Planowane numery

Tematyka planowanych zeszytów:

  • Edukacja polonistyczna. Zderzenie z cywilizacją
  • Postkolonializm. Lekcja uważności

 

Edukacja polonistyczna. Zderzenie z cywilizacją

Bywały epoki, gdy wokół edukacji panował konsensus i nie odczuwano potrzeby ingerencji. Bywały jednak i takie, gdy edukacja stawała się przedmiotem sporu, gdyż zmiany światopoglądu czy mentalności zmuszały do poszukiwania nowych sposobów przekazywania młodym ludziom doświadczenia pokoleń. W takiej epoce właśnie my żyjemy. Podejmowane w Polsce reformy edukacji, radykalne decyzje, ich odwracanie, ponowne zwroty wynikają z niepewności, która nam obecnie stale towarzyszy. Jest to niepewność cywilizacyjna, znamienna nie tylko dla naszego kraju, ale bez mała dla całego globu.

W zeszycie 4 „Kontekstów Kultury” proponujemy podjęcie refleksji nad przyczynami tej niepewności i jej skutkami. Chodzi nam o przemyślenie sytuacji kulturowej, w której się znajdujemy. Jak kształcić, przekazywać wiedzę i umiejętności, kształtować postawy, gdy świat bardzo szybko się zmienia, wahamy się co do wartości, nie jesteśmy zgodni co do priorytetów edukacyjnych? Choć decyzje polityczne stanowią oczywiste i niemożliwe do zignorowania tło, zależy nam na pogłębionej analizie obecnej sytuacji cywilizacyjnej i wynikających z niej możliwych rozwiązań edukacyjnych. Chcielibyśmy, by artykuły pomieszczone w tym zeszycie stanowiły istotny głos w tej dyskusji i punkt wyjścia dla dalszych rozważań.

 

Postkolonializm. Lekcja uważności

W ostatnich latach wzrasta w Polsce zainteresowanie literaturą wywodząca się z krajów postkolonialnych. Pojawia się wiele przekładów już nie tylko klasyki, ale też twórczości najnowszej, znacznie odchodzącej od kanonicznych schematów wyznaczanych przez Chinuę Achebe czy V.S. Naipaula. Publikacjom tekstów literackich towarzyszy namysł teoretyczny – czasopisma literaturoznawcze i kulturoznawcze podejmują coraz bardziej specjalistyczną refleksję nad „postkolonializmem”, czasem nawet kwestionując sens tego terminu.

W planowanym numerze „Kontekstów Kultury” chcemy w pewnym stopniu abstrahować od sporów pojęciowych i skupić się na samej literaturze tworzonej na obszarach byłych kolonii. Punktem wyjścia do dyskusji będzie szkic Katarzyny Mroczkowskiej-Brand zatytułowany Postkolonialna lekcja uważności. Autorka postuluje w nim swoistą „etykę czytania”: analizę dzieł literackich, które pozwalają WYRAZIĆ, czym mogło być życie kolonizowanych i kolonizujących na różnych etapach tych procesów”. Z jej tekstem polemizują znawcy literatury byłych kolonii, których poprosiliśmy o odpowiedź na kilka podstawowych pytań: dlaczego warto czytać literaturę postkolonialną? Czy decydująca jest motywacja etyczna – rodzaj zobowiązania, by wsłuchać się w głos tych, którzy wcześniej byli wykluczeni, czy też niezaprzeczalna literacka ranga dzieł należących do tego nurtu? A może te dwie motywacje nakładają się na siebie? Jakie najważniejsze strategie oporu wobec kultury europejskiej lub jej oswajania przyjmowała i przyjmuje literatura postkolonialna?

Pierwotną wersją czasopisma jest wersja elektroniczna publikowana w internecie. Czasopismo ukazuje się w sposób ciągły on-line