The relations between Poland and North Korea in 1948-1961

Sylwia Szyc

Abstrakt

Pomimo przynależności do tego samego bloku ideologiczno-politycznego relacje polsko-północnokoreańskie ulegały licznym przeobrażeniom w latach 1948–1989. Niewątpliwie najintensywniejszym okresem współpracy obydwu państw była dekada lat pięćdziesiątych, na co wpłynęło między innymi zaanga- żowanie władz polskich w program odbudowy Koreańskiej Republiki Ludowo-Demokratycznej ze zniszczeń spowodowanych wojną koreańską, udział pol- skiej misji w pracach Komisji Nadzorczej Państw Neutralnych czy Komisji Repa- triacyjnej Państw Neutralnych, a także przyjazd do Polski ponad tysiącosobowej grupy dzieci oraz studentów z Korei Północnej. Celem tego artykułu jest uka- zanie wielowymiarowej płaszczyzny stosunków polsko-północnokoreańskich we wspomnianej dekadzie na polu współpracy politycznej, gospodarczej oraz kulturalnej, a także wpływu, jaki na ich kształt wywarły wydarzenia roku 1956, zmiany na podłożu ideologicznym, do jakich w tamtym czasie doszło w całym Bloku Wschodnim, oraz narastający konflikt pomiędzy Związkiem Sowieckim oraz Chińską Republiką Ludową.
 

Słowa kluczowe: polityka zagraniczna PRL, Koreańska Republika Ludowo-Demokratyczna, stosunki międzynarodowe, relacje polsko- -północnokoreańskie, dyplomacja, wojna koreańska
References

Polish Diplomacy Archive

Independent Eastern Department

JuliuszBurgin’sreportofthefirst journeytoKoreapresentedtoE.Słuczański,theheadoftheIn- dependentEasternDepartmentoftheMinistryofForeignAffairs,2January1951,zesp.11,w.22, t. 414.

WrittenaccountoftheconversationwiththeSecondSecretaryoftheNorthKoreanEmbassy, Li Sen Yen, that took place in the Independent Eastern Department of the Ministry of Foreign Affairs,10 October 1951, zesp. 11, w. 22, t. 419.

Resolution no. 140/53 of the Presidium of the Government dated 14 February 1953 on the cancel- lation of the DPRK’s liability under the agreement on supplying of goods on credit terms from Po- land to North Korea signed on 2 June 1952, zesp. 11, w. 24, t. 447.

Letter to Minister Naszkowski, 14 February 1953, zesp. 11, w. 24, t. 448.

 


Diplomatic Protocols 1948–1963

NoteoftheDeputyDirectorofDepartmentVoftheMinistryofForeignAffairs, EdwardSłuczań- ski, to the Deputy Naszkowki on the visit of the North Korean delegation to Poland, 27 July 1956, zesp. 16 w. 28 t. 464.

Writtenaccountoftheconversation betweentheFirstSecretaryoftheEmbassyofthePolishPe- ople’s Republic in Pyongyang, H. Brzeziński, and the Counselor and the First Secretary of the Em- bassy of the Soviet Union, 12 May 1056, zesp. 16, w. 28, t. 464.

NoteontheeconomicrelationsbetweenthePolishPeople’sRepublicandtheDPRK,zesp.16, w.28,t.464.BiographyofCze-Ir,proposedforthepositionoftheAmbassadoroftheDPRKinWar- saw, zesp. 16, w. 28, t. 476.


Department V

Note on media reports in North Korea on the 1956 events in Poland, 10 November 1956, zesp. 12, w. 18, t. 420.

WrittenaccountofthetalksbetweenthedelegationsofthePolishPeople’sRepublicandtheDPRK

in Pyongyang, 15 April 1957, zesp. 12, w. 18, t. 423.

WrittenaccountoftheconversationwithLiSon-Lon,theCounseloroftheEmbassyoftheDPRK inWarsaw,thattookplaceinDepartmentVontheinitiativeofNorthKorea,7October1957, zesp. 12, w. 18, t. 424.

WrittenaccountoftheconversationwiththeCharged`Affaires oftheDPRK,comradeLiSon-Lon, on the initiative of the Embassy of the DPRK, 28 May 1957, zesp. 12, w. 18, t. 424.

