Wykorzystanie danych z rejestru pozwoleń na budowę do oceny oddziaływania autostrad na ruch budowalny na przykładzie gminy Zgierz

Łukasz Lechowski

Abstrakt

Pomimo że rejestr wydanych decyzji o pozwoleniu na budowę może być cennym źródłem informacji przestrzennej, niezbyt często wykorzystywany jest w badaniach geograficznych. W niniejszym artykule autor odpowiada na pytania: jak sklasyfikować dane zawarte w decyzji o pozwoleniu na budowę, aby można było wykorzystać je do oceny oddziaływania autostrad na rozwój zabudowy (cel metodyczny), oraz w jakim stopniu budowa i eksploatacja autostrady wpływają na ruch budowlany w gminie Zgierz (cel poznawczy). Aby osiągnąć ww. cel metodyczny autor: (1) dokonał klasyfikacji danych zawartych w rejestrze ze względu na ich stopień przydatności w badaniach geograficznych oraz (2) ocenił jakość i kompletność zbieranych przez starostwo powiatowe informacji. W rezultacie, opracowana została warstwa umożliwiająca realizację celu badawczego związanego z celem poznawczym pracy. Analiza została wykonana na podstawie wydanych decyzji o pozwoleniu na budowę w gminie Zgierz w latach 2000-2013. Niniejsze badania wykazały, że rejestry decyzji o pozwoleniu na budowę są przydatne do oceny oddziaływania autostrady na rozwój zabudowy, a klasyfikacja opracowana na potrzeby tej pracy wydaje się być optymalna. Analiza korelacji sugeruje, że autostrada może w niewielkim stopniu oddziaływać na rozwój zabudowy w gminie Zgierz. Podczas gdy w latach 2000-2006 istniała istotna statystycznie zależność pomiędzy odległością od osi i węzłów autostrady a liczbą wydawanych decyzji o pozwoleniu na budowę, po oddaniu autostrady do użytku zależność ta nieznacznie się wzmocniła. Zauważone zostało też niewielkie odsunięcie nowej zabudowy od osi pasa autostrady, co może mieć związek z uciążliwością akustyczną drogi tej klasy. Artykuł wpisuje się w problematykę badań z zakresu geografii regionalnej, geografii transportu i gospodarki przestrzennej.

Słowa kluczowe: autostrada, rejestr pozwoleń na budowę, zagospodarowanie terenu, rozwój zabudowy
References

Balcerek K., Masztalski R., 2016, Ocena ruchu inwestycyjnego na obszarach oddziaływania dużego miasta – na przykładzie wydanych w gminie Długołęka pozwoleń na budowę i decyzji o warunkach zabudowy, Prace Naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu, 418, 11-21. (DOI:10.15611/pn.2016.418.01)

Brzeziński C., 2010, Procesy suburbanizacji obszarów podmiejskich na przykładzie gmin powiatu pabianickiego. Zmiany przestrzenne, Acta Universitatis Lodziensis. Folia Oeconomica, 245, 169-177.

Brzeziński C., 2011, Proces suburbanizacji terenów podmiejskich Łodzi na przykładzie gmin powiatu zgierskiego, Prace Naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu, 152, 37-47.

Bujakowski K., Czerwińska A., Filip R., Barański J. A., Nowicki A., 2008, Przekształcenia przestrzeni geograficznej a rozwój miasta na przykładzie Krakowa, Roczniki Geomatyki VI(3), 33-44.

Cervero R., 2003, Road expansion, urban growth, and induced travel: A path analysis, Journal of the American Planning Association, 69(2), 145-163.

Choi J. Y., Kim T. G., 2012, A Study on the Construction of Housing Geospatial Information for the Integrated use of Housing Supply Model, Journal of Korea Spatial Information Society, 20(6), 1-11. (DOI:1012672/ksis.2012.20.6.001)

Feltynowski M, 2010, Planowanie przestrzenne na obszarach wiejskich Łódzkiego Obszaru Metropolitalnego a problem rozprzestrzeniania się miast, Infrastruktura i Ekologia Terenów Wiejskich, 13, 111-121.

