Conservation of the neo-renaissance house at Studencka street 14 in Kraków with the use of hydraulic lime

Ewa Janina Sadowska

Abstrakt

The house near the crossing of Studencka Street and Garncarska Street, designed by Władysław Ekielski, was built over 100 years ago for Mr Wiktor Barabasz, director of the Conservatorium and founder of the Kraków Academic Choir, pianist and owner of the Grand and Upright Piano and Harmonium Storehouse. The two-storey building was made of brick and its three interior façades were given a finish with hydraulic lime. Due to the efforts of the owners’ cooperative, renovation of the façade started in 2011; it was partially financed from grants of the Social Committee for the Restoration of Kraków Historic Sites and Monuments. The renovation was designed by arch. Maria Fischinger. The conservation work was performed by AC Konserwacja, which possesses extensive experience in working with modern hydraulic lime. The material itself is produced in the Experimental Institute of Glass and Ceramics in Kraków, from domestic marl clay by means of calcination. It has properties that are very close to the historic version, especially resilience to atmospheric conditions and a warm, gold colour. The effect of the renovation, which was performed with great care and skill, is phenomenal.

Słowa kluczowe: Wiktor Barabasz, Władysław Ekielski, neo-Renaissance, conservation, hydraulic lime
References

[1] A damski G., Bratasz L., Mayr N., Mucha D., Kozlowski R., Stillmayerova M., Weber J., Roman Cement: Key historic material to cover exteriors of buildings, [in:] Repair mortars for historic masonry, Proceedings pro067 RILEM TC 203-RHM, 2009, 2–11.

[2] Bevz M., Architectural monuments of L’viv built using Roman cement, Materials of End-user Advisory Panel of our EU -FP 7 project ROCARE : Roman Cements for Architecture Restoration to New High Standards, Project Number 226898, Vienna, 16–17.08.2009.

[3] Bevz M., Problems of protection and restoration of historical monuments of L’ viv built using Roman cement, Budownictwo i Architektura, 2013, No. 12(4), 177–188.

[4] Białkiewicz Z., Kraków – Florencja: wspólne dziedzictwo narodowe, styl florencki i neorenesans włoski w architekturze XIX wiecznego Krakowa, Kraków 2000.

[5] Białkiewicz Z., Przemiany architektury krakowskiej w połowie XIX wieku, Wydawnictwo Politechniki Krakowskiej, Monograph No. 176, series Architektura, Kraków 1994.

[6] Białkiewicz Z., W nurcie neorenesansu włoskiego architektury XIX wiecznego Krakowa, Didactic aid, Wydawnictwo Politechniki Krakowskiej, Kraków 2010.

[7] C zapczyńska D., Uwagi o działalności krakowskich firm witrażowniczych w latach 1900–1939. Na marginesie prac nad katalogiem witraży w kamienicach i budynkach użyteczności publicznej w Krakowie, Biuletyn Historii Sztuki, vol. 47, 1985, books 1–2, 211–216.

[8] K ozłowski R., Zapomniane dziedzictwo. Cement romański – materiał z historią i przyszłością, Panorama konserwacji zabytków, No. 1(13), 2008, 28–30.

[9] Purchla J., Architekci polscy na Politechnice Wiedeńskiej, [in:] Studia nad sztuką nowoczesną, ed. J. Malinowski, vol. I, Architektura XIX i początku XX wieku, ed. T. Grygiel, Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław–Warszawa–Kraków 1991, 9–22.

[10] Purchla J., Formowanie się środowiska architektów krakowskich w drugiej połowie XIX wieku, Rocznik Krakowski, vol. 54, 1988, 137–179.

[11] R osiek G., Wala D., Właściwości mechaniczne i odporność korozyjna geopolimerowych kompozytów, Inżynieria Materiałowa, 2007, No. 27(5), 857–862.

[12] S adowska E.J., Konserwatorskie projekty Teodora Talowskiego i współczesne realizacje konserwacji tego autora, [in:] Międzynarodowa Konferencja Konserwatorska
Kraków 2000. Materiały z Międzynarodowego Sympozjum Konserwatorskiego Interwencja architektoniczna w zespołach zabytkowych – od reliktu historycznego do kreacji artystycznej, Kraków 1999, 195–204.

[13] S adowska E.J., Stara cegielnia w Łagiewnikach. The old Brickyard In Łagiewniki, Czasopismo Techniczne, 1-B/1978, 31–38.

[14] S tec M., Sgrafitta na elewacjach – zagadnienia dotyczące techniki, rozpoznania i konserwacji, Wiadomości Konserwatorskie województwa krakowskiego, vol. 5, 1996, 165–189.

[15] S tefański K., Architektura XIX wieku na ziemiach polskich, Warszawa 2005.

[16] S zeląg H., Garbacik A., Pichniarczyk P., Baran T., Współczesny cement romański i jego właściwości, Czasopismo Techniczne, 2-B/2009, 337–345.

[17] S zeląg H., Skorek A., Przeszłość i przyszłość cementu romańskiego. The past and the future of Roman cement, Wiadomości Konserwatorskie, 2009, No. 26, 77–93.

[18] W ala D., Rosiek G., Zaczyny i zaprawy na bazie alkalizowanych wypalonych materiałów ilastych, Ceramika/Ceramics, vol. 80, 2003, 663–668.

[19] W eber J., Gadermayr N., Bayer K., Hughes D.C., Kozlowski R., Stillhamerova M., Ulrich D., Vyskocilova R., Roman cement mortars in Europe’s architectural heritage of the 19th century, Journal of ASTM International, 2007, No. 4(8), Paper ID JAI 100667.

[20] Z achuta L., Historia przemysłu cementowego w Polsce 1857–2000, Kraków 2004.

[21] Z górniak M., Neorenesans w architekturze Krakowa, Rocznik Krakowski, vol. 57, 1991, 11–127.

[22] Z górniak M., Wokół neorenesansu w architekturze XIX wieku, Podstawy teoretyczne i realizacje, wyd. II przejrzane i poprawione, Kraków 2013.

[23] http://www. rocare. eu/page/imgt/file/8_Gurtner.pdf

[24] http://www. rocare. eu/page/imgt/file/9_Kozlowski.pdf

[25] http://www.zeriba.pl/wk/wk26_remo-2009_02_s077-s.158.pdf