Czwarty wymiar. Poezja R.S. Thomasa wobec pytania o (nie)obecność

Joanna Soćko


The Fourth Dimension. R.S. Thomas’s Poetry and the Question
of God’s Absence

The text deals with the poetry of R.S. Thomas (1913−2000) – a British author and an Anglican priest in the Church of Wales – whose works are full of controversial (given his priesthood) statements concerning the absence of God. As a lot of Thomas’s poems convey thoughts intersecting with post-secular reflection on the death of God, rooted in Derrida’s questioning of the “metaphysics of presence,” the article aims at tracing the inspirations behind Thomas’s quasi-religious poetry. The point of departure for this reflection is the poet’s recollection of being left by his parents alone for the first time. The impression of an empty house turns out to be an experience which shaped the poet’s attitude towards the disenchanted space he lives in. Although most critics claim that the apparent absence of God in Thomas’s poetry results directly from the tradition of theological via negativa, the author of the article pays attention to those characteristics which differentiate Thomas’s spirituality from the theological tradition and the most important difference between the poet’s attitude and the traditional model of Christian contemplation turns out to be time, or, more precisely, the temporal discrepancy between the possible accessibility of the transcendent being and the man’s ability to “catch it at work.”


Słowa kluczowe: R.S. Thomas, nieobecność, odczarowanie, czas, medytacja


Antologia przekładów, red. R. Nycz, Kraków 1997.

Bergson H., Pamięć i życie, red. G. Deleuze, przeł. A. Szczepańska, Warszawa 1988.

Bielik-Robson A., Duch powierzchni. Rewizja romantyczna i filozofia, Kraków 2010.

Bielik-Robson A., Erros. Mesjański witalizm i filozofia, Kraków 2012.

Chmura niewiedzy, autor nieznany, przeł. P. Roztworowski, tekst dostępny on-line: [dostęp: 20.10.2015].

Derrida J., Psyché. Odkrywanie innego, przeł. M.P. Markowski [w:] Postmodernizm. Antologia przekładów, red. R. Nycz, Kraków 1997, s. 89.

Filokalia. Teksty o modlitwie serca, przeł. J. Naumowicz, Kraków 1998.

Jones I., Neb by R.S. Thomas, „The Anglo-Welsh Review” 1987, nr 86.

Lacoue-Labarthe Ph., The Response of Ulysses [w:] Who Comes After the Subject, ed. E. Cadava, P. Connor, J.-L. Nancy, NewYork−London 1991.

Lévinas E., Bóg, śmierć i czas, przeł. J. Margański, Kraków 2008.

Momro J., Widmontologie nowoczesności. Genezy, Warszawa 2015.

Thomas R.S., Abercuawg [w:] idem, Selected Prose, Bridgend 1995.

Thomas R.S., Biały Tygrys, przeł. A. Szuba, Wrocław 2001.

Thomas R.S., Collected Poems 1945−1990, London 2000.

Thomas R.S., Collected Later Poems 1988−2000, Tarset 2004.

Thomas R.S., No-one [w:] idem, Autobiographies, przeł. J.W. Davies, London 1997.

Ward J., Christian Poetry in the Post-Christian Day: Geoffrey Hill, R.S. Thomas,
Elizabeth Jennings
,Frankfurt am Main 2009.

Pierwotną wersją czasopisma jest wersja elektroniczna publikowana kwartalnie w internecie.
Czasopismo ukazuje się w sposób ciągły on-line.