Związki Królestwa Polskiego z Europą Zachodnią w dziedzinie oświaty i nauki w świetle protokołów posiedzeń RWP w latach 1845–1850

Ewa Kula,

Adam Massalski

Abstrakt

Relations between the Polish Kingdom with Western Europe in the field of education and science in the light of protocols from the sittings of the Council of Public Education in the years 1845–1850

The Council of Public Education was created by the law on schooling of July 15, 1833 and was supposed to take over a number of powers that used to belong to the Government Commission on Religions and Public Enlightenment. During years between the insurrections (1831–1863), scientific and education relations of the Polish Kingdom and Western Europe were radically restricted. It was reflected in the protocols of the Council’s sittings that included only incidental records of cases of Polish scientists and teachers leaving abroad for scientific purposes. In majority, decisions of the Council having to do with international rela¬tions at that time concerned purchases of items and exhibits and, less often, of magazines for scientific institutions, as Botanical Garden, Zoological Hall, or Public Library. Records in the protocols are therefore a proof of limited role of the Council of Public Education in the mana¬gement of educational system of the Polish Kingdom during that period.
 

Słowa kluczowe: Królestwo Polskie, Rada Wychowania Publicznego, Warszawski Okręg Naukowy, lata międzypowstaniowe, współpraca z zagranicą
References

Bieliński J., Królewski Uniwersytet Warszawski (1816-1831), t. I, Warszawa 1907.

Demidowicz T., Rada Wychowania Publicznegojako „główna zwierzchność szkolna” w Królestwie Polskim 1833-1839/40. „Przegląd Historyczno-Oświatowy” 1992.

Eisenbach A., Emancypacja Żydów na ziemiach polskich 1785-1870 na tle europejskim. Warszawa 1988.

Fedorowicz Z., Feliksiak S., 150-lecie Gabinetu Zoologicznego w Warszawie (1818-1968), „Memorabilia Zoologica” Nowa Seria 1, 2016, s. 15, http://www.muzeum.uw.edu.pl/uw-w-zrodlach-o-150-leciu-gabinetu-zoologicznego/ [dostęp 6. 08. 2017]

Historia Nauki Polskiejpod red. B. Suchodolskiego, t. III, Wrocław – Gdańsk 1977.

JakimowiczI, A. Ryszkiewicz, Szkoła Sztuk Pięknych w Warszawie 1844–1866, „Rocznik Warszawski” t. 4: 1963, [druk.] 1964.

Kosiek Z., Oczapowski Michał (1788-1854), PSB, t. 23, s. 522-525.

Kucharzewski J., Epoka paskiewiczowska w Królestwie Polskim. Losy oświaty. Warszawa-Kraków 1914.

Kula E., Naukowa, literacka i artystyczna twórczość nauczycieli rządowych męskich szkół średnich Królestwa Polskiego w latach 1833-1862, Wyd. AŚ, Kielce 2006.

Manteuffel T., Centralne władze oświatowe na terenie b. Królestwa Kongresowego (1817 – 1915), Warszawa 1929.

Massalski A., Słownik biograficzny. Nauczyciele szkół średnich rządowych męskich w Królestwie Polskim 1833-1862, Warszawa 2007.

Massalski A., Stypendyści zagraniczni Królestwa Polskiego w czasach Stanisława Staszica. Zarys problemu. „Rozprawy z Dziejów Oświaty” 2006, t. XLV, s. 113-123.

Miąso J., Szkoły realne w Królestwie Polskim w okresie międzypowstaniowym, „Rozprawy z Dziejów Oświaty”, t. VI, 1963.

Poznański K., Oświata i szkolnictwo w Królestwie Polskim 1831-1869. Lata zmagań i nadziei. t. 1, Przebudowa systemu szkolnictwa i wychowania w Królestwie Polskim w latach 1831-1839, Warszawa 2001.

PoznańskiK., Oświata i szkolnictwo w Królestwie Polskim 1831–1869. Lata zmagań i nadziei,t. 3, Polityka oświatowa caratu w latach 1834–1861, Warszawa 2004.

Puciata-Pawłowska J., Breslauer Chrystjan (1802-1882), PSB, t. II, Kraków 1936, s. 427-428.

Rada Wychowania Publicznego w Królestwie Polskim w latach 1845-1850. Protokoły posiedzeń, t. 1, Lata 1845 i 1846, wybór i oprac. E. Kula, A. Massalski, Łódź-Kielce 2014.

Rada Wychowania Publicznego w Królestwie Polskim w latach 1845-1850. Protokoły posiedzeń, t. II, Lata 1848-1850, wybór i oprac. E. Kula i A. Massalski, Łódź - Kielce 2015.

Rossijskij Gosudarstvennyj Istoričeskij Arhiv w Sankt Peterburge, fond 733, opis 77, deła: 167, 198, 243, 271, 301, 302, 336, 357, 387, 406, 421, 440, 463, 486, 504.

Szczerbatow [M]. Rządy księcia Paskiewicza w Królestwie Polskim (1832-1847), Warszawa 1900.

Winiarz A., Szkolnictwo Księstwa Warszawskiego i Królestwa Polskiego (1807-1831), Lublin 2002.

Zasztowt L., Popularyzacja nauki w Królestwie Polskim 1864 – 1905. Wrocław-Łódź 1989.

Zasztowt L., Wstęp, w: Akademie nauk. Uniwersytety. Organizacje nauki. Polsko-rosyjskie relacje w sferze nauki XVIII-XX w., red. L. Zasztowt, Warszawa 2013.