Międzynarodowe koncepcje podstawowych funkcji/świadczeń zdrowia publicznego ze szczególnym uwzględnieniem funkcji środowiskowych i ich wpływ na identyfikację priorytetów zdrowia publicznego w Polsce

Iwona Kowalska,

Anna Mokrzycka

Abstrakt

The article focuses on the international concepts, ideas and theories concerning the fundamental functions/services in the sphere of public health. Particularly it concerns the environmental problems, the influence of this functions on the public health priorities identification. The main goals of the work are the international approaches identification and description of the observed frequency of the environmental actions inclusion on the lists of public health functions. The nature and specifics of the analyzed issue as well as the Polish approach are presented in the context of the National Health Program for 2007–2015. The main theme of the paper relates to the basic questions: how and in which way the internationally identified and listed public health functions influence the priorities established in Poland and if the environmental actions are being included?

Słowa kluczowe: międzynarodowe funkcje zdrowia publicznego, Narodowy Program Zdrowia, polityka zdrowotna i reformy, środowisko
References

Leowski J., Rola i miejsce zdrowia publicznego w systemie ochrony zdrowia – o potrzebie ustawy o zdrowiu publicznym. „Zdrowie Publiczne” 2001; 111(4): 219–226.

Niedźwiedzka B., Czabanowska K., Kontrolowane słownictwo w zakresie zdrowia publicznego. Przegląd dokonań. „Zdrowie Publiczne” 2007; 117(4): 469–473.

Kirschner H., Zdrowie publiczne – ewolucja pojęć i prak- tyka. W: J. Nosko (red.), Zdrowie publiczne w zmieniającej się Europie. Szkoła Zdrowia Publicznego IMP, Łódź 2009.

J. Opolski (red.), Zdrowie Publiczne. Wybrane zagadnienia, tom I, Warszawa 2011.

Winslow C.-E.A., The untilled fields of public health. „Science” 1920; 51(1306): 23–33.

Acheson D., Independent inquiry into inequalities in health. HM Stationary Office, London 1988.

The Future of Public Health. Committee for Study of the Future of Public Health, Division of Health Care Services. Institute of Medicine, National Academy Press, Washington D.C. 1988.

Bettcher D.W., Sapirie S., Goon E.H.T., Essential public health functions: results of the international. „Delphi Study World Health Statistics Quarterly” 1998; 51:1.

Grudziąż-Sękowska J., Karta z Tallina 2008. „Prawo i Medycyna” 2009; 1; 34(11): 33–34.

Awofeso N., What’s new about the „New Public Health”. „American Journal of Public Health” 2004; 94(5): 705–705.

Leowski J., Polityka zdrowotna a zdrowie publiczne. Ochrona zdrowia w gospodarce rynkowej. CeDeWu, Warszawa 2004.

The Public Health Workforce: An Agenda for the 21st Century. A Report of the Public Health Functions Project. U.S. Department of Health and Human Services. Public Service http://www.health.gov/phfunctions/pubhlth.pdf

Cianciara D., Kształcenie na kierunku studiów „zdrowie publiczne” w Polsce w świetle ustaleń międzynarodowych. „Przegl. Epidem.” 2009; 63: 325–332.

Essential Public Health Functions. A three-country study in the Western Pacific Region. World Health Organization, Regional Office for the Western Pacific, 2003, 35–40. http://www.wpro.who.int/NR/rdonlyres/7472FD5D-BBD0-4640-8EB8-3EAC8A2276B9/0/Essential_public_health_functions.pdf (dostęp 2.12.2012).

Pan American Health Organization/World Health Organization (PAHO/WHO) The Essential Public Health Functions as a Strategy for Improving Overall Health Systems Performance: Trends and Challenges since the Public Health in the Amaricas Initiative, 2000–2007. http://www.paho. org/english/DPM/SHD/HR/EPHF_2000-2007.pdf (dostęp 2.12.2012).

Department of Health, NHS. http://www.dh.gov.uk/en/ Publicationsandstatistics/Publications/PublicationsPolicy-AndGuidance/Browsable/DH_5175208 (dostęp 9.11.2012).

National Public Health Partnership (NPHP) Public Health Practice in Australia today: A statement of core functions. National Public Health Partnership, Melbourne 2000, 2. http://www.nphp.gov.au/workprog/phi/index.htm (dostęp 9.11.2012).

Włodarczyk C., Zdrowie publiczne w perspektywie międzynarodowej. Wybrane elementy. Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków 2007, 34–38.

Leowski J., Funkcje zdrowia publicznego. „Zdrowie Publiczne” 2001; 111(5): 382–386.

Piśmiennictwo uzupełniające:

Ashton J.R., The New Public Health. W: H.K. Heggenhaugen (red.), International Encyclopedia of Public Health. Elsevier Accademia Press, Sept. 2008; 4: 521–522.

Baum F., The New Public Health. Second Edition, Oxford University Press, Oxford 2002, 20.

Bettcher D.W., Sapirie S., Goon E.H.T., Essentials public health functions: result of the international Delphi study. „World Health Statistics Quarterly” 1998; 51: 44–54.