Feltynowski M., 2014, Wykorzystanie Systemów Informacji Przestrzennej w procesach decyzyjnych – analiza decyzji o warunkach zabudowy w gminie Zawidz, Prace Naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu, 332, 100-110. (DOI: 10.15611/pn.2014.332.10)

Grzegorczyk A., 2009, Wykorzystanie zdjęć LANDSAT w badaniu struktury sieci osadniczej w wybranych krajach pozaeuropejskich, Teledetekcja Środowiska, 41, 37-50. Longley P. A., Goodchild M. F., Maguire D. J., Rhind D. W., 2006, GIS. Teoria i praktyka, PWN, Warszawa.

Hejmanowska B., Hnat E., 2009, Wielokryterialna analiza lokalizacji zabudowy na przykładzie gminy Podegrodzie, Archiwum Fotogrametrii, Kartografii i Teledetekcji, 20, 109-121. Jażdżewska I., 2013, Statystyka dla geografów, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź.

Komornicki T., Rosik P. (red.), 2013, Wpływ budowy autostrad i dróg ekspresowych na rozwój społeczno-gospodarczy i terytorialny Polski, Ministerstwo Rozwoju Regionalnego, Warszawa.

Masak B., 2014, Tendencje rozwoju gminy Lipnik w zakresie budownictwa mieszkaniowego jednorodzinnego w latach 2007-2014, Studia i prace Wydziału Nauk Ekonomicznych i Zarządzania, 36(1), 347-358.

Runge J., 2006, Metody badań w geografii społeczno-ekonomicznej – elementy metodologii, wybrane narzędzia badawcze, Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego, Katowice.

Rydz E., Jażewicz I., 2009, Development of seaside settlement in Baltic coastal zone on the example of Ustka Community, Baltic Coastal Zone, 13, 5-20.

Suchecka J. (red.), 2014, Statystyka przestrzenna: metody analiz struktur przestrzennych, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa.

Śleszyński P., 2004, Kształtowanie się zachodniej części centrum Warszawy, IGiPZ PAN, Warszawa.

Śleszyński P., Komornicki T., Solon J., Więckowski M., 2012, Planowanie przestrzenne w gminach, Wyd. Sedno, IGiPZ PAN, Warszawa.

Śleszyński P., 2015, Wpływ rozbudowy infrastruktury drogowej finansowanej ze środków unijnych na procesy osadniczo-urbanizacyjne w Polsce (2004-2012) [w:] E. Bilska-Wodecka, I. Sołjan (red.), Geografia na przestrzeni wieków. Tradycja i współczesność. Profesorowi Antoniemu Jackowskiemu w 80. rocznicę urodzin, IGiGP UJ, Kraków, 253-265.

Turczyn M., 2015, Struktura przestrzenna nowych inwestycji budowlanych w małych miastach województwa łódzkiego, Uniwersytet Łódzki (rozprawa doktorska).

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2013 r. poz. 1409 z późn. zm.)

Wegener K., Fürst F., 1999, Land-Use Transport Interaction: State of the Art, Berichte aus dem Institut für Raumplanung, 46, Dortmund.

Wesołowska M., 2006, Rozwój budownictwa mieszkaniowego a przemiany przestrzenne wsi województwa lubelskiego, Studia Obszarów Wiejskich, t. 10, IGiPZ PAN, Warszawa.

Zioło Z., Piróg S., 2000, Kształtowanie się indywidualnej działalności gospodarczej wzdłuż drogi E-40 na odcinku Kraków-Przemyśl [w:] Z. Zioło (red.), Działalność człowieka i jego środowisko. Księga ku czci Profesor Marianny Kozaneckiej w 70. rocznicę urodzin, Wydawnictwo Naukowe Akademii Pedagogicznej, Kraków, 355-373.

Żelazowski K., 2013, Ocena atrakcyjności rynków mieszkaniowych w Polsce, Acta Universitatis Lodziensis. Folia Oeconomica, 289, 115-127.

Materiały internetowe:
ArcGIS help – dokumentacja programu ArcGIS, http://desktop.arcgis.com/en/documentation. [14.07.2016]