Muzyka bez nośnika?  Powietrze, chmury i strumienie oraz cyfry, taśmy i winyle w walce o pierwosłuch lub zapomnienie

Szymon Nożyński,

Marek Okólski

Abstrakt

In the article the authors try to build a research refl ection by means of a logical description of the result of self and technology – sound carriers/media, up to the extreme form, that is their disappearance, or distance from the listener/user. The authors show the infl uence of media on the organization of musical expression in the fi eld of semiotics, technology and aesthetics. 

The starting point of the article is a refl ection on a fragment of the lyrics, which suggests a return of music to the air. The authors reconstruct the evolutionary path of sound carriers and reach the place where the air was the primary carrier. At the same time they analyze the contemporary face of technologically entangled air (as a carrier), which is no longer the air from the pre-industrial era, but rather a symbolic place where one can fi nd wireless communication, the Internet or Bluetooth.

The article has a philosophical and technological character and serves primarily to consider the role of carriers in the current media reality in which, on the one hand, retro resentment is revived and, on the other hand, the form of streaming services takes over the market of music distribution. The contemporary listener, producer-consumer and remixer, modifi es his behaviours, rituals and habitus of listening – the perception of sound. 

Słowa kluczowe: music, streaming, vinyl, media, semiotics of popular music, air, wireless
References

Abradab, Powietrze, 048, Mystic Production, 2018.

Antonik D., Audiobook. Od brzmienia słów do głosu autora, Teksty Drugie” 2015, nr 5. Auslander P., Na żywo czy...?, „Didaskalia. Gazeta Teatralna” 2012, nr 107.

Carroll N., Filozofia sztuki masowej, przeł. M. Przylipiak, Słowo/Obraz Terytoria, Gdańsk 2011.

Chaciński B., W nisz. Od alterglobalistów do zośkarzy. 55 małych kultur, Znak, Kraków 2010.

Chęćka-Gotkowicz A., Ucho i umysł. Szkice o doświadczaniu muzyki, Słowo/Obraz Terytoria, Gdańsk 2012.

Cook N., Muzyka. Bardzo krótkie wprowadzenie, przeł. M. Łuczak, Prószyński i S-ka, Warszawa 2000.

Cox Ch., Warner D. (red.), Kultura dźwięku. Teksty o muzyce nowoczesnej, Słowo/Obraz Terytoria, Gdańsk 2010.

Cutler Ch., O muzyce popularnej, przeł. I. Socha, Zielona Sowa, Kraków 1999.

Earliest Voices: A Gallery from the Vincent Voice Library, http://www.historicalvoices.org/earliest_voices/ier.html (dostęp: 6.02.2019).

Frith S., Sceniczne rytuały. O wartości muzyki popularnej, przeł. M. Król, Wydawnictwo Uni- wersytetu Jagiellońskiego, Kraków 2011.

Gancarczyk P., Muzyka wobec rewolucji druku. Przemiany w kulturze muzycznej XVI wieku, Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Mikołaja Kopernika, Toruń 2011.

„Glissando. Magazyn o muzyce współczesnej” 2017, nr 32. Ingarden R., Studia z estetyki, t. 2, PWN, Warszawa 1966.

Jakubaszek J., W poszukiwaniu straconego głosu. Widzenie i słyszenie przeszłości historycz- nej, w: J. Jakubaszek, R. Chymkowski (red.), Pongo. (Nie)widzialne, (Nie)słyszalne, t. 7, grupakulturalna.pl, Katowice 2015.

Janczewska-Sołomko K., Zachować dźwięk, Biblioteka Narodowa, Warszawa 2000.

Jusiak J., Między zdarzeniem dźwiękowym a znaczeniem. Szkice z filozofii muzyki, Wydawnic- two Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej, Lublin 2013.

Kapelański M., Glenn Gould: cisza, fonosfera i muzyka w odległym zapisie, „Glissando. Magazyn o muzyce współczesnej” 2017, nr 32.

Kittler F.A., Gramophone, Film, Typewriter, Stanford University Press, Palo Alto, CA 1999.

Kofin E., Muzyka wokół nas. Studium przeobrażeń recepcji muzyki w dobie elektronicznych środków jej przekazywania, Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego, Wrocław 2012.

