Yoga as Synthesis. Yoga as Revival. Eugeniusz Polończyk’s Vision of Yoga. Contribution to the Study of the History of Yoga in Interwar Poland

Agata Świerzowska

Abstrakt

The study of the history of yoga in Poland has only just begun, and knowledge about the earliest stages of the reception of the idea in thi country is so far negligible. This paper is an attempt to broaden the current state of knowledge on yoga in Poland in the interwar period. It focuses on the interpretation/understanding of yoga presented by Eugeniusz Polończyk (?–1932), a medical doctor, social activist and esotericist. Polończyk’s interpretation of yoga forms an integral part of his socio-political views. It may be seen as an attempt to strengthen his synarchist beliefs as well as a way to introduce them into the practice of social life in order to enable the revival of the Polish nation and create an ideal (utopian) state. The paper also highlights the most characteristic features of interpretations of yoga in Poland in the interwar period – patriotic, messianic, Christian and esoteric.

Słowa kluczowe: Eugeniusz Polończyk, Wincenty Lutosławski, Józef Świtkowski, Alexandre Saint-Yves d’Alveydre, radźa joga, teozofia, ezoteryzm, synarchia
References

Alter J., Yoga in Modern IndiaThe Body between Science and Philosophy, Princeton–Oxford 2004.

Bourdieu P., The Logic of Practice, transl. R. Nice, Cambridge 1990.

Chobot J., Do wszystkich ludzi dobrej woli, “Odrodzenie” 1923no4pp29.

d’Alveydre St-Yves A., Misja Indyj w Europie, K. Chobot (ed.), Katowice 1921.

d’Alveydre St-Yves A., Mission de lInde en Europe, Paris 1886.

De Michelis E., A History of Modern YogaPatanjali and Western Esotericism, London–New York 2005.

Gleic A.K., Glossariusz okultyzmuKraków 1936.

Goodrick-Clarke N., The Occult Roots of NazismLondon 2004.

Lutosławski W., Rozwój potęgi woli przez psychofizyczne ćwiczeniaKraków 1909.

Ossendowski A.F., Przez kraj ludzizwierząt i bogów (konno przez Azję Centralną)Warszawa 1923.

Polończyk E., ArjaCzęść I (Synteza odrodzenia)Lwów 1924.

Polończyk E., Czem jest Yoga?Lwów 1921.

Polończyk E., Lekarze i leczenieLwów 1918.

Polończyk E., Prawda o yodze i naukach tajemnychWarszawa 1932.

Polończyk E., Program wykonawczy Związku “Arja”. Rzeczpospolita z KrólemLwów 1926.

Polończyk E., Przyszłość PolskiŻydziJehowaLwów 1921.

Polończyk E., Przyszły układ narodów, Lwów 1919.

Polończyk E., Przyszły ustrój ludzkości wedle źródeł teozoficznych, Oedesa 1918.

Polończyk E., Synteza przyszłości, Hejnał” 1929no2pp4248.

Ramacharaka Yogi, Hatha Yogaor the Yogi Philosophy of Physical Wellbeing, Chicago 1904.

Ramacharaka Yogi, Science of Breath: A Complete Manual of the Oriental Breathing Philosophy of PhysicalMentalPsychic and Spiritual Development, Chicago 1905.

Singleton M., Yoga BodyThe Origins of Modern Posture Practice, Oxford 2010.

Świerzowska A., Esoteric Influences in Wincenty Lutosławskis Programme of National ImprovementProlegomena, “The Polish Journal of the Arts and Culture (Esoteric StudiesPolish Contributions)” 2015, no 13, pp. 147–173.

Świerzowska A., From Ramacharakas “Standard of the Normal Man” to Lutosławskis Strategy of National RevivalHow Ramacharakas Interpretation of Yoga Fits with the Early Stage of Yoga Adaptation in Poland (forthcoming).

Świerzowska A., Listy o jodzeWincenty Lutosławski do Williama Jamesa [in:] Joga kontekstach kulturowych 2 – 05 Listy jodze. Wincenty Lutosławski do Williama Jamesa, Katowice 2017, pp. 67–92.

Świtkowski J., Wstęp w światy nadzmysłoweRadża joga nowoczesnaKatowice 1923.

Tomasiewicz J., Naprawa czy zniszczenie demokracjiTendencje autorytarne i profaszystowskie w polskiej myśli politycznej 19211935Kraków 2012.

Włodarz B., Przestańcie tworzyć sektyCzyli prośba o duchowe pojednanieWarszawa 1933.

Zasady rządu narodu Tołteków (Szkic z dziedziny okultyzmu), “Odrodzenie” 1921no3pp1416.

Zasady rządu Tołteków (Ciąg dalszy), “Odrodzenie” 1921no4pp1214.

Kwartalnik "Studia Religiologica" ukazuje się w sposób ciągły on-line.

Pierwotną wersją czasopisma jest wersja elektroniczna publikowana w Internecie.