O zarządzaniu dzieciństwem w pracy socjalnej w kontekście instytucjonalnych form opieki nad dzieckiem

Katarzyna Ornacka,

Elżbieta Mirewska

Abstrakt

Managing childhood in social work in the context of institutional forms of childcare

The problem of childhood management focuses on the impact on the realm of life through direct care exercised over him by his guardians or by public institutions. In this context, the management of childhood concerns family policy, in which the child through their guardians and made their choices become the beneficiary of the rights guaranteed by the state, such as family benefits, relief for families, maternity, parental, etc., regardless of the level of family life and experienced difficulties. This perspective is a wider dimension to the management of childhood. While the narrower scope of the management of childhood comes at a time of an acquisition over the family and the child directly “control” of state institutions when the family itself is unable to independently perform its functions, care and education. This dimension is analyzed by the authors of this study. In their analysis they refer to the process of managing childhood in the structures of the care and educational institutions, indicating at the same time the individual and social consequences of this management for the development of the Little Man.
Słowa kluczowe: childhood, childhood management, child as subject, discourses on children’s needs and rights, institutional care, social work
References

Bilson A., Harwin J. (2003). Changing minds, policies and lives improving protection of children in Eastern Europe and Central Asia. Gatekeeping Services for Vulnerable Children and Families, UNICEF; https://www.unicef-irc.org/publications/pdf/gatekeeping.pdf (dostęp: 12.09.2017).

Blake W. (1991). Wróżby niewinności, tłum. Z. Kubiak. Ludowa Spółdzielnia Wydawnicza, Warszawa, za: C. Honore (2008), Pod presją. Dajmy dzieciom święty spokój. Drzewo Babel, Warszawa 2008: 18.

Blatt E.R. (1992). Factors associated with child abuse and neglect in residential care settings, „Children and Youth Services Review”, 16 (6): 493–517.

Borucka-Arctowa M., Skąpska G. (1993). Teoretyczne problemy socjalizacji prawnej,w: M. Borucka-Arctowa, Ch. Kourilsky (red.), Socjalizacja prawna. Scholar, Warszawa: 11–27.

Broden M.B. (1986). Therapeutic Treatment of Early Disturbances in the Mother-Child Interaction. Distributed by ERIC Clearinghouse, Washington, D.C.

Ciczkowska-Giedziun, M. (2011). Praca socjalna z rodziną oparta na zasobach. „Dysfunkcje Rodziny. Roczniki Socjologii Rodziny”, XXI: 213–228. Wydawnictwo UAM, Poznań.

Compton B., Galaway B. (2005). Social Work Processes. 7th ed. Brooks/Cole-Thomson Learning, Belmont, California.

Corsaro W. (2011). The Sociology of Childhood. California, Pine Press.

Ewijk H. van et al. (2002). Care work in Europe: Current understanding and future directions, w: P. Moss (red.), Mapping Care Services and Care Workforce, Thomas Coram Research Unit, University of London, London.

Furedi F. (2002). Paranoid Parenting: Why Ignoring the Experts May Be Best for your child. A Capella Books, Nowy Jork.

Goffman E. (2006). Charakterystyka instytucji totalnych, tłum. Z. Zwoliński, w: A. Jasińska-Kania, L.M. Nijakowski, J. Szacki, M. Ziółkowski (red.), Współczesne teorie socjologiczne. Wydawnictwo Naukowe Scholar, Warszawa.

Goffman E. (2011). Instytucje totalne, tłum. O. Waśkiewicz, J. Łaszcz. Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, Gdańsk.

Greene V.; http://www.viviangreene.com/ (dostęp: 12.12.2017).

Gudbrandsson B. (2006). Dzieci w instytucjach opiekuńczych: zapobieganie instytucjonalizacji i alternatywne formy opieki w krajach europejskich, tłum. A. Nowak, „Fundacja Dzieci Niczyje”, 2 (17): 36–67.

Holm-Hansen J., Kristofersen L.B., Myrvold Trine M. (red.) (2003). Orphans in Russia. Policies for family-like alternatives. NIBR-rapport, Oslo: 1.

Honore C. (2011). Pod presją. Dajmy dzieciom święty spokój!. Wydawnictwo Drzewo Babel, Warszawa.

Hurrelmann K. (1994). Struktura społeczna a rozwój osobowości. Wprowadzenie do teorii socjalizacji, tłum. M. Roguszka. Uniwersytet im. Adama Mickiewicza, Poznań.

International Save the Children Alliance, Last Resort – The Growing Concern of Children in Residential Care; www.savethechildren.net (dostęp: 10.10.2017).

Jankowski K. (1980). Nie tylko dla rodziców. Nasza Księgarnia, Warszawa.

Juul J. (2011a). Twoja kompetentna rodzina. Seria Nowe Drogi Wychowania. MiND Dariusz Syska, Podkowa Leśna.

Juul J. (2011b). Twoje kompetentne dziecko. Seria Nowe Drogi Wychowania. MiND Dariusz Syska, Podkowa Leśna.

Kądziołka E. (2008). Sieroctwo społeczne a proces socjalizacji wychowanków domu dziecka w opiniach wychowawców na przykładzie placówek w Krakowie, Radoczy i Żywcu. Niepublikowana praca magisterska, Kraków.

Kang’ethe S.M., Makuyana A. (2014). Orphans and Vulnerable Children (OVC) Care Institutions: Exploring Their Possible Damage to Children in a Few Countries of the Developing World. „Journal of Social Sciences”, 38 (2): 117–124.

