Weak Communication, Joke Targets and the Punch-Line Effect: A Relevance-Theoretic Account

Agnieszka Piskorska,

Maria Jodłowiec

Abstrakt

The paper offers an analysis of the cognitive mechanisms underlying the production and comprehension of verbal jokes in terms of what relevance theorists refer to as weakly communicated import. While pragmatic analyses of humour emphasize the role of the inferential stages that the audience is intended (or even manipulated, Yus 2016) to go through in processing a joke, the weak communication model presented here focuses on the punch-line effect, exploring the nature of the “cognitive climax” that is created. On this account, a vast array of weakly communicated assumptions, resulting in a cognitive overload effect, rather than incongruity resolution on its own, is identified as the laughter-inducing mechanism underlying verbal humour. The central idea is that universal and culture-specific humour-generating elements in jokes have one quality in common, viz. their potential to cause a cognitive overload effect, which may, and often does, result in amusement. On this approach, what is typically recognized as national or ethnic humour is posited to recruit the same humour-invoking pragmatic mechanisms as in other kinds of jokes, the principal difference lying in the choice of the target being mocked, which must be well-known to the audience for the cognitive overload effect to be brought forth.

Abstrakt

Artykuł przedstawia analizę mechanizmów poznawczych stanowiących podłoże humoru w dowcipach słownych, wykorzystującą pojęcie tzw. słabej komunikacji, zaproponowane przez teorię relewancji. Podczas gdy większość pragmatycznych modeli humoru podkreśla rolę rozwiązania inkongruencji oraz poszczególnych etapów inferencyjnych, przez które odbiorca jest planowo prowadzony w interpretacji żartów (por. Yus 2016), przedstawiona tu analiza tłumaczy efekt humorystyczny przez pryzmat swoistego „przeciążenia poznawczego”, które towarzyszy przetwarzaniu pointy dowcipu. W tym ujęciu wiele słabo komunikowanych informacji, do których odbiorca nagle uzyskuje dostęp w momencie, gdy dowcip się kończy, tworzy efekt przeciążenia poznawczego dający impuls do reakcji afektywnej. Analiza humoru na gruncie pojęcia słabej komunikacji wskazuje, że wspólnym mianownikiem tekstów uznawanych za śmieszne pod każdą szerokością geograficzną i tzw. humoru etnicznego czy narodowego jest to, że kluczowe pojęcia i postaci w tekście, stanowiące cel satyry, muszą (przynajmniej potencjalnie) dawać dostęp do całego wachlarza informacji, gdyż w innym wypadku efekt słabej komunikacji nie zaistnieje. O śmieszności dowcipu przesądza zatem nie samo zrozumienie jego treści i pointy, ale osiągnięcie specjalnego efektu poznawczego. 

Słowa kluczowe: joke, relevance theory, weak communication, cognitive effect, comprehension heuristic, humour target , dowcip, teoria relewancji, efekt poznawczy, heurystyka rozumienia wypowiedzi, obiekt humoru
References

Attardo Salvatore (1993). Violation of conversational maxims and cooperation: The case of jokes. Journal of Pragmatics 19, 537–558.

Attardo Salvatore (2015). Humorous metaphors. In Cognitive Linguistics and Humor Research, Geert Brône, Kurt Feyaerts, Tony Veale (eds.), 91–110. Berlin: Mouton De Gruyter.

Attardo Salvatore, Raskin Victor (1991). Script theory revis(it)ed: Joke similarity and joke representation model. Humor 4, 293–348.

Bach Kent (1994). Semantic slack: What is said and more. In Foundations of Speech Act Theory: Philosophical and Linguistic Perspectives, Savas Tsohatzidis (ed.), 267–291. London: Routledge.

Bach Kent (2010). Impliciture vs. explicature: What’s the difference? In RomeroSoria (eds.), 126–137.

Brzozowska Dorota (2008). Polski dowcip etniczny. Stereotyp a tożsamość. Opole: Wydawnictwo Uniwersytetu Opolskiego.

Carston Robyn (2002). Thoughts and Utterances. The Pragmatics of Explicit Communication. Malden, MA: Blackwell.

