Ewolucja i zróżnicowanie systemów wielolotniskowych na świecie

Piotr Trzepacz

Abstrakt

Systemy wielolotniskowe stanowią współcześnie konkurencyjne rozwiązanie dla koncepcji aerotropolis jako sposobu organizacji węzła komunikacji lotniczej wielkich miast. W ramach artykułu dokonano identyfikacji systemów wielolotniskowych na świecie. Przedstawiono cechy ich rozmieszczenia oraz wyniki analizy ścieżki rozwoju. Wzięto pod uwagę pierwotną funkcję obiektów tworzących taki system oraz ich przemiany. Dzięki temu możliwe było zarysowanie genezy systemów wielolotniskowych oraz ich zróżnicowania. Pracę kończy próba oceny walorów systemu wielolotniskowego w porównaniu z koncepcją aerotropolis.

Słowa kluczowe: węzły lotnicze, systemy wielolotniskowe, aerotropolis
References

Alderighi M., Cento A., Nijkamp P., Rietveld P., 2012, Competition in the European aviation market: the entry of low-cost airlines, Journal of Transport Geography, 24, 223–233.

Berlin Airport: The five biggest mistakes, 2014, www.dw.com/en/berlin-airport-the-five-biggest-mistakes/a-17740584.

Bonnefoy P.A., de Neufville R., Hansman R.J., 2008, Evolution and Development of Multi-Airport Systems: A Worldwide Perspective, Journal of Transportation Engineering, 136(11), 1–8.

Derudder B., Devriendt L., Witlox F., 2010, A spatial analysis of multiple airport cities, Journal of Transport Geography, 18(3), 345–353.

Dobruszkes F., 2013, The geography of European low-cost airline networks: a contemporary analysis, Journal of Transport Geography, 28, 75–88.

Dudas G., 2010, Low-cost Airlines in Europe: Network Structures After the Enlargement of the European Union, Geographica Pannonica, 14(2), 49–58.

Fuellhart K., 2007, Airport catchment and leakage in a multiairport region: The case of Harrisburg International, Journal of Transport Geography, 15, 231–244.

Fuellhart K., O’Connor K., Woltemade Ch., 2013, Route-level passenger variation within three multi-airport regions in the USA, Journal of Transport Geography, 31, 171–180.

Harvey G., 1987, Airport choice in a multiple airport region, Transportation Research Part A: General, 21(6), 439–449.

Hess S., Polak J.W., 2005, Mixed logit modelling of airport choice in multi-airport regions, Journal of Air Transport Management, 11(2), 59–68.

Ishii J., Jun S., van Dender K., 2009, Air travel choices in multiairport markets, Journal of Urban Economics, 65(2), 216–227.

Kasarda J., 2010, Airport cities and the aerotropolis: The Way Forward, [w:] J. Kasarda (red.), Global airport cities, Insight Media, Londyn, 1–31.

Kołoś A., Taczanowski J., Trzepacz P., 2012, Connecting airports with cities. Perspectives of air-rail link development in Central Europe, Prace Geograficzne, 130, 107–130.

Lieshout R., 2012, Measuring the size of an airport’s catchment area, Journal of Transport Geography, 25, 27–34.

Loo B.P.Y., 2008, Passengers’ airport choice within multi-airport regions (MARs): some insights from a stated preference survey at Hong Kong International Airport, Journal of Transport Geography, 16, 117–125.

Maertens S., 2012, Estimating the market power of airports in their catchment areas – a Europe-wide approach, Journal of Transport Geography, 22, 10–18.

Martìn J.C., Voltes-Dorta A., 2011, The dilemma between capacity expansions and multi-airport systems: Empirical evidence from the industry’s cost function, Transportation Research, 47(3), 382–389.

de Neufville R., 1995, Management of multi-airport systems: A development strategy, Journal of Air Transport Management, 2(2), 99–110.

Noruzoliaeea M., Zou B., Zhang A., 2015, Airport partial and full privatization in a multi-airport region: Focus on pricing and capacity, Transportation Research Part E: Logistics and
Transportation Review, 77, 45–60.

Paliska D., Drobne S., Borruso G., Gardina M., Fabjan D., 2016, Passengers’ airport choice and airports’ catchment area analysis in cross-border Upper Adriatic multi-airport region, Journal of Air Transport Management, 57, 143–154.

Pels E., Nijkamp P., Rietveld P., 2003, Access to and competition between airports: a case study for the San Francisco Bay area, Transportation Research Part A: Policy and Practice,
37(1), 71–83.

Postorino M.N., Pratico F.G., 2012, An application of the Multi- Criteria Decision-Making analysis to a regional multi-airport system, Research in Transportation Business & Management, 4, 44–52.

Ramanujam V., Balakrishnan H., 2010, Estimation of arrivaldeparture capacity tradeoffs in multi-airport systems, Proceedings of the 48th IEEE Conference on Decision and Control, 2009 held jointly with the 2009 28th Chinese Control Conference, CDC/CCC 2009, https://dspace.mit.edu/handle/1721.1/58731 [dostęp: 14.12.2016]

Smętkowski M., 2009, Nowe relacje między metropolią a regionem: od terytorialnej do sieciowej organizacji przestrzeni, [w:] B. Jałowiecki (red.), Czy metropolia jest miastem?, Wydawnictwo Naukowe Scholar, Warszawa, 26–49.

Smith D.A., Timberlake M., 2001, World city networks and hierarchies, 1977–1997: An empirical analysis of global air travel links, American Behavioral Scientist, 44(10), 1656–1678.

Suarez-Aleman A., Jimenez J.L., 2016, Quality assessment of airport performance from the passengers’ perspective, Research in Transportation Business & Management, 20, 13–19.

Trzepacz P., Boruta T., Marada M., Quodomine R., 2012, Sto lat doświadczeń portów lotniczych w przestrzeni Europy, Prace Geograficzne, 131, 35–53.

Trzepacz P., Luc M., 2015, Użytkowanie ziemi w sąsiedztwie portów lotniczych Polski, [w:] P. Trzepacz, J. Więcław- Michniewska, A. Brzosko-Sermak, A. Kołoś (red.), Miasto w badaniach geografów (tom 1), Wydawnictwo Instytutu Geografii i Gospodarki Przestrzennej UJ, Kraków, 315–334.

Zietsman D., Vanderschuren M., 2014, Analytic Hierarchy Processassessment for potential multi-airport systems – The case of Cape Town, Journal of Air Transport Management, 36, 41–49.