Dlaczego Polacy wciąż wracają do historii? Gerhard Gnauck, Polen verstehen. Geschichte, Politik, Gesellschaft, Stuttgart 2018, ss. 318

Monika Wiśniewska

Abstrakt

Gerhard Gnauck, Polen verstehen. Geschichte, Politik, Gesellschaft, Stuttgart 2018, ss. 318.

 

The aim of the article is to review the book Polen verstehen. Geschichte, Politik, Gesellschaft by Gerhard Gnauck, a German historian, political scientist, journalist and correspondent of ‘Frankfurter Allgemeine Zeitung’. It was published in Stuttgart in 2018, and in July 2019 it was presented in Poland at the office of the Foundation for Polish-German Cooperation in Warsaw. The review article ponders on how Gnauck’s monograph should be qualified, whether or not it bears a scientific character; further, if it can be considered a German-language compendium of knowledge about the history of Poland and current socio-political conditions in this country. The tasks that the author set out in his work are discussed and an attempt is made to answer the question to what extent the outlined plans were achieved. The last part of the text reflects on the importance of the monograph to the German reader and German-Polish relations.

Słowa kluczowe: Gerhard Gnauck, stosunki polsko-niemieckie, Polska w historiografii niemieckiej
References

Borodziej W., Geschichte Polens im 20. Jahrhundert, München 2010.

Borodziej W., Geschichte Polens im 20. Jahrhundert, München 2016.

Chwalba A., Kurze Geschichte der Dritten Republik Polen 1989–2005, Wiesbaden 2010.

Davies N., Aufstand der Verlorenen. Der Kampf um Warschau 1944, tłum. T. Bertram, München 2004.

Davies N., Im Herzen Europas. Geschichte Polens, tłum. F. Griese, München 2000.

Deutschland und der (Volks–)Republik Polen von der Unterzeichnung des Warschauer Vertrages bis zum Abkommen über gute Nachbarschaft und freundschaftliche Zusammenarbeit (1970–91), München 1993.

Die Deutschen und die Polen. Geschichte einer Nachbarschaft, red. D. Bingen, Darmstadt 2016.

Gnauck G., Polen verstehen. Geschichte, Politik, Gesellschaft, Stuttgart 2018.

Gnauck G., „Ein infantiler Autokratismus“. Kaczyński, die PiS und Polens Weg nach Osten (Rozmowa z Jadwigą Staniszkis), „Osteuropa” 2016, z. 1–2, s. 103–108.

Gnauck G., Czy Kaczyński ma trochę racji, „Forum” 2017, nr 2, s. 14–15.

Gnauck G., Der uncharismatische Charismatiker. Jarosław Kaczyński und das Geheimnis der Macht, „Osteuropa” 2018, z. 3–5, s. 171–185.

Gnauck G., Dlaczego Polacy w rozmowie z Niemcami wciąż wracają do historii ?, „Dialog” 2008, nr 4, s. 110–112.

Gnauck G., Meine Ukraine. Eine persönliche Erinnerung, [w:] Kiew–Revolution 3.0. Der Euromaidan 2013/14 und die Zukunftsperspektiven der Ukraine, red. S. Geissbühler, Stuttgart 2014, s. 155–160.

Gnauck G., O dwóch takich…, „Forum” 2019, nr 3, s. 13.

Gnauck G., Ostatni ścigany. Polskie obozy dla Niemców i Ślązaków, „Tygodnik Powszechny” 2008, nr 26, s. 33.

Gnauck G., Parteien und Natinalismus in Rußland. Demokratische versus nationalistische Integration nach dem Ende des Kommunistischen System, Frankfurt 1997.

Gnauck G., PiS chce uspokoić Europę, Rozmowa z premierem Mateuszem Morawieckim, „Gazeta Wyborcza” 2018, 15 II 2018, s. 3.

Gnauck G., Polen: Frontstaat im Osten Europas?, [w:] Außenpolitik mit Autokratien. Jahrbuch Internationale Politik, red. J. Brami, Berlin, München, Boston, 2014 s. 229–245.