Expert Committee on public health administration. First Report, WHO Technical Report Series, no 55, WHO, Geneva 1952.

Hill H.W., The New Public Health. The Macmillan Company, New York 1916, 8. Reprint. Wydawnictwo Bibliofile Universytetu Cornell, marzec 2009.

Kirschner H., Zdrowie publiczne – ewolucja pojęć i praktyka. „Zdrowie Publiczne” 2002; 112(1): 3–8.

Institute of Population and Public Health, The Future of Public Health in Canada: Developing a Public Health System for the 21st Century, June 2003. http://www.cihr-irsc.gc.ca/e/19573.html (dostęp 9.11.2012).

Leowski J., Rola i miejsce zdrowia publicznego w systemie ochrony zdrowia – o potrzebie ustawy o zdrowiu publicznym. „Zdrowie Publiczne” 2001; 111(4): 219–226.

Leowski J., Funkcje zdrowia publicznego. „Zdrowie Publiczne” 2001, 111(5): 382–386.

National Public Health Partnership (NPHP) Public Health Practice in Australia today: A statement of core functions National Public Health Partnership, Melbourne 2000, 2. http://www.nphp.gov.au/workprog/phi/index.htm

Niedźwiecka B., Czabanowska K., Kontrolowane słownictwo w zakresie zdrowia publicznego. Przegląd dokonań. „Zdrowie Publiczne” 2007; 117(4): 469–473.

Opolski J. (red.), Zdrowie publiczne. Wybrane zagadnienia, tom I, Warszawa 2011.

Pan American Health Organization/World Health Organiza- tion (PAHO/WHO), The Essential Public Health Functions as a Strategy for Improving Overall Health Systems Per- formance: Trends and Challenges since the Public Health in the Amaricas Initiative, 2000–2007. http://www.paho. org/english/DPM/SHD/HR/EPHF_2000-2007.pdf (dostęp 9.11.2012).

PHETICE, Public Health Training In The Context Of An Enlarging Europe. A guide towards a more effective, comparable and mobile workforce across Europe: 14. http://www.phetice.org/docs/phetice_guide.pdf (dostęp 9.11.2012).

Raport Komisji Fundacji Milbank, 1975, cyt. za: J. Leowski, Polityka zdrowotna a zdrowie publiczne, 14.

Roemer M.J., National health systems of the world. Oxford University Press, Oxford 1993; 2: 47.

Rosen G., A history of public health. Expanded edition. The Johns Hopkins University Press, 1993.

Scutchfield F.D., A third public health revolution. „American Journal Preventive Medicine” 2004; 27(1): 83–84.

Sigerist H., Man and medicine: an introduction to medical knowledge. Mc Grath Pub. Co, 1970, 300.

The Future of Public Health. Committee for Study of the Future of Public Health, Division of Health Care Services, Institute of Medicine, National Academy Press, Washington D.C. 1988.

The Public Health Workforce: An Agenda for the 21st Century. A Report of the Public Health Functions Project. U.S. Department of Health and Human Services. Public Health Service. http://www.health.gov/phfunctions/pubhlth.pdf (dostęp 2.12.2012).

The World Health Report 1998. Life in the 21 Century. A vision for all. World Health Organization, Geneva 1998, 141.

Tountas Y., The historical origins of the basic concepts of health promotion and education: the role of ancient Greek philosophy and medicine. „Health Promotion International” 2009; 24(2): 185–192.

Tulchinsky T.H., Varavikowa E. A., The New Public Health. The Second Edition. Elsevier Academic Press, 2009, 4–29.

Űchert et al. Johan Peter Frank: revisiting the forgotten founder of the modern health care system. „European Urology Supplements” 2009; 8(4): 122.

Vikers G., What sets the goals of public health. „Lancet” 1958; 27(7021): 599–604.

WHO Mercury, Geneva, World Health Organization (Environmental Health Criteria, No 1), 1976.

Wilson J., Toward a normative framework for public health ethics and policy. „Public Health Ethics” 2009; 2(2): 184–194.

Winslow C.-E.A., The untilled fields of public health. „Science” 1920; 51(1306): 23–33.

Włodarczyk C., Poździoch S., Pojęcie i zakres zdrowia publicznego. W: A. Czupryna, et al. (red.), „Zdrowie publiczne” T. 1. Uniwersyteckie Wydawnictwo Medyczne „Vesalius”, Kraków 2000, 23–25.

Włodarczyk C., Zdrowie publiczne a polityka zdrowotna. „Zdrowie Publiczne” 2001; 111(5–6): 414–421.

Włodarczyk C., Zdrowie publiczne w perspektywie międzynarodowej. Wybrane problemy. Wydawnictwo Uniwersyte- tu Jagiellońskiego, Kraków 2007, 34–38.

Wojtczak A., U źródeł medycyny społecznej i zdrowia publicznego. „Zdrowie Publiczne” 1992; 103(3): 118–132.

Czasopismo ukazuje się w sposób ciągły on-line.
Pierwotną wersją czasopisma jest wersja elektroniczna publikowana w internecie.