Kopciuch L., Dzieło muzyczne w kontekście ontologicznego stratalizmu Nicolaia Hartmanna, w: K. Lipka (red.), Muzyka i filozofia I. Refleksje, konteksty, interpretacje, Wydawnictwo

Uniwersytetu Muzycznego Fryderyka Chopina, Warszawa 2017.

Księżyk R., Wywracanie kultury. O dandysach, hipsterach i mutantach, Wydawnictwo Czarne, Wołowiec 2018.

Kubiak Z., Literatura Greków i Rzymian, Świat Książki, Warszawa 1999.

Libera M., Muzyczuk D., Upadek nagrywania, w: A-I-R Sanatorium Dźwięku, Sokołowsko 2016, program.

Major R., Włodek P. (red.), Pomiędzy retro a retromanią, Wydawnictwo Naukowe Katedra, Gdańsk 2018.

Misiak T., Kulturowe przestrzenie dźwięku, Bogucki Wydawnictwo Naukowe, Poznań 2013. Misiak T., Muzyczne gry z nośnikiem. Artystyczne strategie przekraczania medium, w: M. Parus, A. Trudzik (red.), Media jako przestrzenie muzyki, Wydawnictwo Naukowe Katedra, Gdańsk 2016.

Music  Consumer  Insight  Report  2018,  https://www.ifpi.org/news/IFPI-releases-2018-music-consumer-insight-report (dostęp: 22.03.2019).

Muzyka będzie matematyką. Rozmowa z P. Mykietynem, w: R. Pawłowski, Bitwa o kulturę. #Przyszłość, Teatr Stary w Lublinie Wydawnictwo Krytyki Politycznej, Lublin–Warszawa 2015.

Nacher A., Rejestracja audio i odtwórczość jako twórczość: efekt fonografu, „Kultura Współczesna. Dźwięk, Technologia, Środowisko” 2012, nr 1 (72).

Nożyński S., DJ Algorytm cyfrowa sugestia muzyczna jako substytut własnego  wyboru, Neodidagmata 36/37, Wydawnictwo Naukowe UAM, Poznań 2018.

Pietraszewski K., Muzyka nośnika, „Glissando. Magazyn o muzyce współczesnej”  2017, nr 32.

Reynolds S., Retromania. Jak popkultura żywi się własną przeszłością, przeł. F. Łobodziński, Kosmos Kosmos, Warszawa 2018.

Rychlewski M.,  Rewolucja rocka.  Semiotyczne wymiary  elektrycznej ekstazy,  Oficynka, Gdańsk 2011.

Schaeffer P., Akuzmatyka, w: Ch. Cox, D. Warner (red.), Kultura dźwięku. Teksty o muzyce nowoczesnej, Słowo/Obraz Terytoria, Gdańsk 2010.

Sirko R., Historia i prehistoria technicznego zapośredniczenia dźwięku, „Glissando. Magazyn o muzyce współczesnej” 2014, nr 23.

Sun H., Paradox of Celestial Jukebox: Resurgence of Market Control, „Creative Industries Journal” 2019, vol. 12, iss. 1.

Szałasek F., Jak pisać o muzyce. O wolnym słuchaniu, rozmowa z M.J. Sawickim, Wydawnictwo W podwórku, Gdańsk 2015.

Szarecki A., Ciało słuchające wobec zmiany nośników muzycznych, „Kultura Współczesna. Dźwięk, Technologia, Środowisko” 2012, nr 1 (72).

Szydłowski K., Zielinski S., Przeszłość jest nieskończonym zbiorem możliwości. Rozmowa z Siegfriedem Zielinskim o an-archeologii mediów, Teksty Drugie” 2014, nr 3.

West M.L., Muzyka starożytnej Grecji, przeł. A. Maciejewska, B. Kaziński, Homini, Kraków 2003.

Wszyscy będziemy artystami. Rozmowa z R. Kuśmierowskim, w: R. Pawłowski, Bitwa o kulturę. #Przyszłość, Teatr Stary w Lublinie Wydawnictwo Krytyki Politycznej, Lublin–War- szawa 2015.

Żakowski M., Kaseta magnetofonowa, czyli muzyka 2.0 w wersji beta, w: W. Godzic, M. Żakowski, Gadżety popkultury. Społeczne życie przedmiotów, Wydawnictwa Akademickie i Profesjonalne, Warszawa 2007.

Pierwotną wersją czasopisma jest wersja elektroniczna publikowana
kwartalnie w internecie. Czasopismo ukazuje się w sposób ciągły on-line.