Własność materiałów archiwalnych. Kilka uwag o potrzebie zmian regulacji prawnych

Adrian Niewęgłowski

Abstrakt

Artykuł przedstawia problematykę stosunków własnościowych w dziedzinie materiałów archiwalnych. Zagadnienie to jest niełatwe, także z uwagi na transformacje ustrojowe, które miały miejsce w Polsce. Autor jest zdania, że nie powinno się tworzyć nowej ustawy z zakresu prawa archiwalnego. Tym niemniej obowiązujący akt prawny (ustawa o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach) wymaga gruntownej nowelizacji. W artykule starano się wskazać, które przepisy powinny zostać zmienione. Dotyczą one różnych zagadnień prawnych, w tym fundamentalnej: konstrukcji narodowego zasobu archiwalnego. Nie mniej ważną rolę odgrywają regulacje prawne odnoszące się do losów materiałów archiwalnych w razie upadłości i likwidacji.

Ownership of archive materials. Several comments about the need to amend legislation

Abstract

The article presents the problem of ownership relations in the area of archival materials. This issue is not easy, also due to the political transformations that took place in Poland. The author does not believe that a new law on archives should be enacted. Nevertheless, the current law (Law on National Archival Fonds and Archives) requires thorough amendment. In the article, the author tries to indicate which provisions should be changed. These provisions concern various legal issues, not just the fundamental structure of the national archival fonds. The legal regulations related to what happens to archive materials following bankruptcy and liquidation are not less important.

Słowa kluczowe: narodowy zasób archiwalny, materiały archiwalne, prawo własności, ustawa archiwalna / national archival fonds, archival materials, property rights, archival law
References

Źródła

Postanowienie WSA w Łodzi z dnia 30 grudnia 2013 r., III SA/Łd 1136/13, LEX nr 1411765.

Ustawa z 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t.j.: Dz.U. 2020, poz. 875, z późn. zm.).

Ustawa z dnia 14 lipca 1983 r. o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach (t.j.: Dz.U. 2020, poz. 164, z późn. zm.).

Ustawa z dnia 16 grudnia 2016 r. o zasadach zarządzania mieniem państwowym (t..j.: Dz.U. 2020, poz. 735, z późn. zm.).

Wyrok NSA w Warszawie z dnia 10 maja 2011 r., I OSK 233/11, LEX nr 1081006.

Wyrok WSA w Warszawie dnia 25 kwietnia 2014 r., II SA/Wa 1488/13, LEX nr 1485944.

Bibliografia

Konstankiewicz M., Regulacje polskiego prawa archiwalnego dotyczące archiwaliów prywatnych, „Wschodni Rocznik Humanistyczny” 2016, t. 13, s. 335–345.

Konstankiewicz M., Niewęgłowski A. Narodowy zasób archiwalny i archiwa. Komentarz, Warszawa 2016.

Kowalski W., Nabycie dzieła sztuki od osoby nieuprawnionej, „Państwo i Prawo” 2006, z. 7, s. 5–21.

Kozieł G., Modele regulacji statusu materialnoprawnego wierzycieli uczestników w jednostkach organizacyjnych w prawie polskim, Warszawa 2019.

Sierpowska I., Pojęcie własności publicznej w prawie administracyjnym, „Kwartalnik Prawa Publicznego” 2006, nr 1, s. 131–151.

Stelmachowski, A. Ogólne pojęcie prawa własności, [w:] System prawa prywatnego. Prawo rzeczowe, t. 3, red. T. Dybowski, Warszawa 2007, s. 213–231.

Szewc A., O pojęciu „jednostka organizacyjna” w polskim prawie samorządu terytorialnego, „Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny” 2005, nr 3, s. 105–111.

Pierwotną wersją czasopisma
jest wersja elektroniczna publikowana w Internecie.