Polskie media internetowe wobec populizmu w amerykańskiej kampanii prezydenckiej w 2020 roku

Monika Góra

Abstrakt

Populizm jest zjawiskiem znanym od dekad, jednak nabrał on nowego wymiaru po 2016 roku wraz z rozpoczęciem prezydentury Donalda Trumpa. Z tego powodu media (także polskie) przypisały szczególną rangę pojedynkowi wyborczemu w 2020 roku pomiędzy urzędującym ówcześnie prezydentem Donaldem Trumpem a jego kontrkandydatem Joe Bidenem. Celem artykułu jest przedstawienie, w jaki sposób czołowe internetowe serwisy informacyjno-publicystyczne w Polsce prezentowały amerykańską kampanię prezydencką w kontekście populizmu. W artykule przedstawiono wyniki analizy zawartości oraz badań porównawczych tekstów opublikowanych w portalach informacyjnych Wirtualna Polska (wp.pl) oraz Onet.pl, które w sposób bezpośredni lub pośredni tematycznie odnosiły się do kampanii wyborczych, prowadzonych z jednej strony przez kandydata Republikanów (Republican Party), urzędującego, populistycznego, 45. prezydenta Stanów Zjednoczonych w latach 2017–2021 Donalda Trumpa oraz jego kontrkandydata na urząd prezydencki z Partii Demokratycznej (Democratic Party) – Joe Bidena. W artykule omówiono rodzaje wskaźników populizmu w odniesieniu do publikacji Wirtualnej Polski i Onetu. Wskazano także cechy charakterystyczne narracji badanych portali wobec obu kampanii oraz odniesiono się do tego, czy badane media przekazywały jedynie treści populistyczne czy też same budowały populistyczny przekaz.

Polish online media towards populism in the 2020 presidential election campaign in the United States

Populism is a well-known phenomenon, but it took on a new dimension after 2016 with the start of Donald Trump’s presidency. Media (including Polish media) assigned special importance to the 2020 election duel between then-incumbent President Donald Trump and his opponent Joe Biden. The article aims to present how leading online news websites in Poland presented the American presidential campaign in a populism context. The article shows the results of content analysis and comparative studies of texts published by Wirtualna Polska (wp.pl) and Onet, which indirectly/indirectly referred thematically to the electoral campaigns conducted, on the one hand, by the Republican Party candidate, the incumbent, populist, 45th President of the United States in 2017–2021 Donald Trump, and his presidential contender – Joe Biden from Democratic Party. The article discusses the types of indicators of populism concerning the publications of Wirtualna Polska and Onet. It also indicates the characteristics of the narration of the studied websites about both campaigns and refers to whether the studied media conveyed only populist content or built a populist message themselves.

Keywords: populism, presidential campaign, media coverage, Donald Trump, Joe Biden

Słowa kluczowe: populizm, kampania prezydencka, obraz medialny, Donald Trump, Joe Biden
References

Adamczewska K., Stępińska A., Who Covers Populism? The Types of Populism in Print Media Outlets [w:] Populist Discourse in the Polish Media, red. A. Stępińska, Wydawnictwo Naukowe Wydziału Nauk Politycznych i Dziennikarstwa Uniwersytetu Adama Mickiewicza, Poznań 2020.

Baran V., Wybory w USA. Debata prezydencka Donald Trump – Joe Biden. Koronawirus, 15 dolarów za godzinę i pieniądze z Rosji, https://wiadomosci.wp.pl/wybory-w-usa-debata-prezydencka-donald-trump-joe-biden-koronawirus-15-dolarow-za-godzine-i-pieniadze-z-rosji-6567628354472704a  (dostęp: 3.01.2022).

Blassnig S., Engesser S., Ernst N., Esser F., Populism in Online Election Coverage: Analyzing populist statements by politicians, journalists and readers in three Countries, „Journalism Studies” 2019, nr 20 (8), s. 1110–1129.

Drzażdżewski M., Donald Trump. Wpisy prezydenta USA o COVID-19 znikają z internetu, https://wiadomosci.wp.pl/donald-trump-wpisy-prezydenta-usa-o-covid-19-znikaja-z-internetu-6561804507019808a (dostęp: 21.12.2021).

Esser F., Stępińska A., Pekacek O., Seddone A., Papathanassopoulos S., Piecheva D., Milojevic A., Blassnig S., Engesser S., Event-, Politics-, and Audience-Driven News: A Comparison of Populism in European Media Coverage in 2016 and 2017 [w:] Communicating Populism. Comparing Actor Perceptions, Media Coverage, and Effects on Citizens in Europe, red. C. Reinemann, J. Stanyer, T. Aalberg, F. Esser, C.H. de Vreese, Routledge New York–London 2019.

