Profil na Facebooku – awatar, wirtualna maska czy obraz siebie? O konstruowaniu tożsamości internetowej

Marta Gliniecka

Abstrakt
People from the beginning of history assumed the mask. In tribal cultures, they were accompanied by magical rituals and rites of passage. Currently masks are attributes of superheroes. Today we assume virtual mask. We’re trying to create the perfect look. For this purpose, we use online games, and social media, especially Facebook web portal, called the great book of faces. The article presents the results of research (content analysis, focus groups) conducted among students on Facebook and avatars.
Słowa kluczowe: social media, avatar, virtual mask, online identity, visual culture
References

Baudrillard J.Fotografia, czyli świetlny zapis, [w:] M. Boguna-Borowska, P. Sztompka (red.), Fotospołeczeństwo. Antologia tekstów socjologii wizualnej, Znak, Kraków 2012.

Boholm A., Weneckie widowiska karnawałowe maskach, przeł. J. Jaworska, [w:] A. Chałupnik, W. Dudzik, M. Kanabrodzki in. (red.), Antropologia widowisk: zagadnienia wybór tekstów, Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego, Warszawa 2005.

Brückner A., Słownik etymologiczny języka polskiego, Wiedza Powszechna, Warszawa 2000.

Burszta W.J., Tożsamość narracyjna dobie ekranu, [w:] W. Bolecki, R. Nycz (red.), Narracja tożsamośćNarracje kulturze, Instytut Badań Literackich PAN, Warszawa 2004.

Caillois R., Maska trans, [w:] M. Janion, S. Rosiek (red.), Maski. Transgresje, t. IV, Wydawnic­two Morskie, Gdańsk 1986.

Drosio-Czaplińska J., Barbie versus czajnik, „Ja My, Oni. Co komputer zrobił nam głową? – Poradnik Psychologiczny „Polityki” 2014, t. 16, nr 9.

Giddens A., Nowoczesność tożsamość. „Ja” społeczeństwo epoce późnej nowoczesności, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2006.

Gromkowska A., Tożsamość cyberprzestrzeni  (re)konstrukcje (re)prezentacje, „Kultura Współczesna” 1999, nr 3, s. 3649.

Halawa M., Facebook  platforma algorytmicznej towarzyskości technologia siebie, „Kultura Społeczeństwo” 2013, nr 4.

Hopfinger M.Literatura media po 1989 roku, Oficyna Naukowa, Warszawa 2004.

Jacyno M., Technologie cyfrowe techniki self, [w:] M. Filiciak, M. Danielewicz, M. Halawa in. (red.), Młodzi media. Nowe media uczestnictwo kulturze, SWPS, Warszawa 2010.

Jaworska-Witkowska M., Ku kulturowej koncepcji pedagogiki, Oficyna Wydawnicza Impuls, Kraków 2009.

Jęczeń A., Facebook jako przestrzeń wirtualnej wspólnoty estetycznej, 2013, http://www.kulturaihistoria.umcs.lublin.pl/archives/5047 (dostęp: 3.04.2015).

Juszczyk S., Badania jakościowe naukach społecznych. Szkice metodologiczne, Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego, Katowice 2013.

Lévi-Strauss C., Maska nie istnieje sama sobie, [w:] M. Janion, S. Rosiek (red.), Maski. Transgresje, t. IV, Wydawnictwo Morskie, Gdańsk 1986.

Melosik Z., Kultura popularna tożsamość młodzieży. niewoli władzy wolności, Oficyna Wydawnicza Impuls, Kraków 2013.

Ostrowicki M., Tożsamość człowieka środowisku elektronicznym, „Kwartalnik Filmowy” 2008, nr 6263.

Rogowski Ł., bezcielesności Internetu, [w:] T. Ferenc, K. Olechnicki (red.), Obrazy sieci. Socjologia antropologia ikonosfery Internetu, Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Mikołaja Kopernika, Toruń 2008.

Rogowski Ł., Wizualne kształtowanie tożsamości internetowej, http://www.spoleczna.psychologia.pl/lukasz_Rogowski_-_Wizualne_ksztaltowanie_tozsamosci_internetowej.doc (dostęp: 4.05.2015).

Szpunar M., Internet jako pole poszukiwania konstruowania własnej tożsamości, [w:] E. Hałas, K. Konecki (red.), Konstruowanie jaźni społeczeństwa. Europejskie warianty interakcjonizmu symbolicznego, Scholar, Warszawa 2005.

Szpunar M., Kultura cyfrowego narcyzmu, Wydawnictwo AGH, Kraków 2016.

Sztompka P., Socjologia wizualna. Fotografia jako metoda badawcza, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2012.

Turkle S., Samotni razem. Dlaczego oczekujemy więcej od zdobyczy techniki, mniej od siebie nawzajem, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków 2013.

Tylikowska A., E-maskacja, „Ja My Oni”  Poradnik Psychologiczny „Polityki” 2014, t. 16, nr 9.

Urbaniak-Zając D., Kos E., Badania jakościowe pedagogice. Wywiad narracyjny obiektywna hermeneutyka, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2013.

Wersją pierwotną jest wersja elektroniczna publikowana kwartalnie w internecie