WrittenaccountoftheconversationwiththeAmbassadoroftheDPRKinWarsaw,comradeHoGuk

Bon, on the initiative of North Korea, 24 June 1957, zesp. 12, w. 18, t. 424.

InformationnoteonthevisitofthePolishdelegationandcomradeAleksanderZawadzkitothe

DPRK, zesp. 12, w. 51, t. 994.

Agenda for the talks with the delegation of the DPRK, 1959, zesp. 12, w. 51, t. 994.

Case of the return of North Korean orphans to their motherland, zesp. 12, w. 41, t. 1092.


Polish Central Archive of Modern Records in Warsaw

Ministry of Education

Report on North Korean missions in Poland, at the date of 10 October 1953, 283/3807.


Ministry of Higher Education

Table presenting the number of foreign students in Poland for the year of 1955, 317/474.

Council of Ministers Office

Resolution no. 685/53 of the Presidium of the Government dated 12 September 1953 on the esta- blishmentandmaintenanceofthePolishdelegation intheNeutralNationsRepatriation Commis- sion in Korea, 159/80.

Resolution no. 686/53 of the Presidium of the Government dated 12 September 1953 on the esta- blishment and maintenance of the Polish delegation in the Neutral Nations Supervisory Commis- sion in Korea, 159/82.

Resolution no. 732/53 of the Presidium of the Government dated 24 September 1953 on the assi- stance for the Democratic People’s Republic of Korea, 159/84.

Resolutionno.910/53ofthePresidiumoftheGovernmentdated28November1953onsettlingup the special Military Unit No. 2000, 159/104.

 


Cultural Cooperation Commettiee in Warsaw 1950–1956

PoliticalreportoftheEmbassyofPolishPeople’sRepublicintheDPRKfortheperiodfrom15April to 15 May 1956, 175/119.

 

ArmstrongC.K.,2005,„FraternalSocialism”:TheInternationalReconstructionofNorthKorea,1953–

1962, “Cold War History”, No. 2.

ArmstrongC.K.,2013,TyrannyOfTheWeak:NorthKoreaAndTheWorld,1950–1992,NewYork– London: Ithaca.

BayerJ.,DziakW.J.,2006,Korea&Chiny,t.1:Strategiaipolityka,Warszawa:InstytutStudiówPoli- tycznych PAN.

Benken P., 2014, Problematyka stosunków między Misją Polską do Komisji Nadzorczej Państw Neutral- nych a Sztabem Wojskowej Komisji Rozejmowej strony Koreańskiej Armii Ludowej/Chińskich Ochotni- ków Ludowych w Kaesongu oraz wytyczne w tej sprawie, „Pamięć i Sprawiedliwość”, nr 23.

BirchmeierCh.,BurdelskiM.,2003,JendraszczakE.,50-lecieKomisjiNadzorczejPaństwNeutralnych, Toruń: Wydawnictwo Adam Marszałek.

Brandys M., 1953, Dom odzyskanego dzieciństwa, Warszawa: Nasza Księgarnia

Brandys M., 1954, Koreańczycy z Gołotczyzny, Warszawa: Czytelnik.

Broniarek Z., 1952, Amerykańska zaraza nad Koreą, Warszawa: Książka i Wiedza. Brzechwa J., 1952, Koreańska piosenka[in:] Cięte bańki, Warszawa: Czytelnik.

Burdelski M., 2004, Czynniki warunkujące proces podziału i zjednoczenia Korei, Toruń: Adam

Marszałek.

Burdelski M., 2008, Misja polska w Komisji Nadzorczej Państw Neutralnych w Korei. Geneza–

struktura–funkcje, „Studia Gdańskie. Wizje i rzeczywistość”, t. V. Codogni P., 2006,Rok 1956, Warszawa: Prószyński i S-ka.

CzyżewskiM.,2005,PropagandapolitycznawładzyludowejwPolsce1944–1956,Toruń:Wydawnic- two Naukowe Grado.

DziakW.J.2009,KoreaPółnocna.Uźródełrodzinnejsukcesjiwładzy,Warszawa:CollegiumCivitas,In- stytut Studiów Politycznych PAN.

