Kogo nie interesuje kultura (instytucjonalna)? Segmentacja uczestników kultury

Grażyna Pol,

Zuzanna Maciejczak-Kwiatkowska

Abstrakt

Who is Not Interested in (Institutional) Culture? Segmentation of Cultural Participants

Referring to the role of institutions in the field of culture and concepts of participation and (un)participation in culture, we sought to answer the question of who can be defined as a potential audience of cultural, above all musical, institutions. In the text we justify why it is worth to use survey and segmentation studies to identify and describe cultural (un)participants, despite the limitations of both methods. We present the segmentation prepared by the National Centre of Culture which was developed based on a nationwide survey carried out for the purposes of the Moniuszko Year. We refer to the motivation and barriers to participation characteristic of each of the five distinguished segments, that is: distanced pragmatists, connected omnivores, those remaining in the comfort zone, visitors of aesthetes, immersed in culture. In the conclusion part we present which of distinguished segments, in the first place, could be effectively encouraged to participate in the culture by institutions such as operas and philharmonics.

Słowa kluczowe: partycypacja, segmentacja, kultura instytucjonalna, uczestnictwo, (nie)uczestnictwo / participation, segmentation, institutional culture, (un)participation
References

Afeltowicz Ł. et al. (2018), Efekt Bilbao / kult cargo. Nowe instytucje kultury w Polsce, Elbląg: Wydawnictwo Biblioteki Elbląskiej.

Aktywności Polaków w 2018 roku (2019), Centrum Badania Opinii Społecznej.

Bachórz A. et al. (2016), Kulturalna hierarchia. Nowe dystynkcje i powinności w kulturze a stratyfikacja społeczna, Gdańsk: Instytut Kultury Miejskiej.

Bachórz A., Ciechorska-Kulesza K., Czarnecki S., Grabowska M., Knera J., Michałowski L., Stachura K., Szultka S., Olbracht-Prądzyński C., Zbieranek P. (2014), Punkty styczne: między kulturą a praktyką (nie)uczestnictwa, Gdańsk: Instytut Kultury Miejskiej

Bachórz A., Stachura K. (2015), W poszukiwaniu punktów stycznych. Rekonstrukcja dyskursu o problemach nieuczestnictwa w kulturze, Gdańsk: Instytut Kultury Miejskiej.

Badanie segmentacyjne uczestników kultury (2016), Warszawa: Muzeum Historii Polski, Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN, Narodowy Instytut Fryderyka Chopina / Smartscope.

Gąsior M. (2013), Stosunek konsumentów do transakcji zawieranych przez internet – ujęcie segmentacyjne, [w:] G. Rosa, A. Smalec (red.), Marketing przyszłości. Trendy. Strategie. Instrumenty. Konsument jako uczestnik procesów rynkowych i odbiorca komunikatów marketingowych, Szczecin: Uniwersytet Szczeciński, s. 159–171.

Gdula M., Lewicki M. (2019), Sztuka dla wszystkich? Reguły upowszechnienia i ekskluzywności w praktykach uczestnictwa, [w:] T. Płachecki (red.), Relacje i różnice. Uczestnictwo warszawiaków i warszawianek w kulturze, Warszawa: Teatr Scena Prezentacje, s. 92–103.

Jacyno M., Lewicki M., Kukołowicz T. (2018), Kultura na peryferiach, Warszawa: Narodowe Centrum Kultury.

Koryś I., Kopeć J., Zasacka Z., Chymkowski R. (2017), Stan czytelnictwa w Polsce w 2016 roku, Warszawa: Biblioteka Narodowa.

Kotler P. (1994), Marketing. Analiza, planowanie, wdrażanie i kontrola, Warszawa: Gebethner.

Kotnarowski M. et al. (2019), Tradycyjni, masowi, superkulturalni? Segmentacja warszawiaków i warszawianek pod względem uczestnictwa w kulturze, [w:] T. Płachecki (red.), Relacje i różnice. Uczestnictwo warszawiaków i warszawianek w kulturze, Warszawa: Teatr Scena Prezentacje, s. 104–115.

