Kompetencje relacyjne młodych dorosłych nieposiadających i posiadających partnera życiowego

Katarzyna Adamczyk

Abstrakt

Relational competences of single and partnered young adults

The review of literature and studies let us suppose that a definite level of relational competences create greater or less possibilities to find a lifetime partner, and to maintain a relationship with him or her. In the article the findings of the research with 457 young single and partnered adults are presented. Their aim was to verify whether are there any differences between young single and partnered adults in the extent of level of relational competences, which indices were five six bonding behaviours (behaviours of psychic and physical closeness, impressive behaviours, behaviours on the behalf of a partner and a relationship, conciliatory behaviours, and sexual behaviours). Additionaly an association between level of relational competences and gender was analysed. It was assumed that lower level of competences will be characteristic of single adults. Moreover, it was hypothesized that females will possess a higher level of competences in comparison to males.

Statistical analysis showed that the observed difference between single and partnered groups in the area of relational competences is statistically significant. Single individuals reveal a lower level of relational competences in the realm of the above-mentioned bonding behaviours. At the same time, gender showed to be a differentiating factor only in the area of competences concerned behaviours of psychic and physical closeness, and sexual behaviours.

Słowa kluczowe: lifetime partner, partnered life, relational competences, single life, young adulthood
References

Adler R.B., Rosenfeld L.B., Proctor II R. (2006), Relacje interpersonalne. Proces porozumiewania się. Poznań: Dom Wydawniczy Rebis.

Argyle M. (1994), Nowe ustalenia w treningu umiejętności społecznych [w:] M. Arygyle, W. Domachowski (red.), Reguły życia społecznego. Oksfordzka psychologia społeczna, 197–207. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.

Argyle M. (1998), Zdolności społeczne [w:] S. Moscovi (red.), Psychologia społeczna w relacji ja-inni, 77–104. Warszawa: Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne.

Argyle M., Domachowski W. (1994), Reguły życia społecznego. Oksfordzka psychologia społeczna. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.

Armistead L., Forehand R., Beach R.H., Brody G.H. (1995), Predicting Interpersonal Competence in Young Adulthood: the Roles of Family, Self, and Peer Systems During Adolescence. Journal of Child and Family Studies, 4, 445–460.

Beisert M. (1991), Seks twojego dziecka. Poznań: Zakład Wydawniczy K. Domke.

Beisert M. (2006), Trud dorastania seksualnego [w:] M. Beisert (red.), Seksualność człowieka w cyklu życia, 145–169. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.

Brannon L. (2002), Psychologia rodzaju. Gdańsk: Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne.

Brzezińska A. (2005), Jak myślimy o rozwoju człowieka? [w:] A. Brzezińska (red.), Psychologiczne portrety człowieka. Praktyczna psychologia rozwojowa, 5–19. Gdańsk: Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne.

Brzezińska A. (2008), Przedsiębiorczość jako warunek udanego startu w dorosłość [w:] A. Andrzejczak (red.), Przedsiębiorczość w edukacji, 21–35. Poznań: Wydawnictwo Akademii Ekonomicznej.

Cavanagh S.E. (2007), The Social Construction of Romantic Relationships in Adolescence: Examining the Role of Peer Networks, Gender, and Race. Sociological Inquiry, 4, 572–600.

Clark C.L., Shaver P.R., Abrahams M.F. (1999), Strategic Behaviors in Romantic Relationship Initiation. Personality and Social Psychology Bulletin, 6, 709–722.

Engels R.C.M, Finkenauer C., Meeus M., Dekovic M. (2001), Parental Attachment and Adolescents’ Emotional Adjustment: the Associations with Social Skills and Relational Competence. Journal of Counseling Psychology, 4, 428–439.

Erikson E.H. (2004), Tożsamość a cykl życia. Poznań: Zysk i S-ka Wydawnictwo.

Fitzpatrick J., Sollie D. (1999), Unrealistic Gender and Relationships to Investments and Commitment in Dating Relationships. Journal of Social and Personal Relationships, 6, 852–867.

Guerrero L.K., Bachman G.F. (2006), Associations Among Relational Maintenance Behaviors, Attachmentstyle Categories, and Attachment Dimensions. Communication Studies, 3, 341–361.