Gnauck G., Premier na dywaniku, „Forum” 2006, nr 36, s. 4–6.

Gnauck G., Przesłanie Edelmana, „Forum” 2009, nr 41, s. 54–55.

Gnauck G., Spojrzenie niemieckie, 71 lat później, „Tygodnik Powszechny” 2016, nr 5, s. 67.

Gnauck G., Staatsinstinkt oder nationaler Komplex? Was Europa von Polens neuem Präsidenten zu erwarten hat, „Osteuropa” 2005, nr 11, s. 3–8.

Gnauck G., Syrena auf dem Königsweg. Warschauer Wandlungen, Wien 2004.

Gnauck G., Wolke und Weide. Marcel Reich-Ranickis polnische Jahre, Stuttgart 2009 (wydanie polskie pt. Marcel Reich-Ranicki. Polskie lata, Warszawa 2009).

Hirsch H., Dlaczego przestałam lubić Polaków, „Polityka” 1991, nr 14, 6.IV.1991.

www.zamek-krolewski.pl/edukacja/wyklady/archiwum-wykladow/cykl-wykladow-polskaukraina-europa-dziedzictwo-i-przyszlosc/dr-gerhard-gnauck (dostęp: 15.07.2019).

Korespondent FAZ: Jak zrozumieć Polskę, https://www.dw.com/pl/korespondent-faz-jakzrozumie%C4%87-polsk%C4%99/a-49502774 [dostęp 15.07.2019].

Kornat M., Polen zwischen Hitler und Stalin. Studien zur polnischen Außenpolitik in der Zwischenkriegszeit, tłum. B. Wiaderny, Berlin 2012.

Kuczyński K.A., Marcel Reich-Ranicki – recenja, „Niemcy, Austria, Szwajcaria” 2010, t. 4, s. 225–228.

Länderbericht Polen. Geschichte, Politik, Wirtschaft, Gesellschaft, Kultur, red. D. Bingen, K. Ruchniewicz, Bonn 2009.

Loew P.O., Deutschland. Das Feinbild der polnischen Recheten, „Osteuropa” 2018, z. 3–5, s. 465–494.

Loew P.O., Wir Unsichtbaren. Geschichte der Polen in Deutschland, München 2014.

Mein Polen – meine Polen. Zugänge und Sichtweisen, red. D. Bingen, Wiesbaden 2016.

Miszczak K., Deklarationen und Realitäten. Die Beziehungen zwischen der Bundesrepublik Nagroda im. Macieja Płażyńskiego dla dziennikarzy i mediów służących Polonii, nagrodaplazynskiego.pl/?p=2646 [dostęp 15.07.2019].

Nowak A., O historii nie dla idiotów. Rozmowy i przypadki, Kraków 2019.

Orłowski H., „Polnischen Wirtschaft”. Zum deutschen Polendiskurs der Neuzeit, Wiesbaden 1996.

Puto K., Koktajl Mołotowa. Z Gerhardem Gnauckiem, niemieckim dziennikarzem i historykiem rozmawia Kaja Puto, „Nowa Europa Wschodnia” 2016, nr 6, s. 183–188.

Szarota T., Stereotype und Konflikte. Historische Studien zu den deutsch–polnischen Beziehungen, Osnabrück 2010.

Szymański W., Gesine Schwan pomagała zrozumieć Polskę, www.polskieradio.pl/5/3/Artykul/570821,Gesine-Schwan-pomagala-zrozumiec-Polske [dostęp 22.07.2019].

Taborska K., W kręgu biografii „literackiego mordercy”, „Pogranicza” 2009, nr 6, s. 87–92.

Wyszyński S., Pro memoria, t. 3, 1953–1956, oprac. I. Czarcińska, A. Gałka, Warszawa 2018.

Ziemer K., Das politische System Polens. Eine Einführung, Wiesbaden 2013.