Kotnarowski M., Piechocki P. (2019), Co wpływa na zaangażowanie w kulturę?, [w:] T. Płachecki (red.), Relacje i różnice. Uczestnictwo warszawiaków i warszawianek w kulturze, Warszawa: Teatr Scena Prezentacje, s. 34–49.

Kowalski J., Kobyliński P. (2014), Uczestnictwo w kulturze – segmentacja, [w:] Raport Polskiej Izby Książki z projektu badawczego „Kierunki i formy transformacji czytelnictwa w Polsce”, Warszawa: Polska Izba Książki.

Kwiatkowski P.T. et al., Założenia badawcze: Werner M., Kukołowicz T., Modzelewska M. (2016), Raport z badania zrealizowanego na potrzeby Wieloletniego Programu Rządowego „Niepodległa ’18”, Warszawa: Narodowe Centrum Kultury / TNS POLSKA.

Łukasiewicz P. (2015), Badania komercyjne a statystyka kultury, [w:] T. Kukołowicz (red.), Statystyka kultury w Polsce i Europie. Aktualne zagadnienia, Warszawa: Narodowe Centrum Kultury.

Maciejczak-Kwiatkowska Z., Modzelewska M., Retko-Bernatowicz M., Węglarska K., Pol G., Bąk A., Wiśniewski R., Wrotnowska-Gmyz E. (2019), Stanisław Moniuszko – znany, lecz nieobecny. Opinie Polaków na temat twórczości i postaci kompozytora w dwusetną rocznicę jego urodzin, Warszawa: Narodowe Centrum Kultury.

Peterson R., Kern R. (1996), Changing Highbrow Taste: From Snob to Omnivore, „American Sociological Review”, vol. 61, no. 5.

Punj G., Stewart D.W. (1983), Cluster Analysis in Marketing Research, „Review and Suggestions for Application Journal of Marketing Research” 1983, Vol. 20, No. 2.

Retko-Bernatowicz M. (2017), Aktywność kulturalna Polaków – próby segmentacji, Rocznik Kultury Polskiej, Warszawa: NCK.

Smith W.R. (1956), Product Differentiation and Marketing Segmentation as Alternative Marketing Strategies, „The Journal of Marketing” 1956, Vol. 21, No. 1, s. 3–8.

Szlendak T. (2017), Sześć zjawisk w polskiej kulturze wartych przemyślenia. Dobrych i takich sobie, [w:] C. Obracht-Prondzyński, P. Zbieranek (red.), Pomorskie poszerzenie pola kultury. Dylematy, konteksty, działania, Gdańsk: Nadbałtyckie Centrum Kultury.

Szlendak T. (2019), Praktyki pozametropolitalne: Uczestnictwo w kulturze w małym i średnim mieście, „Studia Socjologiczne” 2 (233), s. 61–98.

Tyszka A. (1971), Uczestnictwo w kulturze. O różnorodności stylów życia, Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe.

Tyszka A. (1981), Partycypacja kulturalna, „Teksty: Teoria literatury, krytyka, interpretacja”, nr 3 (57), s. 137–142.

Walesiak M. (2000), Segmentacja rynku. Kryteria i metody, Wrocław: Akademia Ekonomiczna im. Oskara Langego we Wrocławiu.

Wiśniewski R., Kukołowicz T. (2017), Pięć kierunków poszerzania pola kultury, czyli uwagi o współczesnej polityce kulturalnej, [w:] C. Obracht-Prondzyński, P. Zbieranek (red.), Pomorskie poszerzenie pola kultury. Dylematy, konteksty, działania, Gdańsk: Nadbałtyckie Centrum Kultury.

Kwartalnik "Zarządzanie w Kulturze" ukazuje się w sposób ciągły on-line.

Pierwotną wersją czasopisma jest wersja elektroniczna publikowana kwartalnie w internecie.