Od „ziemi niczyjej” do półprywatnych ogródków przydomowych – tereny zielone krakowskich osiedli mieszkaniowych

Karolina Warzocha

Abstrakt

Celem niniejszego artykułu jest ocena zmian w projektowaniu wspólnej przestrzeni osiedlowej, jakie zaszły po transformacji systemowej w Polsce. Analizie poddano osiem osiedli mieszkaniowych, które powstały na terenie Krakowa w różnych de­kadach. Przy ocenie zwrócono uwagę przede wszystkim na funkcje i walory estetyczne terenów zielonych, ich powierzchnię w stosunku do ilości mieszkań oraz dostęp do tych przestrzeni. Które rozwiązania sprzyjają zacieśnianiu więzi sąsiedzkich, umacniają identyfikację z miejscem zamieszkania oraz poczucie bezpieczeństwa i odpowiedzialności? Czy po dekadach do­świadczeń, mnożenia dobrych i złych koncepcji, możliwe jest powstanie „osiedla idealnego”, które będzie przyjazne, zielone i słoneczne nie tylko z nazwy?

From the “no-one’s land” to the semi-private backyard gardens – the green areas on the housing estate in Cracow

Abstract

The aim of this article is to assess the changes in designing of the collective housing estate spaces that have occurred after the system transformation in Poland. Eight Cracovian housing estates designed in various decades, have been analyzed. The attention was paid to the functions and the aesthetic values of the green areas, their quantity in relation to the number of the apartments and the access to these spaces. Which solutions are conducive to strengthen the neighbor bonds, the identifica­tion with the place of residence, a sense of security and responsibility? After decades of experience, multiplication of good and bad concepts, is it possible to create an “ideal housing estate” that will be friendly, green and sunny, not just in name?

Słowa kluczowe: tereny zielone, półprywatne ogródki przydomowe, osiedle mieszkaniowe , green areas, semi-private backyard gardens, housing estate
References

[1] Gehl J., Życie między budynkami, Wydawnictwo RAM, II wydanie, Kra­ków 2013.

[2] Kolisz K., Kłosak A., Bucka A., Ziarko B., Możliwości rewitalizacji układu przestrzennego zespołu mieszkaniowego z budynkami wielkopłytowymi na przykładzie osiedla Ruczaj-Zaborze w Krakowie, w: Przegląd Budowla­ny nr 6/2015, Kraków 2015, str. 43-47.

[3] Michniewicz-Ankiersztajn H., Rola zieleni w kształtowaniu przestrzeni miast europejskich w kontekście jakości życia ich mieszkańców, w: Jour­nal of Health Sciences 4(13), 2014, str. 130-140.

[4] Springer F., Źle urodzone, Wydawnictwo Karakter, Kraków 2011.

[5] Szynkarczuk A., Zieleń za Żelazną Bramą (1965-1975). Teoria i praktyka kształtowania terenów zielonych wobec końca modernizmu, w: Architec­turae et Artibus, 4/2015.

[6] Warzocha K., Naturalne światło w budownictwie mieszkaniowym po­czątku XXI wieku. Standard czy luksus? w: Środowisko Mieszkaniowe/ Ho­using Environment, nr 18/2017, Kraków 2017, str. 130-138.

[7] Zaniewska H., Ewolucja koncepcji urbanistyczno-architektonicznych budowy osiedli mieszkaniowych, Artykuł powstały w ramach projektu nr 4TO7F 01930, zrealizowanego w Instytucie Rozwoju Miast w Krakowie w latach 2006-2008, str. 49-55.