Dynamika zmian w obrębie rytuału i doktryny w wybranych religiach Bengalu

Robert Czyżykowski

Abstrakt

Dynamic of Changes in the Ritual and Doctrine of Selected Religions of Bengal

The historical Bengal is spread throughout the north-eastern part of the Indian subcontinent. From the perspective of religious studies, this region is a very interesting field of research. In the Bengal area we find the activity of the main religious traditions of South-East Asia, namely Hinduism, Buddhism and Islam. Their mutual interactions brought into existence many original and syncretic religious phenomena. They are characterised by archaic schemes of thinking and practices which are relatively stable; however, the symbolism and meanings correlated with them are invariant. Tantric practices – visualisations, mantras and Yogic control of the body – are elements of this very persistent system.

Słowa kluczowe: religions of Bengal, ritual, Tantra
References

Bose M.M., The Post-Caitanya Sahajiyā Cult of Bengal, Calcutta 1930.

Caitanya prathama cāriṭī sahajiyā punthi, Paritoṣ Dāsa (red.), wprow. Gopīnātha Kavirāja, Calcutta 1972.

Cantu K.E., Theurgy and the SnakeThe Yoga Kalandar and Bengali Sufism, Saarbrucken 2015.

Chattopadhyaya A., The People and Culture of Bengala Study in Origins, vol. I, Kolkata 2002.

Chakravarty R., Vaiṣṇavism in Bengal14861900, Calcutta 1986.

Czyżykowski R., Ciało mistyczne i fizyczne w tradycji wisznuizmu sahadźija, Kraków 2013.

Czyżykowski R., Droga do doskonałości w tradycji ĆajtanjiWybrane aspekty praktyki religijnej w wisznuizmie bengalskim, Kraków 2003.

Czyżykowski R., Selected Aspects of the Textual Studies on the Vaiṣṇava Sahajiyā Tradition in Medieval Bengal, „Cracov Indological Studies” 2016, nr 18, s. 339–366.

Das P., Sahajyā Cult of Bengal and Pancha Sakha Cult of Orissa, Calcutta 1988.

Das P., Sahajiyā o gauḍīya vaiṣṇava dharma, Calcutta 1978.

Das R.P., Problematic Aspects of the Sexual Rituals of the Bauls of Bengal, „Journal of the American Oriental Society” 1992, vol. 112, nr 3 (Jul. – Sep.), s. 388–432.

Das R.P., The Origins of the Human BeingConception and the Female According to Ancient Indian Medical and Sexological Literature, Motilal Banarsidass, Delhi 2000.

Dasgupta S.B., Obscure Religious Cults as a Background for Bengali Literature, Calcutta 1995.

Davidson R.M., Indian Esoteric BuddhismSocial History of the Tantric Movement, Delhi 2002.

Dohā-Gīti-Kośa of Saraha Pāda (A Treasury of Song in Dohā Mātreand Caryā-Gīti Kośa (A Treasury of the Cārya Songs of Various Siddhas), H.C. Bhayani, Restored Text, Sanskrit Chāyā and Translation, Ahmedabad 1997.

de Michelis E., A History of Modern YogaPatanjali and Western Esotericism, London 2010.

Dimock E.C., The Place of the Hidden MoonErotic Mysticism in the Vaiṣṇava Sahajīyā Cult of Bengal, London–Chicago 1989.

Eliade M., JogaNieśmiertelność i wolność, tłum. B. Baranowski, Warszawa 1997.

Gauri Dāsa, Nigūḍhārtha-prakāśāvalī, Mss 5252, Bangiya Sahitya Parishad, Kalkuta (edycja manuskryptu i tłumaczenie fragmentów w przygotowaniu w ramach projektu wspomnianego w przyp. 1).

Grabowska B., Powstanierozkwit i zmierzch liryki wisznuickiej XIIXX wieku, Warszawa 1995.

Hatha-yoga-pradipika, Swatmarama, wyd.: HathayogapradipikaLight on Hatha Yoga, Commentary Swami Muktibodhananda Under the Guidance of Swami Satyananda Saraswati, New Delhi 2001.