Kolankiewicz M. (red.) (1998). Zagrożone dzieciństwo. Rodzinne i instytucjonalne formy opieki. WSiP, Warszawa.

Konwencja o Prawach Dziecka (Dz.U. 1991 Nr 120).

Kwak A. (2012). Rodzicielstwo – inwestycja w przyszłość. Czy zawsze udana?,w: J. Brągiel, B. Górnicka (red.), Rodzicielstwo w kontekście współczesnych przemian społecznych. Wydawnictwo Uniwersytetu Opolskiego, Opole.

Laloux F. (2016). Pracować inaczej, tłum. M. Konieczniak. Wydawnictwo Studio Emka, Warszawa.

Levine M. (2006). The Price of Privilege: How Parental Pressure and Material Advantage are Creating a Generation of Disconnected and Unhappy Kids. Harper Collins, Nowy Jork.

Mirewska E. (2011). Sylwetka zawodowa asystenta rodzinnego w perspektywie założeń ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej nad dzieckiem, w: A. Żukiewicz (red.), Rodzicielstwo zastępcze w perspektywie teoretycznej i praktycznej. Wydawnictwo Edukacyjne „Akapit”, Seria Problemy Pracy Socjalnej, Toruń: 127–135.

Mirewska E., Ornacka K. (2014). O przemocy instytucjonalnej wobec dzieci i młodzieży w systemie instytucjonalnej pieczy zastępczej jako wyzwaniu dla pracy socjalnej, w: S. Lovašová (red.), Rizikové správanie v teorii a praxi sociálnej prace, 3. ročník Košických dní sociálnej prace. Wyd. Univerzita Pavla Jozefa Šafárika, Koszyce.

Mulheir G., Cavanagh M. (2016). Orphanage Entrepreneurs: The Trafficking of Haiti’s Invisible Children. Lumos Foundation; https://wearelumos.org/sites/default/files/Haiti%20Trafficking%20Report_ENG_web_20EP16.pdf (dostęp: 10.11.2017).

Obuchowska I. (1994). Instytucjonalizacja a podmiotowość, „Praca Socjalna”, 1994, 4: 5–15.

Olchawa M. (2009). Dom Dziecka w Jasieniu – placówka zastępująca naturalne środowisko rodzinne.Niepublikowana praca magisterska, Kraków.

Ornacka K. (2013). Od socjologii do pracy socjalnej. Społeczny fenomen dzieciństwa. Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków.

Ornacka K., Mirewska E. (2015). O roli dziecka jako interesariusza w systemie pomocy społecznej wyzwania dla pracy socjalnej, w: J. Matejek, E. Zdebska (red. nauk.), Wielowymiarowość działań pomocowych w obszarze wsparcia rodziny. Wyd. I. Wydawnictwo „Scriptum”, Kraków.

Ornacka K., Mirewska E. (2017). O architekturze umacniania w opiece hospicyjnej nad dzieckiem jako wyzwaniu dla pracy socjalnej. Publikacja w druku.

Ornacka K., Miś L. (2016). Dziecięcy „zwrot” w socjologii i polityce społecznej. „Przegląd Socjologiczny”, LXV (2): 33–56.

Palmer S. (2007). Toksyczne dzieciństwo. Wydawnictwo Dolnośląskie, Wrocław.

Rogers W.S. (2008). Promocja lepszego dzieciństwa: konstrukcje troski o dziecko, w: M.J. Kehily, Wprowadzenie do badań nad dzieciństwem, tłum. ks. M. Kościelniak. Wydawnictwo WAM, Kraków: 185–188.

Roter A. (2005). Proces socjalizacji dzieci w warunkach ubóstwa społecznego. Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego, Katowice.

Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 22 grudnia 2011 r. w sprawie instytucjonalnej pieczy zastępczej. Dz.U. Nr 292; https://www.mpips.gov.pl/gfx/mpips/userfiles/_public/1_NOWA%20STRONA/Polityka%20rodzinna/rodziny%20zastepcze/Prawo/rozp%20instyt%20piecza%20zast%2001.01.2012.pdf (dostęp: 10.10.2017).

Save the Children (2009). Keeping Children out of Harmful Institutions. Why we should be Investing in Family-based Care by Corinna Csáky. Londyn.

Szczepska-Pustkowska M. (2011). Od filozofii dzieciństwa do dziecięcej filozofii życia. Casus władzy (i demokracji). Wydawnictwo Impuls, Kraków.

Szlachta K. (2012). „Kim jestem dla siebie i dla innych?”, czyli wpływ stygmatu sieroty społecznej na konstruowanie indywidualnej tożsamości na podstawie badań przeprowadzonych wśród dzieci z Domu Dziecka w Zakopanem. Niepublikowana praca magisterska, Kraków.

Śliwerski B. (2007). Pedagogika dziecka. Studium pajdocentryzmu. Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, Gdańsk.

Tillmann K.J. (2006). Teorie socjalizacji. Społeczność, instytucja, upodmiotowienie. PWN, Warszawa.

UNICEF (2003). Children in Institutions: The Beginning of the End. The cases of Italy, Spain, Argentina, Chile and Uruguay; https://www.unicef-irc.org/publications/pdf/insight8e.pdf (dostęp: 12.11.2017).

Czasopismo ukazuje się w sposób ciągły on-line.

Pierwotną wersją czasopisma jest wersja elektroniczna publikowana w internecie.