

Jankowski E., Ogród przy dworze wiejskim, vol. 2: Ogród ozdobny, Warszawa 1888.

Jankowski E., W Błędowie, Warszawa 1934.

Jaroszewski T.S., Baraniewski W., Pałace i dwory w okolicach Warszawy, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 1992.

Księgi wieczyste „Hipoteka w Grójcu”, part I, sygn. 18, Archiwum Państwowe w Grodzisku Mazowieckim.

Misierewicz A., Projekt rewaloryzacji części wjazdowej założenia pałacowo-parkowego w Błędowie, Engineering thesis, promoter PhD. Eng. Arch. A. Różańska, Katedra Sztuki Krajobrazu WOBiAK, SGGW w Warszawie, Warszawa 2013.

Nakwaska K., Dwór wiejski: dzieło poświęcone gospodyniom polskim, przydatne i osobom w mieście mieszkającym, vol. 1, Poznań 1842.

Słowińska B.A., Początki sadownictwa w Grójeckiem, Hortpress, Warszawa 2007.

Wiśniewska K., Ewidencja parku w Błędowie, Warszawa 1982.