Hatley S., Mapping the Esoteric Body in the Islamic Yoga of Bengal, „History of Religions” 2007, vol. 46, nr 4, s. 351–368.

Hayes G.A., Metaphoric Worlds and Body Symbolism in Vaiṣṇava Sahajiyā Tantric Traditions 
[w:] YogaEssays on the Indian Tradition, I. Whicher (red.), London 2003.

Hayes G.A., The Necklace of ImmortalityA Seventeenth-Century Vaiṣṇava Sahajiyā Text 
[w:] Tantra in Practice, D.G. White (red.), Delhi 2001.

Hayes G.A., Tradycje wisznuizmu sahadźija w średniowiecznym Bengalu [w:] Praktyki religijne w Indiach, S. Lopez (red.), Warszawa 2002.

Haq M.E., A History of Sufism in Bengal, Asiatic Society of Bangladesh, Dacca 1975,

„Journal of the Royal Asiatic Society”, London: JRAS, Pub., 1909, s. 1053–1054.

Kværne P., An Anthology of Buddhist Tantric SongsA Study of the Caryagiti, Bangkok 2010.

Krysznadasa Kawiradźa Goswamin, Caitanya Caritāmṛta, tłum. i wprow. E.C. Dimock Jr., wprow. i wyd. T.K. Stewart, Cambridge, London 1999.

Mallinson J., Dattātreyas Discourse on Yoga (edycja krytyczna w przygotowaniu).

Mallinson J., Singleton M., Roots of Yoga, London 2016.

McDaniel J., The Madness of the Saints:Ecstatic Religion in Bengal, Chicago 1989.

Meshel N.S., The Grammar’ of SacrificeA Generativist Study of the Israelite Sacrificial System in the Priestly Writings with a Grammar of Σ, Oxford 2014.

Penner H., LanguageRitual and Meaning, „Numen. International Journal of the History of Religions” 1985, vol. 32, s. 1–16.

Samuel G., The Originis The Origins of Yoga and TantraIndic Religions to the Thirteenth Century, Cambridge 2008.

Stewart T.K., Godna naśladowania pobożność sługi Hariego [w:] Praktyki religijne w Indiach, D. Lopez (red.), Warszawa 2001.

Ṣaṭ-cakra-nirūpaṇaWoodroffe John Sir, The Serpent Power Being the Ṣaṭ-cakranirūpaṇa and Pādukā-pañcakaTwo Works on Laya Yoga, transl. from the Sanskrit, with introd. and comment., Ganesh and Company, Madras [reprint 2009].

Tiryakian E., Sociology of Esoteric Cultures. 265. Cyt. za: G. Djurdjevic, Masters of Magical PowersThe Nath Siddhas in the Light of Esoteric Notions, nieopublikowana praca doktorska, The University of British Columbia, 2005.

Urban H.G., Ecstatic Songs of BengalTantric and Devotional Songs from Colonial Bengal, Oxford 2001.

Staal F., The Meaningless of the Ritual, „Numen” 1979, vol. XXVI, fasc. I. 

Staal F., The Rules Without MeaningRitualMantras and the Human Sciences, New York–Bern–Frankfurt am Main–Paris 1989, wyd. indyjskie: Ritual and MantrasRules without Meaning, New Delhi 1996.

Tantra in Practice, D.G. White (red.), Princeton 2001.

Wayman A., Yoga of the Guhyasamājatantra, Delhi, 1977, s. 66–67.

Woodroffe J., Sir, The Serpent Power Being the Ṣaṭ-cakranirūpaṇa and Pādukā-pañcakaTwo Works on Laya Yoga, Translated from the Sanskrit, with Introduction and Commentary, Ganesh and Company, Madras [reprint 2009].

Wujastyk D., Interpreting the Image of the Human Body, „International Journal of Hindu Studies” 2009, vol. 31, 2, s. 189–228.

Yoga in Practice, D.G. White (red.), Princeton 2011.

Kwartalnik "Studia Religiologica" ukazuje się w sposób ciągły on-line.

Pierwotną wersją czasopisma jest wersja elektroniczna publikowana w Internecie.