Dziak W.J., 2000, Kim Ir Sen. Dzieło i polityczne wizje, Warszawa: Instytut Studiów Politycznych PAN. GajK.,ZuziakJ.,2011,WojskoPolskiewmiędzynarodowychmisjachpokojowych(1953–2011),„Prze-

gląd Historyczno-Wojskowy”, nr 5.

Hastings M., 2010, Wojna koreańska, Wrocław: Wydawnictwo Dolnośląskie.

JaroszD.,1997,Polacywobecgroźbywybuchuwojnywświetleprzekazówpotocznychzlat1946–1956,

„Dzieje Najnowsze”, nr 2.

KimJ.S.,2014,PolishAidforNorthKoreaduringtheKoreanWar,in„EastEuropean&BalkanStudies”, Vol. 38, No. 6.

KorotyńskiH.,1952a,DwiewojnywKorei,Warszawa:WydawnictwoMinisterstwaObronyNarodowej. Korotyński H., 1952b, 10 tygodni w Korei, Warszawa: Książka i Wiedza.

KorzonA.,1994,RozmowaCyrankiewiczazChruszczowemwkwietniu1957r.,„StudiazdziejówRosji i Europy Środkowo-Wschodniej”, t. 29.

LabudaG.,MiechowiczW.,2002,HistoriadyplomacjipolskiejX–XXw.,Warszawa:Wydawnictwo

Sejmowe.

 


LankovA.,2007,CrisisinNorthKorea.TheFailureofDe-Stalinization,1956,Honolulu:Universityof

Hawaii Press.

Leszczyński A., 1995, Wojna koreańska w propagandzie polskiej od czerwca do grudnia 1950 r., „Prze- gląd Historyczny”, vol. 86, no. 1.

LeviN.,2009,ZarysstosunkówmiędzyPolskąRzeczpospolitąLudowąaKoreańskąRepublikąLudowo-

-Demokratyczną[in:]ŚwiatiPolskawobecwyzwańglobalnych,red.R.Żelichowski,Warszawa:Colle- gium Civitas, Instytut Studiów Politycznych PAN.

LeviN.,NaumczykA.,2012,ZarysstosunkówmiędzyPolskąaKoreąPółnocną[in:]KoreaPółnocna. Poszukując Prawdy. Kwiaty Orientu, Skarżysko Kamienna: Kwiaty Orientu.

Lowe P., 1995, Wojna koreańska, Warszawa: Bellona.

Łagojda K., 2017, Działania propagandowe wokół Apelu sztokholmskiego w 1950 roku na przykładzie województwa wrocławskiego[in:] Jak patrzeć na Polskę, Niemcy i świat. Księga Jubileuszowa profeso- ra Eugeniusza Cezarego Króla, red. J. Szymoniczek, Warszawa:

Machcewicz P., 1993, Polski rok 1956, Warszawa: Mówią Wieki.

MakowskiE.,2001,PoznańskiCzerwiec1956.PierwszybuntspołeczeństwawPRL,Poznań:Wydaw- nictwo Poznańskie.

MatusikM.,2015,„JesteśmyzWami,ludziewalczącejKorei”.ObrazKoreiPółnocnejwPolskiejKronice

Filmowej 1947–1989, „Ogrody Nauki i Sztuki”, nr 5.

Myers B.R., 2015, North Korea’s Juche Myth, Busan: Sthele Press.

NeściorukP.,2014,Propagandowyobrazgenezywojnykoreańskiejwświetle„TrybunyLudu”,„Teka

Komisji Historycznej O.L. PAN”, t. XI.

PrackiL.,1953,KorespondentwojennyzKoreidonosi,Warszawa:WydawnictwoMinisterstwaObro- ny Narodowej.

ScalapinoR.A,LeeCh.S.,1972a,CommunisminKorea,p.1:TheMovement,Berkley–LosAngeles– London: University of California Press.

ScalapinoR.A,LeeCh.S.,1972b,CommunisminKorea,p.2:TheSociety,Berkley–LosAngeles– London: University of California Press.

ShäferB.,2003/2004,SeatheringtheSino-SovietConflict:TheGDRandtheNorthKorea,1949–1989,

„Cold War International History Project Bulletin”, No. 14/15.