Jakubowski J., Adamczewska K., Populism and Social Media. Analysis of the Political Communication Activities of Paweł Kukiz and Citizen Social Media Users During the 2015

Electoral Campaigns [w:] Populist Discourse in the Polish Media, red. A. Stępińska, Wydawnictwo Naukowe Wydziału Nauk Politycznych i Dziennikarstwa Uniwersytetu Adama Mickiewicza, Poznań 2020.

Jastrzębski A., Debata w USA. Joe Biden i Donald Trump w ostrym starciu. «Zamkniesz się?», https://wiadomosci.wp.pl/debata-w-usa-joe-biden-i-donald-trump-w-ostrym-starciu-zamkniesz-sie-6559485251914592a (dostęp: 3.12.2021).

38 Onet.pl, Debata prezydencka w USA. Zmiany w regulaminie? Możliwe wyłączanie mikrofonu, https://wiadomosci.onet.pl/swiat/debata-prezydencka-w-usa-mozliwe-zmiany-w-regulaminie-kolejnych-debat/qgyfnsm (dostęp: 10.01.2022).

39 K. Mzyk, K. Turecki, Chaos i brak kontroli. Debata Trumpa z Bidenem była katastrofą [OPINIA], https://wiadomosci.onet.pl/tylko-w-onecie/wybory-prezydenckie-usa-2020-debata-trump-biden-chaos-i-brak-kontroli/8jlqr28 (dostęp: 10.01.2022).

Krippendorff, K. Content analysis. An introduction to its methodology. Second edition, Sage Publications, Thousand Oaks, CA 2004.

Lipiński A., Populizm a medialne struktury możliwości. Przypadek nowych mediów, „Władza Sądzenia” 2020, nr 19, s. 76–94.

McCombs M.E., Shaw D.L., The Agenda-Setting Function of Mass Media, „The Public Opinion Quarterly” 1972, Vol. 36, No. 2, s. 176–187.

McQuail D., Teoria komunikowania masowego, przeł. M. Bucholc, A. Szulżycka, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2008.

Mancini P., Hallin D., Systemy medialne: trzy modele mediów i polityki w ujęciu porównawczym, przeł. M. Lorek, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków 2007.

Michalczyk S., Jednostka i społeczeństwo w świecie mediów: klasyczne i współczesne idee w teoriach średniego zasięgu, Wydawnictwo „Śląsk”, Katowice 2015.

Michalczyk M., Społeczeństwo medialne, Wydawnictwo „Śląsk”, Katowice 2008.

Mzyk K., Trump kontra Biden, czyli starcie o przyszłość klimatu, środowiska i gospodarki, https://wiadomosci.onet.pl/swiat/wybory-w-usa-trump-kontra-biden-czyli-starcie-o-przyszlosc-srodowiska/ryepjqy (dostęp: 12.01.2022).

Mzyk K., Turecki K., Chaos i brak kontroli. Debata Trumpa z Bidenem była katastrofą [OPINIA], https://wiadomosci.onet.pl/tylko-w-onecie/wybory-prezydenckie-usa-2020-debata-trump-biden-chaos-i-brak-kontroli/8jlqr28 (dostęp: 10.01.2022).

Mzyk K., Turecki K., To była jedna z najbardziej chaotycznych debat prezydenckich w historii USA, https://wiadomosci.onet.pl/swiat/wybory-prezydenckie-usa-2020-debata-trump-biden-najbardziej-chaotyczna-w-historii/zp4wn2f, (dostęp: 12.12.2021).

Onet.pl, Debata prezydencka w USA. Zmiany w regulaminie? Możliwe wyłączanie mikrofonu, https://wiadomosci.onet.pl/swiat/debata-prezydencka-w-usa-mozliwe-zmiany-w-regulaminie-kolejnych-debat/qgyfnsm (dostęp: 10.01.2022).

Onet.pl, Trump chce odłożyć negocjacje o pakiecie stymulującym. Jest reakcja giełdy i kontrkandydata https://wiadomosci.onet.pl/swiat/koronawirus-usa-trump-chce-przelozyc-rozmowy-o-pakiecie-stymulujacym-reakcja-bidena/db2m8y6 (dostęp: 8.01.2022).

Oniszczuk Z., Mediatyzacja polityki i polityzacja mediów. Dwa wymiary wzajemnych relacji, „Studia Medioznawcze” 2011, nr 4(47), s. 11–22.

Ożóg K., Język populizmu w polskich kampaniach wyborczych roku 2005 [w:] Style konwersacyjne, red. B. Witosz, Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego, Katowice 2006.

Piechocki M., Wyszyński J., Indicators of Populist Discourse in News Tickers on Wiadomości TVP1 [w:] Populist Discourse in the Polish Media, red. A. Stępińska, Wydawnictwo Naukowe Wydziału Nauk Politycznych i Dziennikarstwa Uniwersytetu Adama Mickiewicza, Poznań 2020.

