Słuchanie – niezbędny komponent ewangelizacji

ks. Henryk Sławiński

Abstrakt

Artykuł podejmuje problem znaczenia słuchania jako istotnego komponentu ewangelizacji. Nie wystarczy bowiem mówić o kościelnym przepowiadaniu z perspektywy przekazu Ewangelii i z podkreśleniem roli jej głosicieli. Niezbędna jest także refleksja nad słuchaniem i przyjęciem słowa Bożego jako niezbędnym dopełnieniem procesu ewangelizacji. W związku z tym najpierw na podstawie Evangelii nuntiandi Pawła VI opisana została sama ewangelizacja. Następnie omówiona została konieczność słuchania Boga i ludzi przez głosiciela Ewangelii. Mocno wyartykułowana została przy tym prawda o wyjątkowości słowa Bożego i prymacie Boga w ludzkim życiu oraz przepowiadaniu. Potem, przez nawiązanie do myśli Umberto Eco i Pawła VI, proces ewangelizacji został przedstawiony jako dzieło otwarte, które jest interpretowane przez adresata. To on dopełnia dzieła ewangelizacji, kiedy Ewangelię przyjmuje i podporządkowuje jej swoje życie. Zakończeniem refleksji jest wskazanie, za św. Augustynem, na Maryję jako wzór słuchaczki słowa Bożego i ewangelizatorki. 

Listening as an Indispensable Component in Evangelization

The article discusses the problem of the importance of listening as an essential component of evangelization. It is not enough to talk about preaching realized by the Church from the perspective of the Gospel’s delivery with the only emphasize on the role of its preachers. It is also necessary to reflect on listening to and accepting the word of God as a necessary complement  to the process of evangelization. Therefore, at the beginning the evangelization itself was described on the basis of Evangelii nuntiandi by Paul VI. Next, the need to listen to God and to people by the preacher of the Gospel was discussed. On this occasion the truth about the uniqueness of God’s word and the primacy of God in human life and preaching was clearly articulated. Then, referring to the thoughts of Umberto Eco and Paul VI, the process of evangelization was presented as an open work, which is interpreted by the addressee. It is the auditor of the Gospel, who completes the works of evangelization when he or she accepts the Gospel and subordinates it to his or her life. The final reflection is dedicated  to the indication of Mary from Nazareth as the model of the hearer of the word of God and of the evangelizer.

Słowa kluczowe: ewangelizacja, przepowiadanie, słuchacz słowa Bożego , evangelization, preaching, listener of the word of God word
References

Augustyn św., De doctrina christiana. O nauce chrześcijańskiej, przeł., wstępem i komentarzem opatrzył J. Sulowski, Warszawa 1989, Patres Ecclesiae 1.

Augustyn św., Kazanie 25, 7-8, w: Liturgia godzin, t. 4, Poznań 1988, s. 1373-1374.

Benedykt XVI, Kościół a skandal wykorzystywania seksualnego, https://episkopat.pl/benedykt- XVI-kosciol-a-skandal-wykorzystywania-seksualnego-pelny-tekst-polski/ (odczyt z dn. 9.05.2019 r.).

Brandstaetter R., Krąg biblijny, Kraków 2010.

Bretzke J. T., Consecrated Phrases. A Latin Theological Dictionary. Latin Expressions Commonly Found in Theological Writings, Collegeville, MN 1998.

Eco U., Dzio otwarte. Forma i nieokreśloność w poetykach współczesnych, Warszawa 2008.

Franciszek, Adhortacja Evangelii gaudium, Rzym 2013. Franciszek, Adhortacja Gaudete et exsultate, Rzym 2018.

Gabara P., Pojęcie milczenia i jego funkcja w relacji mdzy Bogiem i człowiekiem w homiliach Jana Pawła II, Kraków 2013.

Hastetter M. C., Vom Homo audiens zur Ecclesia audiens. Offenbarungstheologische und ästhetische Reflexionen zum Wandel des Hörerbezugs in den Predig- tansätzen der letzten hundert Jahre, w: M. C. Hastetter, I. Moga, Ch. Ohly (red.), Symphonie des Wortes. Beiträge zur Offenbarungskonstitution „Dei Verbumim katholisch-orthodoxen Dialog, St. Ottilien 2012, s. 227-250.

Konferencja Biskupów Katolickich Stanów Zjednoczonych, Preaching the Mistery of Faith, Washington, DC 2013; tekst polski: Przepowiadanie misterium wiary. Homilia niedzielna, w: H. Sławiński (tłum., oprac. i red.), Homilia niedzielna. Dokumenty Konferencji Episkopatu Stanów Zjednoczonych, Kraków 2015, s. 29-88.

Komisja do Spraw Życia i Posługi Kaanów przy Krajowej Konferencji Biskupów Katolickich Stanów Zjednoczonych, Fulfilled in Your Hearing. The Homily in the Sunday Assembly, Washington 1982; tekst polski: „Dziś spniły się słowa Pisma?”. Homilia w niedzielnym zgromadzeniu wiernych, w: H. Sławiński (tłum., oprac. i red.), Homilia niedzielna. Dokumenty Konferencji Episkopatu Stanów Zjednoczonych, Kraków 2015, s. 89-135.

Kongregacja Kultu Bożego i Dyscypliny Sakramentów, Institutio generalis Missalis Romani, Città del vaticano 2002; tekst polski: Nowe ogólne wprowadzenie do Mszału rzymskiego. Z trzeciego wydania Mszału rzymskiego, Poznań 2004.

Paweł VI, Adhortacja Evangelii nuntiandi, Rzym 1975.

Ryczek W., De rhetorica christiana św. Augustyna: między filozofią a filologią, w: M. Choptiany, W. Ryczek (red.), Studia rhetorica, Kraków 2011, s. 211-225.

Schellman J., A Look at the New Sacramentary, w: E. Bernstein, M. F. Connell (red.), Traditions & Transitions. Notre Dame Pastoral Liturgy Conference, Chicago, IL 1998, s. 110-132.

awiński H., Kaan kaznodzieja oszący z mocą, w: L. Szewczyk, W. J. Sztyka (red.), Kaan w poudze słowa Bożego, Katowice, 2010, s. 24-35.

awiński H., Ludzki wad w skuteczność przepowiadania owa Bożego, Polonia Sacra” 28(72) (2011), s. 227-241.

awiński H., Msza św. i homilia weug Dyrektorium o Mszach św. z udziałem dzieci. Aktualnć dyrektorium w 40. rocznicę powstania?, „Teologia i Człowiek” 4(28) (2014), s. 97-115.