Fotografia: Grupa polskich studentów i stypendystów. Getynga, lato 1907. Trudne identyfikacje

Danuta Ciesielska

Abstrakt

A Group of Polish Students and Scholarship Holders. Göttingen, Summer of 1907: A Photo. Difficult Identifications

The article was inspired by a group photo of twelve young Polish scientists, taken in the summer of 1907 in Göttingen. Some of the men portrayed in it – then still scholarship holders and students – gained worldwide fame a few years later, and almost all of them became famous scientists in pre-World War II Poland. The original of the photo, ref. no. ZF.263, was stored in the Archives of Polish Mathematicians in Sopot and is currently in the Central Mathematical Library of the Institute of Mathematics of the Polish Academy of Sciences (CBM IMPAN) in Warsaw. This photograph is a valuable memento for the history of Polish science. The article aims to reestablish the actual faces and names connection of the people in the photo since even renowned experts in photography had problems with their proper identification. The text gives examples of publications with a reproduction of the photo ZF.263 (or part of it) where some people are identified incorrectly.

Słowa kluczowe: Uniwersytet Georga-Augusta w Getyndze, Polacy na studiach w Niemczech w XIX i XX w., Tadeusz Banachiewicz, Wacław Dziewulski, Władysław Dziewulski, Jan Kroo, Felicjan Kępiński, Stanisław Kępiński, Antoni Przeborski, Julian Przedborski, Wacław Sierpiński, Hugo Steinhaus, Leo Schultz
References

Źródła archiwalne

Archiwum Uniwersytetu Jagiellońskiego [AUJ]:

sygn. DC, spuścizna Tadeusza Banachiewicza;

WF II 103, Fundacja Kazimierza Klimkowskiego 1889–1939.

 

Archiwum Polskiej Akademii Nauk [APAN]:

III–204, Materiały Hugona D. Steinhausa;

III–124, Materiały Wacława Dziewulskiego;

III–148, Materiały Władysława Dziewulskiego.

 

Archiwum Matematyków w IMPAN, CBM IMPAN, sygn. ZF.263.

 

Biblioteka Główna Uniwersytetu Pedagogicznego w Krakowie, spuścizna T. Banachiewicza.

 

Niedersächsische Staats- und Universitätsbibliothek Göttingen [SUB Göttingen]:

Nachlass Karl Schwarzschild, Cod. Ms. Karl Schwarzschild 23.1, Sammlung von Photographien;

Nachlass Felix Klein, Cod. Ms. F. Klein 7E., Hörerverzeichnisseder Vorlesungen F. Kleins 1871–1920.

 

Universitätsarchiv Göttingen [UniA Gö]:

Matricula in studiosorum Academia Georgicae Augusta, lata 1885–1933;

Amtliches Verzeichnis des Personals und der Studierenden der Königl. Georg-August-

Universität zu Göttingen, lata 1884–1933,

Prom. Spec. K 1912–1915, nr 10, dokumenty doktorskie Jana Kroo.

 

Źródła drukowane

Krakowska Księga Adresowa, Kraków 1907.

Kempinsei [Kępiński] S., Ueber Fuchs’sche Functionen zweier Variabeln, „Mathematische Annalen” 1896, t. 47, nr 4, s. 573–588, DOI 10.1007/BF01445803.

Kroo J., O pewnym twierdzeniu Dynamiki. Uber einen Satz der Dynamik, „Bulletin international de’l Académie des Sciences de Cracovie. Classe des sciences mathématiques et naturelles, Sér. A, Sciences mathématiques” 1917, s. 266–268.

Kroo J., Zur statistischen Elektronentheorie der Dielektrizität und des Magnetismus, „Annalen der Physik” t. 42, 1913, s. 1354–1396, DOI 10.1002/andp.19133471620.

Pšeborskij [Przeborski] A.P., Otčet o zagraničnoj komandirovk” privat’-docenta A.P. Pšeborskago, „Zapiski Imperatorskago Har’kovskogo Universiteta” t. 1, 1906, s. 26–34.

 

Literatura przedmiotu

Ciesielska D., Maligranda L., Zwierzyńska J., Doktoraty Polaków w Getyndze. Matematyka, „Analecta” t. 28, 2019, nr 2, s. 73–116.

