Komandor w operze. Konteksty

Jadwiga Jęcz

Abstrakt

Commander in Opera: Contexts

The aim of this article is to analyse the presence of Commander in Mozart’s Don Giovanni as well as show the references to other opera depictions regarding the myth of Don Juan. Commander, also known as the Stone Guest, is an animate tombstone figure, which appears in every classic-based version of the story about Don Juan Tenorio (Don Giovanni) in order to summon a rogue to conversion; when he fails to do so, he drags the rogue to hell. The spectacular character of the final scene turned out to serve as an inspiration for numerous opera makers, from Mozart to Rimsky-Korsakov (Mozart and Salieri). This theme, which has not been the subject of research before, is definitely worth exploring.

Słowa kluczowe: Commander, Stone Guest, Don Juan, opera, Don Giovanni, Wolfgang Amadeus Mozart
References

Battistini M., Impelluso L., Zuffi S., Historia portretu. Przez sztukę do wieczności, tłum. H. Cieśla, Warszawa 2001.

Borkowska-Rychlewska A., Recepcja „Don Giovanniego” Mozarta przed 1830 r., „Ruch Literacki” 2000, z. 4.

Borkowska-Rychlewska A., U progu zmian. „Don Giovanni” w przekładzie Kazimierza Brodzińskiego, [w:] taż, Poema muzykalne. Studia o operze w Polsce w okresie romantyzmu, Kraków 2006.

Borkowska-Rychlewska A., Żywioł i zatracenie. Mit Don Juana w operze Mozarta, [w:] Bliżej opery. Twórcy – dzieła – konteksty, red. J. Mianowski, R.D. Golianek, Toruń 2010.

Cyz T., Komandor albo śmierć według Mozarta, [w:] Bliżej opery. Twórcy – dzieła – konteksty, red. J. Mianowski, R.D. Golianek, Toruń 2010.

Czapliński L., „Don Giovanni”, czyli muzyczne oblicze erotyzmu, [w:] tenże, W kręgu operowych mitów, Kraków 2003.

Einstein A., Mozart. Człowiek i dzieło, tłum. A. Rieger, Kraków 1983.

Kamiński P., Żywot rozpustnika, [w:] tenże, Tysiąc i jedna opera, t. 2, Kraków 2008.

Kierkegaard S., Albo-albo, tłum. i oprac. J. Iwaszkiewicz, t. 1, Warszawa 1976.

Kierkegaard S., Stadia erotyki bezpośredniej, czyli erotyka muzyczna, tłum. A. Buchner, „Res Facta” 1970, nr 40.

Künze S., Don Giovanni vor Mozart, München 1972.

Listy Juliusza Słowackiego. Z autografów poety, oprac. K. Méyet, t. 1, Lwów 1899.

Mianowski J., Afekt w operach Mozarta i Rossiniego, Poznań 2004.

Mianowski J., Tanatos; Don Giovanni między tekstami, [w:] tenże, Krzywe lustro opery, Toruń 2011.

Mörike E., Podróż Mozarta do Pragi, tłum. M. Kurecka, Warszawa 1956.

Nowicka E., Omamienie – cudowność – afekt. Dramat w kręgu dziewiętnastowiecznych wyobrażeń i pojęć, Poznań 2003.

Raszewski Z., Bogusławski, Warszawa 1982.

Sabbatini N., Praktyka budowania scen i machin teatralnych, tłum. A. Kasprzak, Gdańsk 2008.

Szczot M., Jeszcze raz o motywie Don Juana (Refleksje nad „Pogrzebem Don Żuana” Bolesława Leśmiana), „Topos” 2000, nr 1.

Winiszewska H., Dramma giocoso. Między opera seria a opera buffa, Toruń 2013.

Wiśniewski G., Leksykon postaci operowych, Kraków 2006.

Czasopismo w darmowym dostępie.

Czasopismo ukazuje się w sposób ciągły on-line.
Jedyną wersją czasopisma jest wersja elektroniczna.