Wkład Feliksa Kucharzewskiego (1849–1935) w dzieło powstania Politechniki Warszawskiej

Konrad Pylak

Abstrakt

The paper presents a chronological and thematic juxtaposition and discussion of Feliks Kucharzewski’s publications on higher technical education, curricula, technical universities in Western countries and Russia, as well as their history and development trends. It emphasizes the fact that the extensive collection of his publications (from the end of the 19th to the first decades of the 20th century) served first to popularize the idea of establishing a Polish technical university in Warsaw, and then to shape its organization and graduates’ profiles in accordance with the best western standards and the needs of the Polish economy.

Kucharzewski participated in all activities aimed at establishing a Polish technical university. He initiated discussions on this initiative and endeavoured to retain such an idea in the public awareness and concretised it. He recalled previous Polish attempts and achievements in this area, as well as promoted best practices from other countries. Kucharzewski was one of the most active team members creating projects of both the Tsar Nicolas II Warsaw Polytechnic Institute in 1898 and Warsaw University of Technology in 1915. He also participated in the creation of curricula for both universities. His extensive activity was refl ected in numerous readings and writings discussed in this paper. His exceptional contribution to the creation of Warsaw University of Technology was appreciated by its community, which granted him the title of the honorary professor.

Data zgłoszenia artykułu: 15 stycznia 2019

Data przyjęcia do druku: 6 kwietnia 2019

Słowa kluczowe: Feliks Kucharzewski, historia uczelni technicznych, historia Politechniki Warszawskiej , history of technical education, history of Warsaw University of Technology
References

Źródła

Politechnika Warszawska 1915–1925. Księga pamiątkowa, red. L. Staniewicz, Warszawa 1925.

Polskie Towarzystwo Politechniczne we Lwowie (1877–1927), Księga pamiątkowa,  red. M. Matakiewicz, Lwów 1927.

Aulich W., Wspomnienie o Feliksie Kucharzewskim. „Czasopismo Techniczne” t. 53, 1935, nr 13, s. 253–254.

Bąkowski F., Ś. p. prof.  dr. Feliks Kucharzewski. „PrzegląTechniczny t. 74, 1935, nr 13, s. 245–246.

 

Cytowane publikacje Feliksa Kucharzewskiego  z „Przeglądu Technicznego”

Kucharzewski  F., Laboratoryum mechaniczne przy wyższych szkołach technicznych. „Przegląd Techniczny” t. 31, 1894, nr 8, s. 178–180.

Kucharzewski F., W kwestyi wykształcenia technicznego (odczyt), „Przegląd Techniczny” t. 23, 1897, nr 15, s. 237–240.

Kucharzewski F., Początek i rozwój wyższych szkół technicznych. Politechnika w Warsza- wie (streszczenie odczytu), „Przegląd Techniczny” r. 23, 1897, nr 52, s. 851–857 (pełny tekst: „Ateneum. Pismo Naukowe i Literackie” t. 1 (89), 1898, z. 1, s. 1–21).

Kucharzewski F., Postanowienia i poglądy  w sprawie rozwoju  wyższego  wykształcenia technicznego w Rossyi (odczyt), „Przegląd Techniczny” t. 36, 1898, nr 11, s. 185–192 oraz nr 12, s. 205–213.

Kucharzewski F., Poglądy Zöllera i Riedlera na sprawy wyższego wykształcenia technicz- nego w Niemczech, „Przegląd Techniczny” t. 36, 1898, nr 48, s. 812–819 oraz nr 49, s. 829–839.

Kucharzewski F., Technicy i ich zespolenie, wśród rozwoju przemysłu Królestwa (odczyt), „Przegląd Techniczny” t. 44, 1906, nr 5, s. 43–44, nr 6, s. 59–61, nr 7, s. 67–68 oraz nr 9, s. 90–91.

K. [Kucharzewski] F., Politechniki niemieckie i polskie przed r. 1900, „Przegląd Techniczny” t. 53, 1915, nr 9/10, s. 79–80.

Kucharzewski F., Wykształcenie matematyczne inżynierów,  „Przegląd Techniczny” t. 43, 1915, nr 19/20, s. 187–189 oraz nr 23/24, s. 245–247.

Kucharzewski F.,  Szkoła Politechniczna Lwowska,  „Przegląd  Techniczny”  t.  54,  1916, nr 1/2, s. 1–5.

Kucharzewski F., Politechniki  polskie wśród  rozwoju  tych szkół na zachodzie (odczyt), „Przegląd Techniczny” t. 54, 1916, nr 19/20, s. 184–190.

Kucharzewski F., O Kajetanie Garbińskim, pierwszym wychowawcy  techników  polskich, „Przegląd Techniczny” t. 65, 1927, nr 43, s. 903–906 oraz nr 44, s. 923–924.

Kucharzewski  F., O profesorach naszej pierwszej Politechniki, „Przegląd Techniczny” t. 68,1929, nr 45, s. 1024–1028.

 

 

Literatura przedmiotu

Królikowski L., Piłatowicz J., Kształcenie inżynierów  polskich do 1918 r. W: Inżynierowie polscy w XIX i XX wieku. Kształcenie i osiągnięcia, t. 1, Warszawa 1992, s. 11–32.

Piłatowicz J., Feliks Kucharzewski (1849–1935). Historyk techniki, Warszawa 1998. Piłatowicz J., Kadra techniczna w zaborze rosyjskim do 1918 r., [w:] Inżynierowie  polscy w XIX i XX wieku. Kształcenie i osiągnięcia, t. 3, Warszawa 1994, s. 45–125.

Połocka A., Bibliografia piśmiennictwa  profesora Feliksa Kucharzewskiego z dostępem do tekstów wybranych publikacji, Warszawa 2013.

 

Schabowska K., Pylak K., Z dziejów polskiej myśli technicznej. Czasopiśmiennictwo Feliksa Kucharzewskiego, „Kwartalnik  Historii Nauki i Techniki t. 41, 1996, nr 2, s. 69–87.