Ciesielska D., Stypendyści Akademii Umiejętności i Uniwersytetu Jagiellońskiego na Uniwersytecie Georga-Augusta w Getyndze w latach 1891–1914. Matematyka, „Studia Historiae Scientiarum” t. 19, 2020, s. 375–322, DOI 10.4467/2543702XSHS.20.012.12568.

Ciesielski K., R. Kałuża, Stefan Banach, „Wiadomości Matematyczne” t. 30, 1993, nr 1, s. 144–147.

Słownik biograficzny matematyków polskich, red. S. Domoradzki, Z. Pawlikowska-Brożek, D. Węglowska, Tarnobrzeg 2003.

Dénes T., Real face of János Bolyai, „Notices of the American Mathematical Society” t. 58, 2011, nr 1, s. 41–51.

Duda R., Matematycy XIX i XX wieku związani z Polską, Wrocław 2012.

Duren P., Changing Faces: The Mistaken Portrait of Legendre, „Notices of the American Mathematical Society” t. 56, 2009, nr 11, s. 1440–1443.

Dybiec J., Finansowanie nauki i oświaty w Galicji 1860–1918, Kraków 1979.

Władysław Dziewulski (18781962), red. C. Iwaniszewska, Warszawa – Poznań – Toruń 1978.

Kałuża R., Stefan Banach, Warszawa 1992.

Kałuża R. Through a Reporter’s Eyes. The life of Stefan Banach, red. i tłum. A. Konstant, W. Woyczyński, Boston – Basel – Berlin 1995.

Kijas A., Polacy na Uniwersytecie Charkowskim 1805–1917, Poznań 2005.

Maligranda L., Antoni Łomnicki (18811941), „Wiadomości Matematyczne” t. 44, 2008, nr 1, s. 61–112, DOI 10.14708/wm.v44i01.5088.

Maligranda L., Władysław Orlicz w Getyndze: 19281930, „Wiadomości Matematyczne” t. 54, 2018, nr 2, s. 191–219.

Maślanka K., Zamieniony portret i fikcyjna stała matematyczna. Adrien-Marie Legendre po latach, Kwartalnik Historii Nauki i Techniki” t. 55, 2010, nr 2, s. 69–84.

Olesiak Z.S., Profesor Antoni Przeborski (18711941), „Kwartalnik Historii Nauki i Techniki” t. 46, 2001, nr 3, s. 125–132.

Pawlikowska-Brożek Z., Sękowska M., Węglowska D., Archiwum Matematyczne w Sopocie, „Kwartalnik Historii Nauki i Techniki” t. 38, 1993, nr 1, s. 121–136.

Sawicki J., Wróblewski A.K., Jak Józef Herman Osiński został obdarzony obliczem lorda Kelvina. Proces poszlakowy, „Kwartalnik Historii Nauki i Techniki” t. 64, 2019, nr 2, s. 45–60, DOI 10.4467/0023589XKHNT.19.013.10343.

Steinhaus H., Mathematician for All Seasons: Recollections and Notes, vol. 1, 1887–1945, red. R.G. Burns, I. Szymaniec, A. Weron, New York 2015, DOI 10.1007/978-3-319-21984-4.

Steinhaus H., Wspomnienia, „Znak” 1970, nr 1, s. 42–106.

Steinhaus H., Wspomnienia i zapiski, Londyn 1992.

Steinhaus H., Wspomnienia i zapiski, Wrocław 2002.

Tatarkiewicz K., Matematyk, a nie mechanik (Antoni Przeborski), [w:] Matematycy polskiego pochodzenia na obczyźnie. Materiały z XI Ogólnopolskiej Szkoły Historii Matematyki, Kołobrzeg, 59 maja 1997, red. Stanisław Fudali, Szczecin 1998, s. 143–160.

Z dziejów liceum Nowodworskiego w Polsce Ludowej, Kraków 1963.

 

Druki ulotne

Ciesielska D., Maligranda L., Zwierzyńska J., Obrazy z historii Polskiej nauki. Matematycy, fizycy i astronomowie na Uniwersytecie w Getyndze (18951933), wystawa plakatów na „Jubileuszowym Zjeździe Matematyków w stulecie PTM”, Kraków 2019.