„Dwie dusze” – czyli ewolucja tożsamości społecznej i narodowej  ludności chłopskiej Galicji w drugiej połowie XIX i na początku XX wieku

Paweł Jakubiec

Abstrakt

“Two souls” – the evolution of cultural, social and national identity of the peasants in Galicia in the late 19th and the early 20th centuries

The aim of this paper is to characterize the evolution of social and national identity of Galician peasants in the late 19th and early 20th century. The author shows a few examples from the sources and studies on the subject, from which we can find out how these areas of peasant consciousness evolved. It was possible for changes to take place after several social and economic reforms were adopted. These changes contributed to the development of active civic attitudes and a greater participation in political life. At the same time, the emergence of peasant parties and the activities carried out by politicians contributed to the evolution of national identity. The awakening of national awareness was greatly influenced by the press and publications. A major role was also played by schools, the Church and the participation in social life of rural communities. The social and national identity of peasants showed in the celebration of national holidays, political programs and the growth of press subscription among rural inhabitants of Galicia.
 

Słowa kluczowe: peasants, Galicia, national identity, social identity.
References

I. Źródła

1. Wydawnictwa źródłowe

Programy stronnictw ludowych. Zbiór dokumentów, red. S. Lato, W. Stankiewicz, Warszawa 1969.

2. Wspomnienia

Bojko J., Dwie dusze, Warszawa 1949.

Bojko J., Ze wspomnień, Warszawa 1959.

Magryś F., Żywot chłopa działacza, Handzlówka 2004.

Słomka J., Pamiętniki włościanina od pańszczyzny do dni dzisiejszych, Kraków 1929.

Witos W., Moje wspomnienia, cz. 1, Warszawa 1998.

3. Prasa

„Piast” (Kraków) 1915–1918.

„Pszczółka Ilustrowana” (Gródek Jagielloński) 1890.

II. Opracowania

Brodowska H., Chłopi o sobie i Polsce. Rozwój świadomości narodowej, Warszawa 1984.

Gmitruk J., Święto ludowe w panoramie dziejów ruchu ludowego, Warszawa 2003.

Gmitruk J., Mazurek J., Tradycja kościuszkowska w ruchu ludowym, Warszawa 2004.

Grodziski S., Sejm Krajowy Galicyjski 1861–1914, Warszawa 1993.

Hampel J., Chłopów polskich drogi do demokracji. Studia i szkice, Kraków 2008.

Historia chłopów polskich, t. 2:Okres zaborów, red. S. Inglot, Warszawa 1972.

Insurekcja kościuszkowska w dziejach i tradycji, red. J. Gmitruk, A. Stawarz, Warszawa 2004.

Kargol T., Między rabacją a niepodległością. O świadomości narodowej chłopów w Galicji w XIX stuleciu, „Arcana” 2015, nr 121, s. 99–112.

Kącki F., Ks. Stanisław Stojałowski i jego działalność społeczno-polityczna (1845–1890), Lwów 1937.

Molenda J., Chłopi, naród, niepodległość. Kształtowanie się postaw narodowych i obywatelskich chłopów w Galicji i Królestwie Polskim w przededniu odrodzenia Polski, Warszawa 1999.

Pająk J.Z., Od autonomii do niepodległości. Kształtowanie się postaw politycznych i narodowych społeczeństwa Galicji w warunkach Wielkiej Wojny 1914–1918, Kielce 2012.

Stauter-Halsted K., The Nation in the Village. The Genesis of Peasant National Identity in Austrian Poland, 1848–1914, New York–London 2001.

Szaflik J.R., O rząd chłopskich dusz, Warszawa 1976.

Ziejka F., Złota legenda chłopów polskich, Warszawa 1984.

Czasopismo ukazuje się w sposób ciągły on-line. Pierwotną wersją
czasopisma jest wersja elektroniczna publikowana kwartalnie w internecie.