Harwas-Napierała B. (1993), Rola rodziny w przygotowaniu młodzieży do dorosłości. Problemy Rodziny, 3, 20–24.

Havighurst R. (1981), Developmental tasks and education. New York: Longman.

Hyde J.S., Frost L.A. (2002). Metaanalizy w psychologii kobiety [w:] B. Wojciszke (red.), Kobiety i mężczyźni: odmienne spojrzenia na różnice, 15–47. Gdańsk: Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne.

Jakubowska U. (1996), Wokół pojęcia „kompetencja społeczna” – ujęcie komunikacyjne. Przegląd Psychologiczny, 3/4, 29–40.

Janicka I., Niebrzydowski L. (1994), Psychologia małżeństwa. Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego.

Janicka I. (2005), Wpływ stażu związków nieformalnych na poziom ich integracji. Psychologia Rozwojowa, 4, 105–113.

Janicka I. (2009), Perspektywy związków kohabitacyjnych [w:] T. Rostowska (red.), Psychologia rodziny. Małżeństwo i rodzina wobec współczesnych wyzwań, 47–59. Warszawa: Wydawnictwo Difi n.

Jankowski K. (1983), Schizofrenia jako niedokończony cykl rozwojowy rodziny. Przegląd Psychologiczny, 1, 25–42.

Klaus D., Hersen M., Bellack A.B. (1977), Survey of Dating Habits of Male and Female College Students: a Necessary Precursor to Measurement and Modifi cation. Journal of Clinical Psychology, 2, 369–375.

Kowalik S. (2002), Rozwój społeczny [w:] B. Harwas-Napierała, J. Trempała, (red.), Psychologia rozwoju człowieka. Rozwój funkcji psychicznych, 71–101. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.

Kozielecki J. (1988), O człowieku wielowymiarowym. Warszawa: PWN.

Kuczyńska A. (1998), Sposób na bliski związek. Zachowania wiążące w procesie kształtowania się i utrzymywania więzi w bliskich związkach. Warszawa: Wydawnictwo Instytutu Psychologii PAN.

Kuczyńska A., Dolińska-Zygmunt G. (2004), Zadowolenie z kontaktów interpersonalnych oraz kompetencje społeczne a poczucie samotności. Prace Naukowe Akademii Ekonomicznej we Wrocławiu, 1055, 103–115.

Liberska H., Suwalska D. (2011), Styl przywiązania a relacje partnerskie we wczesnej dorosłości. Psychologia Rozwojowa, 1, 25–39.

Mandal E. (2004), Podmiotowe i interpersonalne konsekwencje stereotypów związanych z płcią. Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego.

Myers D.G. (2003), Psychologia społeczna. Poznań: Zysk i S-ka Wydawnictwo.

Palus K. (2010), Wybrane psychologiczne uwarunkowania braku partnera życiowego w okresie wczesnej dorosłości. Poznań: Wydawnictwo Naukowe Wydziału Nauk Społecznych UAM.

Plopa M. (2002), Doświadczanie intymności a satysfakcja z małżeństwa. Małżeństwo i Rodzina, 3, 22–26.

Prisbell M. (1988), Dating Competence as Related to Levels of Loneliness. Communication Reports, 2, 54–59.

Reis H.T., Lin Y-Ch., Bennett E., Nezlek J.B. (1993), Change and Consistency in Social Participation During Early Adulthood. Developmental Psychology, 4, 633–645.

Reynolds J., Wetherell M., Taylor S. (2007), Choice and Chance: Negotiating Agency in Narratives of Singleness. The Sociological Review, 2, 331–351.

Rose-Krasnor L. (1997), The Nature of Social Competence: a Theoretical Review. Social Development, 6 (1), 111–135.

Sytuacja demograficzna Polski (2004). Raport Rządowej Rady Ludnościowej. Warszawa.

Spitzberg B.H. (1991), An Examination of Trait Measures of Interpersonal Competence.  Communication Reports, 1, 22–29.

Stein P. (2008), Być singlem – próba zrozumienia singli [w:] P. Sztompka, M. Boguni-Borowska (red.), Socjologia codzienności, 142-157. Kraków: Wydawnictwo Znak.

Czasopismo ukazuje się w sposób ciągły on-line.
Pierwotną wersją czasopisma jest wersja elektroniczna
publikowana kwartalnie w internecie.