ShenZ, XiaY.,2012,Chinaandthepost-warreconstructionofNorthKorea,1953–1961,Washington: Woodrow Wilson International Center for Scholars.

SkobelskiR.,2010,PolitykaPRLwobecpaństwsocjalistycznychwlatach1956–1970.Współpraca–

napięcia – konflikty,Poznań: Wydawnictwo Poznańskie.

SołtysikŁ.,2009,DzieciimłodzieżpółnocnokoreańskawPolscewlatach1953–1954wświetlewybra- nych dokumentów, „Rocznik Jeleniogórski”, nr 41.

SołtysikŁ.,2010,DzieciimłodzieżpółnocnokoreańskanaDolnymŚląskuiMazowszuwlatach1951–

1959, „Śląski Kwartalnik Historyczny Sobótka”, nr 1.

StrandG.,2014,Korea.PolitykaPołudniawobecPółnocywlatach1948–2008.Zmianaikontynuacja, Poznań: Instytut Zachodni.

SzalontaiB.,2005,KimIlSungintheKhrushchevEra.Soviet-DPRKRelationsandtheRootsofNorthKo- rean Despotism, 1953–1964, Washington: Stanford University Press.

SzalontaiB,2003/2004,„YouHaveNoPoliticalLineofYourOwn”.KimIlSungandtheSoviets,1953–

1954, „Cold War International History Project Bulletin”, No. 14/15.

 


SzczepanikK.,Herman-ŁukasikA.,JanickaB.,2010,StosunkidyplomatycznePolski.Informator,t.3:

Azja, Zakaukazie, Australia i Oceania 1918–2009, Warszawa: Wydawnictwo Askon.

SzycS.,2014a,PółnocnokoreańskiedzieciorazmłodzieżwPaństwowymOśrodkuWychowawczym wPłakowicachnaDolnymŚląskuwlatach1953–1959,Rodzina:powołanie,zadania,zagrożenia,red. J. Zimny, Stalowa Wola: KUL.

SzycS.,2014b,Sprawapowrotudoojczyznydzieciorazmłodzieżypółnocnokoreańskiejprzebywającej w Polsce w l. 1951–1959 w świetle wybranych dokumentów, „Koło Historii”, nr 15.

SzycS.,2015a,PolscyambasadorowiewKoreańskiejRepubliceLudowo-Demokratycznejwlatach

1950–1963[in:]ElitykomunistycznewPolsce,red.M.Szumiło,M.Żukowski,Warszawa–Lublin:Insty- tut Pamięci Narodowej, Wydawnictwo UMCS.

SzycS.,2015b,ProgrampomocyPolskiejRzeczypospolitejLudowejdlaKoreańskiejRepublikiLudowo-

-Demokratycznejwświetlewybranychdokumentów,„Komunizm:system–ludzie–dokumentacja”,nr4. SzycS.,2016,Misjaprzyjaźni.OficjalnawizytaKimIrSenawPolskiejRzeczypospolitejLudowejwlip-

cu1956r.[in:]IXLetniaSzkołaHistoriiNajnowszejIPN,red.Ł.Kamiński,J.Szumski,Warszawa:Insty-

tut Pamięci Narodowej.

Szymborska W., 1952, Z Korei[in:] eadem, Dlatego żyjemy, Kraków: Czytelnik.

TebinkaJ.,2010,Uzależnienieczysuwerenność?OdwilżpaździernikowawdyplomacjiPolskiejRzeczy- pospolitej Ludowej 1956–1961, Warszawa: Neriton–Instytut Historii PAN.

Wspólne oświadczenie rządu PRL i rządu Koreańskiej Republiki Ludowo-Demokratycznej w Pjongjan- gu z dnia 17 kwietnia 1957 r., 1957, „Zbiór Dokumentów 1957” poz. 76, R. 13 nr 4, Warszawa, on-line:http://digit.pism.pl/dlibra/docmetadata?id=386&fro.

Wspólny komunikat polsko-koreański w Pjongjangu z dnia 19 października 1959 r.,1959,„Zbiór Dokumentów 1959” poz. 130, T. 15, nr 10–12, Warszawa, on-line: http://digit.pism.pl/dlibra/ docmetadata?id=209&from=publication.