μετάνοια: próba uściślenia biblijnego pojęcia

ks. Stanisław Hałas

Abstrakt

Artykuł jest próbą precyzacji podstawowego biblijnego określenia nawrócenia, jakim jest μετάνοια. Dokonano jej przez porównanie z terminologią nawrócenia w Starym Testamencie, a zwłaszcza w Księdze Jonasza z odniesieniem do relacji na temat  nawrócenia Niniwy w Ewangeliach (Mt 12,41 = Łk 11,32). Uwzględniono także literacki kontekst określenia. Nieodzownym przejawem chrześcijańskiej metanoi jest całkowite zerwanie z grzesznymi przyzwyczajeniami i wiara w Boga, która owocuje dobrym postępowaniem. Zaś jej wewnętrzną motywacją jest nie tyle zmiana spekulatywnie rozumianego myślenia, lecz przede wszystkim głęboki i szczery żal z powodu grzechu.

μετάνοια: an attempt of clarification of the biblical term

The paper is an attempt of semantic clarification of the basic biblical term of conversion μετάνοια. This clarification is done be the comparison with the terminology of conversion in the Old Testament and especially in Book of Jonah as related to the logion about conversion of Nineveh in the Gospels (Mat 12,41 = Luc 11,32). The literary context of the term was also considered. A basic manifestation of the Cristian metanoia is the total rupture with the sin and the faith in God, which fruits with good behavior. The motivation of the metanoia is not so the changing of speculative thinking, but the sincere and profound regret for the committed sin.

Słowa kluczowe: nawrócenie, μετάνοια, μετανοέω
References

Bakalarczyk J. M., W trosce o właściwe rozumienie chrześcijańskiej metanoi, Ruch Biblijny i Liturgiczny” 54, 1 (2001), s. 31-46.

Ciborowska A., Teologia mosierdzia w Ewangelii Łukaszowej, Kraków 2009.

Has S., Biblijne ownictwo mości i mosierdzia na zderzeniu kultur. Określenia hebrajskie i ich greckie odpowiedniki, Kraków 2011.

Has S., Pierwszy List św. Piotra. Wstęp przead z oryginu komentarz (NKB NT XVII), Częstochowa 2007.

 Hutnikiewicz M., Mosierni na wzór Ojca splanchnidzomai w trzeciej Ewangelii kanonicznej, Warszawa 2015.

 Koehler L., Baumgartner W., Stamm J. J., Wielki ownik hebrajsko-polski i aramejsko-polski Starego Testamentu, Warszawa 2008.

Malina A., Ewangelia weug śwtego Marka. Wstęp przead z oryginału komentarz, t. 1 (NKB NT II/1), Częstochowa 2013.

Paciorek A., Q – Ewangelia Galilejska, Lublin 2001.

Papieska Komisja Biblijna, Interpretacja Pisma Śwtego w Kościele, Poznań 1994.

Plezia M. (red.), ownik łacińsko-polski, Warszawa 1974.

Popowski R., Wielki ownik grecko-polski Nowego Testamentu, Warszawa 1995.

Sikorski L., Biblijna teologia pokuty i nawrócenia, Kieleckie Studia Teologiczne1 (2002), s. 245-253.

Soggin J. A., šub, TDAT II, s. 797-799.

Tov E., Polak F., The Revised CATSS Hebrew/Greek Parallel Text, Jerusalem 2005, dostępny w biblijnym programie komputerowym Bible Works.