Carston Robyn (2010a). Lexical pragmatics, ad hoc concepts and metaphor: From a relevance theory perspective. Italian Journal of Linguistics 22(1), 153–180.

Carston Robyn (2010b). Metaphor, ad hoc concepts, literal meaning and mental images. Proceedings of the Aristotelian Society 110(3), 295–321.

Carston Robyn (2010c). Explicit communication and ‘free’ pragmatic enrichment. In  RomeroSoria (eds.), 217–285.

Carston Robyn (2012). Word meaning and concept expressed. The Linguistic Review 29(4), 607–623.

Chiaro Delia (2011). Comic takeover or comic makeover?: Notes on humour translating, translation and (un)translatability. In Dynel (ed.), 365–378.

Chłopicki Władysław (2017). Metonymy in humour. In Humorous Discourse, Władysław Chłopicki, Dorota Brzozowska (eds.), 23–52, Berlin: Mouton de Gruyter.

Cundall Michael (2007). Humour and the limits of incongruity. Creativity Research Journal 19, 203–211.

Curcó Carmen (1996).  The implicit expression of attitudes, mutual manifestness and verbal humour. UCL Working Papers in Linguistics 8, 89–99.

Davies Christie (2011). Jokes and targets. Bloomington: Indiana University Press.

Dynel Marta (2009). Humorous Garden Paths: A Pragmatic-Cognitive Study. Newcastle: Cambridge Scholars Publishing.

Dynel Marta (2011a). Blending the incongruity-resolution model and the conceptual integration theory: The case of blends in pictorial advertising. International Review of Pragmatics 3, 59–83.

Dynel Marta (ed.) (2011b). The Pragmatics of Humor across Discourse Domains, Amsterdam: John Benjamins.

Dynel Marta (2012). Garden paths, red lights and crossroads: On finding our way to understanding the cognitive mechanisms underlying jokes. Israeli Journal of Humor Research 1(1), 6–28.

Forabosco Giovannantonio (1992). Cognitive aspects of the humor process: The concept of incongruity. Humor 5(1/2), 45–68.

Gillota David (2013). Ethnic Humor in Multiethnic America. New Brunswick: Rutgers University Press.

Grice H. Paul (1975/89). Logic and conversation. In Syntax and Semantics 3: Speech Acts, Peter Cole, Jerry Morgan (eds.), 41–58. New York: Academic Press; reprinted in Studies in the Way of Words, H. Paul Grice, 1989, 22–40. Cambridge, MA: Harvard University Press.

Hamblin Jennifer, Gibbs Raymond W. (2003). Processing the meanings of what speakers say and implicate. Discourse Processes 35(1), 59–80.

Hockett Charles (1977). Jokes. In The View from Language: Selected Essays, 1948–1974, Charles Hockett (ed.), 257–289. Athens, Ga: University of Georgia Press.

Jodłowiec Maria (1991). The Role of Relevance in the Interpretation of Verbal Jokes: 
A Pragmatic Analysis
. Kraków: Jagiellonian University Ph.D. thesis.

Jodłowiec Maria (2015). The Challenges of Explicit and Implicit Communication.
A Relevance-Theoretic Approach
. Frankfurt am Main: Peter Lang.

Jodłowiec Maria, Piskorska Agnieszka (2017). The dynamism of context: A relevance-theoretic approach. Paper delivered at the 18th Szklarska Poręba Workshop on the Roots of Pragmasemantics “The Role of Context and Reasoning in Communication”, Szklarska Poręba 3–6 March, 2017.

Laineste Liisi (2011). Politics of taste in a post-Socialist state: A case study. In Studies in Political Humour, Villy Tsakona, Diana E. Popa (eds.), 217–241. Amsterdam: John Benjamins.

Levinson Stephen (2000). Presumptive Meanings: The Theory of Generalized Conversational Implicature. Cambridge, MA: MIT Press.

McGraw Peter, Warner Joel (2014). The Humor CodeA Global Search for What Makes Things Funny. New York: Simon & Schuster.

Padilla Cruz Manuel (2012). Epistemic vigilance, cautious optimism and sophisticated understanding. Research in Language 10(4), 365–386.

