Możliwości oceny warunków mezoklimatycznych winnic w Polsce na podstawie sieci stacji IMGW-PIB

Oskar Sękowski

Abstrakt

Possibilities of the evaluation of mesoclimatic conditions of vineyards in Poland based on the IMGW-PIB station network

Abstract: The current global warming causes changes in traditional zones of viticulture worldwide. Poland becomes a country where there are more and more vineyards. The purpose of this work was to characterize vineyards in Poland and indicate in which vineyards there is a possibility of a precise characterization of mesoclimate. A database on  the viticulture in Poland created on the basis of information from the Internet. A map was also created, presenting the distribution of vineyards and meteorological stations of the IMGW-PIB. Polygons with a radius of 30 km were designated, constituting the locational criterion for the precise characterization of mesoclimate. A map was prepared to present vineyards’ distribution and Poland’s land relief. There are 397 Polish vineyards in the data base. Above 82% of them are located within a radius of 30 km from the nearest meteorological station and most of them (94%) are located to 400 meters above sea level and in river valleys. A favourable location in terms of the exposure and inclination of the slope characterizes respectively 58% and 45% of vineyards.

Keywords: vineyards, vine, mesoclimate, IMGW-PIB stations, Poland

Zarys treści: Współczesne ocieplenie powoduje, że następują zmiany tradycyjnych obszarów uprawy winorośli na świecie. Polska staje się krajem, w którym z roku na rok powstaje coraz więcej winnic. Celem opracowania jest charakterystyka winnic w Polsce oraz wskazanie, dla których winnic możliwa jest dokładna charakterystyka warunków mezoklimatycznych. Na podstawie informacji zawartych w Internecie utworzono bazę danych o uprawach winorośli w Polsce. Wykonano mapę, na której przedstawiono rozmieszczenie winnic oraz stacji meteorologicznych w ramach sieci IMGW-PIB. Na mapie wyznaczono poligony o promieniu 30 km, oznaczające kryterium lokalizacyjne dla dokładnego określenia warunków mezoklimatycznych. Została także wykonana mapa prezentująca rozmieszczenie winnic oraz ukształtowanie terenu Polski. W opracowaniu uwzględniono 397 polskich winnic. Ponad 82% z nich znajduje się w promieniu 30 km od najbliższej stacji meteorologicznej i większość (94%) zlokalizowana jest na wysokości do 400 m n.p.m. oraz w dolinach rzek. Korzystna lokalizacja ze względu na ekspozycję stoku oraz nachylenie dotyczy odpowiednio 58% i 45% winnic.

Słowa kluczowe: winnice, winorośl, mezoklimat, stacje IMGW-PIB, Polska
References

Bardin-Camparotto L., Blain G.C., Pedro M.J.J., Hernandes J.L., Cia P., 2014, Climate trends in a non-traditional high quality wine producing region, Bragantia Campinas, 733, 327–334.

Białobrzeska M., Kryza M., Szymanowski M., 2010, Thermal suitability of Poland for wine-growing in extreme years in comparision to other central European countries, Acta Agrophysica, 6, 34–45.

Bokwa A., Klimek M., 2009,Warunki klimatyczne Pogórza Wielickiego dla potrzeb uprawy winorośli, Człowiek i rolnictwo, 103–111.

Bonnefoy C., Quenol H., Bannardot V., Barbeau G., Madelin M., Planchon O., Neethling E., 2013, Temporal and spatial analyses of temperature in a French wine-producing area: the Loire Valley, International Journal of Climatology, 338, 1849–1862.

Bosak W., 2004, Uprawa winorośli i winiarstwo w małym gospodarstwie na Podkarpaciu, Polski Instytut Winorośli i Wina, Jasło.

Bosak W., 2006, Winorośl i wino w małym gospodarstwie w Małopolsce, Polski Instytut Winorośli i Wina, Kraków.

Butterfield R.E., Gawith M.J., Harrison P.A., Lonsdale K.J., Orr J., 2000, Modelling climate change impacts on wheat, potato and grapevine in Great Britain, [w:] T.E. Downing, P.A. Harrison, R.E. Butterfield, K.J. Lonsdale (red.), Climate change, climate variability and agriculture in Europe: an integrated assessment. Final report. Environmental Change Institute, University of Oxford.

Grifoni D., Mancini M., Maracchi G., Orlandini S., Zipoli G., 2006, Analysis of Italian wine quality using freely available meteorological information, American Journal of Enology and Viticulture, 573, 339–346.

Hannah L., Roehrdanz P.R., Ikegami M., Shepard A.V., Shaw M.R., Tabor G., Zhi L., Marquet P.A., Hijmans R.J., 2013, Climate change, wine and conservation, Proceedings of the National Academy of Sciences, 11017, 6907–6912.

Houghton J.T., Ding Y., Griggs D.J., Noguer M., Van der Linden PJ., Xiaosu D., 2001, Climate change 2001: the scientific basis. Contribution of working group I to the third assessment report of IPCC, Cambridge University Press, UK.

Jones G.V., Davis R.E., 2000, Climate influences on grapevine phenology, grape composition, and wine production and quality for Bordeaux, France, American Journal of Enology and Viticulture, 513, 249–261.

Kenny G.J., Harrison P.A., 1992, The effects of climate variability and change on grape suitability in Europe, Journal of Wine Research, 3, 163–183.

Kryza M., Szymanowski M., Błaś M., Migała K., Werner M., Sobik M., 2015, Observed changes in SAT and GDD and the climatological suitability of the Poland-Germany-Chech Republic transboundary region for wine grapes cultivation, Theoretical and Applied Climatology, 122, 207–2018.

Lisek J., 2007, Frost damage of grapevines in Poland following the winter of 2005/2006, Folia Horticulturae, 192, 69–78.

Lisek J., 2008, Climatic factors affecting development and yelding of grapevine in central Poland, Journal of Fruit and Ornamental Plant Research, 16, 285–293.

Malheiro A.C., Santos J.A., Fraga H., Pinto J.G., 2010, Climate change scenarios applied to viticultural zoning in Europe, Climate Research, 43, 163–177.

Moriondo M., Bindi M., Fagarazzi C., Ferrise R., Trombi G., 2011, Framework for high resolution climate change impact assessment on grapevines at a regional scale, Regional Environmental Change, 11, 553–567.

Moriondo M., Jones G.V., Bois B., Dibari C., Ferrise R., Trombi G., Bindi M.,2013, Projected shifts of wine regions in response to climate change, Climatic Change, 1193–4, 825–839.

Myśliwiec R., 2009, Uprawa winorośli, Państwowe Wydawnictwo Rolnicze i Leśne, Kraków. Tonietto J., Carbonneau A., 2004, A multicriteria climatic classification system for grape-growing region worldwide, Agricultural and Forest Meteorology, 1–17.

Webb L., Whetton P.H., Bhend J., Darbyshire R., Briggs P.R., Barlow E.W.R., 2012, Earlier wine-grape ripening driven by climatic warming and drying and management practices, Nature Climate Change, 2(4), 259–264.

Czasopismo ukazuje się w sposób ciągły on-line

Pierwotną wersją czasopisma jest wersja elektroniczna publikowana w internecie