Piontek D., Tadeusz-Ciesielczyk M., Journalist Populist Discourse: Journalists as the Originators of Populist Messages [w:] Populist Discourse in the Polish Media, red. A. Stępińska, Wydawnictwo Naukowe Wydziału Nauk Politycznych i Dziennikarstwa Uniwersytetu Adama Mickiewicza, Poznań 2020.

Pisarek W., Analiza zawartości prasy, Ośrodek Badań Prasoznawczych RSW „Prasa-Książka-Ruch”, Kraków 1983.

Przyłęcki P., Populizm w polskiej polityce. Analiza dyskursu polityki, Wydawnictwo Sejmowe, Warszawa 2012.

Semones E., Biden ostro o Trumpie. «Ma w sobie coś z Goebbelsa», https://wiadomosci.onet.pl/swiat/wybory-prezydenckie-w-usa-biden-o-trumpie-ma-w-sobie-cos-z-goebbelsa/gb4plsg (dostęp: 11.10.2021).

Stępińska A., Adamczewska K., Obecność stylu populistycznego w mediach informacyjnych podczas kampanii wyborczej w 2015 roku, „e-Politikon” 2017, nr 24, 59–86.

Stępińska A., Lipiński A., Przegląd badań nad populizmem w Polsce [w:] Badania nad dyskursem populistycznym: wybrane podejścia, red. A. Stępińska, A. Lipiński, Wydawnictwo Naukowe Wydziału Nauk Politycznych i Dziennikarstwa, Poznań 2020.

Stępińska A., Wyszyński J., Ilościowa analiza zawartości przekazów w badaniach nad dyskursem populistycznym [w:] Badania nad dyskursem politycznym: wybrane podejścia, red. A. Stępińska, A. Lipiński, Wydawnictwo Naukowe Wydziału Nauk Politycznych i Dziennikarstwa, Poznań 2020.

Strömbäck J., Esser F., Shaping Politics: Mediatization and Media Interventionism [w:] Mediatization. Concept, changes, censequences, red. K. Lundby, Peter Lang Inc., New York 2009.

Turecki K, Debata Trump – Biden. Ostatnia szansa prezydenta, https://wiadomosci.onet.pl/tylko-w-onecie/wybory-prezydenckie-w-usa-2020-debata-trump-biden-ostatnia-szansa-prezydenta/vnt4ltw  (dostęp: 28.09.2021).

Turecki K., 50 dni do wyborów w USA. Trump atakuje Bidena w wywiadzie dla Fox News, https://wiadomosci.onet.pl/tylko-w-onecie/wybory-prezydenckie-w-usa-2020-starcie-trump-biden-juz-za-50-dni/q9gtldv (dostęp: 27.09.2021).

Turecki K., Zachód USA w ogniu. Biden uderza w Trumpa, prezydent w naukę, https://wiadomosci.onet.pl/swiat/wybory-usa-2020-trump-biden-zachod-w-ogniu/j06f6ey (dostęp: 10.10.2021).

Wirtualnapolska.pl, Koronawirus. Donald Trump o pandemii: Bóg mnie testuje, https://wiadomosci.wp.pl/koronawirus-donald-trump-o-pandemii-bog-mnie-testuje-544398696303232a (dostęp: 28.10.2021).

Wirtualnapolska.pl, Koronawirus. USA. Melania Trump dziękuje za wsparcie i modlitwę, https://wiadomosci.wp.pl/koronawirus-usa-melania-trump-dziekuje-za-wsparcie-i-modlitwe-6561425149541248a (dostęp: 5.10.2021).

Wirtualnapolska.pl, Koronawirus, Władimir Putin do Donalda Trumpa: pańska energia pomoże zwalczyć COVID-19, https://wiadomosci.wp.pl/koronawirus-wladimir-putin-do-donalda-trumpa-panska-energia-pomoze-zwalczyc-covid-19-6560288750975872a (dostęp: 10.01.2022).

Wirtualnapolska.pl, USA. Media: Donald Trump unikał płacenia podatków dochodowych, https://wiadomosci.wp.pl/usa-media-donald-trump-unikal-placenia-podatkow-dochodowych-6558771985894272a (dostęp: 30.09.2021).

Wirtualnemedia.pl, Onet wyprzedził WP.pl w informacjach i publicystyce, mocno w górę Polsatnews.pl i Wyborcza.pl (TOP10), https://www.wirtualnemedia.pl/artykul/onet-wyprzedzil-wp-pl-w-informacjach-i-publicystyce-mocno-w-gore-polsatnews-pl-i-wyborcza-pl-top10 (dostęp: 24.09.2021).