Piskorska Agnieszka (2016). Echo and inadequacy in ironic utterances. Journal of Pragmatics 101, 54–65.

Popescu Carmen (2011). Understanding ethnic humour in Romanian jokes. In Dynel (ed.), 173–190.

Raskin Victor (1985). Semantic Mechanisms of Humor. Dordrecht: D. Reidel.


Recenati Françoise (2004). Literal Meaning. Cambridge: Cambridge University
Press.

Richie Graeme (2004 ). The Linguistic Analysis of Jokes. London: Routledge.

Romero Esther, Soria Belén (eds.) (2010). Explicit Communication: Robyn Carston’s Pragmatics. Basingstoke: Palgrave Macmillan.

Sperber Dan (1994). Understanding verbal understanding. In What is Intelligence? Jean Khalfa (ed.), 179–198. Cambridge: Cambridge University Press.

Sperber Dan, Wilson Deirdre (1986/95). Relevance: Communication and Cognition. Oxford: Blackwell.

Sperber Dan, Wilson Deirdre (1998). Irony and relevance. A reply to Seto, Hamamoto and Yamanashi. In Relevance Theory: Applications and Implications, Robyn Carston, Seiji Uchida (eds.), 283–293. Amsterdam: John Benjamins.


Sperber Dan, Wilson Deirdre (2002). Pragmatics, modularity and mind-reading. Mind & Language 17(1–2), 3–23.

Sperber Dan, Wilson Deirdre (2008). A deflationary account of metaphors. In The Cambridge Handbook of Metaphor and Thought, Raymond Gibbs (ed.), 84–105. Cambridge: Cambridge University Press.

Suls Jerry M. (1972). A two-stage model for the appreciation of jokes and cartoons. In The Psychology of Humour. Theoretical Perspectives and Empirical Issues. Jeffrey H. Goldstein, Paul E. McGhee (eds.), 81–100. New York: Academic Press.

Suls Jerry M. (1983). Cognitive processes in humor appreciation. In Handbook of Humor Research, Vol. 1, Paul E. McGhee, Jeffrey H. Goldstein (eds.), 39–57. New York: Springer Verlag.

Turner Mark (2010). Blending box experiments, Build 1.0, Working Paper website http://markturner.org/blending.html, access 10.11.2015.

Wilson Deirdre (2006). The pragmatics of verbal irony: echo or pretence? Lingua 116, 1722–1743.


Wilson Deirdre (2009). Irony and metarepresentation. UCL Working Papers in Linguistics 21, 183–226.

Wilson Deirdre (2013). Irony comprehension: a developmental perspective. Journal of Pragmatics 59, 40–56.


Wilson Deirdre, Carston Robyn (2007). A unitary approach to lexical pragmatics: Relevance, inference and ad hoc concepts. In Pragmatics, Noel Burton-Roberts (ed.), 230–259. Basingstoke: Palgrave Macmillan.

Wilson Deirdre, Sperber Dan (1992). On verbal irony. Lingua 87, 53–76.

Wilson Deirdre, Sperber Dan (2004). Relevance theory. In The Handbook of Pragmatics, Laurence Horn and Gregory Ward (eds.), 607–632. Oxford: Blackwell.

Wilson Deirdre, Sperber Dan (2012). Explaining irony. In Wilson, Sperber (eds.), 123–145.

Wilson Deirdre, Sperber Dan (eds.) (2012). Meaning and Relevance. Cambridge University Press.

Yus Francisco (2003). Humor and the search for relevance. Journal of Pragmatics 35(9), 1295–1331.

Yus Francisco (2008). A relevance-theoretic classification of jokes. Lodz Papers in Pragmatics 4, 131–157.

Yus Francisco (2013). An inference-centered analysis of jokes: The Intersecting Circles Model of humorous communication. In Irony and Humor: From Pragmatics to Discourse, Leonor Ruiz Gurillo, Maria Belén Alvarado (eds.), 59–82. Amsterdam and Philadelphia: John Benjamins.

Yus Francisco (2016). Humour and Relevance. Amsterdam: John Benjamins.

Pierwotną wersją czasopisma jest wersja elektroniczna publikowana w internecie.

Czasopismo ukazuje się w sposób ciągły on-line