Dodawanie otuchy jako forma wzmocnienia ludzkości nie tylko w czasie pandemii. Międzygeneracyjna transmisja przesłania Wincentego Kadłubka

Alicja Żywczok

Abstrakt

Offering Reassurance as a Form of Strengthening Humanity Not Only during a Pandemic. The Inter-Generational Transmission of Wincenty Kadłubek’s Message

Master Wincenty (ca. 1150–1223), who has been known as Kadłubek since the 15th century, was an unquestionable ally of mankind and especially of Poles. In his work entitled Magistrii Vincentii Chronicon Polonorum he encouraged his readers not to neglect reassurance and to seek it wherever possible. He also advised people to try to enjoy offering reassurance to others and to lead a good life connected with faith in God, which in his belief constitutes the most reliable “safeguard of your happiness”. This article aims to provide answers to several questions (and at the same time to solve a number of related research problems), How does Wincenty perceive reassurance and what significance does he attribute to offering it to other people? What advice does he give on not losing but gaining reassurance and on offering reassurance to others? What factors in his belief constitute stumbling blocks in the process of drawing reassurance for oneself and how to protect oneself against them (i.e., how to prevent their occurrence and how to overcome them)? The use of hermeneutic methods in studying the problems of providing reassurance as a social skill, an element that is very conspicuous in Master Wincenty’s literary output, seems well justified, considering the cognitive and noetic significance of the research subject.

Słowa kluczowe: providing reassurance, gaining reassurance, mood, hope, inter-generation dialogue, pandemic
References

Bieniak, Janusz. „Mistrz Wincenty w życiu politycznym Polski przełomu XII i XIII wieku”. W: Mistrz Wincenty Kadłubek. Człowiek i dzieło, pośmiertny kult i legenda, red. Krzysztof R. Prokop, 21–48. Kraków: Polska Akademia Umiejętności, 2001.

Borowska, Teresa. Emocje dzieci i młodzieży. Zasoby – rozwijanie. Katowice: WUŚ, 2006.

Brożek, Bartosz. Granice interpretacji. Kraków: Copernicus Center Press Sp. z o.o., 2020.

Chmielewska, Katarzyna. „Uczeni w średniowiecznych klasztorach. Wykształceni zakonnicy – w relacjach kronikarskich”. W: Uczeni z odległej i nieodległej przeszłości. Rekonstrukcje, interpretacje, refleksje, red. Alicja Żywczok, Małgorzata Kitlińska-Król, 35–46. Katowice: WUŚ, 2019.

Chrześcijańskie inspiracje w pedagogice, red. Janina Kostkiewicz. Kraków: WUJ, 2011.

Cienkowski, Witold. Praktyczny słownik wyrazów bliskoznacznych. Warszawa: Polska Oficyna Wydawnicza „BGW”, 1993.

Drozdowski, Rafał, Maciej Frąckowiak, Marek Krajewski, Małgorzata Kubacka, Ariel Modrzyk, Łukasz Rogowski, Przemysław Rura, Agnieszka Stamm. Życie codzienne w czasach pandemii. Raport z pierwszego etapu badań. Poznań: Wydział Socjologii Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza, 2020.

Grodecki, Roman. „Mistrz Wincenty, biskup krakowski (zarys biograficzny)”. Rocznik Krakowski 19 (1923): 30–61.

Grondin, Jean. Wprowadzenie do hermeneutyki filozoficznej, tłum. Leszek Łysień. Kraków: Wydawnictwo WAM, 2007.

Inny słownik języka polskiego PWN. A-O, red. Mirosław Bańko. Warszawa: WN PWN, 2017.

Jasienica, Paweł. Trzej kronikarze. Warszawa: „Czytelnik”, 1992, 315–411.

Jaśtal, Jacek. Etyka i czas. Wariacje aretologiczne. Kraków: „Księgarnia Akademicka”, 2015.

Kostkiewicz, Janina. Kierunki i koncepcje pedagogiki katolickiej w Polsce 1918–1939. Kraków: Impuls, 2013.

Kozielecki, Józef. Psychologia nadziei. Warszawa: Wydawnictwo Akademickie „Żak”, 2006.

Kurbis, Brygida. „Przedmowa”. W: Myśli i nauki Mistrza Wincentego zwanego Kadłubkiem, zbiór i tłum. Brygida Kurbis, 6–17. Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy, 1980.

Łosiak, Władysław. Psychologia emocji. Warszawa: Wydawnictwa Akademickie i Profesjonalne, 2007.

„Magistrii Vincentii Chronicon Polonorum”. W: Monumenta Poloniae Historica, nova series, t. 11, red. Marian Plezia. Kraków: Polska Akademia Umiejętności, 1994.

Matla-Kozłowska, Marzena. „Wstęp do Kroniki polskiej Mistrza Wincentego Kadłubka”. W: Mistrz Wincenty Kadłubek, Kronika polska, tłum. Brygida Kurbis, red. Stanisław Sierpowski, 5–13. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1996.

Milerski, Bogusław. Hermeneutyka pedagogiczna. Perspektywy pedagogiki religii. Warszawa: WN ChAT, 2011.

Mistrz Wincenty Kadłubek. Kronika polska, tłum. Brygida Kurbis, red. Stanisław Sierpowski. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1996.

Myśli i nauki Mistrza Wincentego zwanego Kadłubkiem, zbiór i tłum. Brygida Kurbis. Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy, 1980.

Plezia, Marian. „Mistrz Wincenty zwany Kadłubkiem”. W: Pisarze staropolscy, sylwetki, t. 1, red. Stanisław Grzeszczuk, 93–131. Warszawa: „Wiedza Powszechna”, 1991.

Prokop, Krzysztof R. Wincenty Kadłubek. Kraków: Wydawnictwo WAM, 2005.

Przyłębski, Andrzej. Hermeneutyka. Od sztuki interpretacji do teorii i filozofii rozumienia. Poznań: Zysk i S-ka Wydawnictwo, 2019.

Samsonowicz, Henryk. „Sytuacja polityczna Polski w czasach Wincentego”. W: Onus Athlanteum. Studia nad Kroniką biskupa Wincentego, red. Andrzej Dąbrówka, Witold Wojtowicz, 29–38. Warszawa: Instytut BadańLiterackich PAN Wydawnictwo, Stowarzyszenie „Pro Cultura Litteraria”, 2009.

Słownik przewodnik filozoficzny. Osoby – problemy – terminy, red. Andrzej Maryniarczyk, Piotr Jaroszyński, Henryk Kiereś, Zofia Zdybicka. Lublin: Polskie Towarzystwo Tomasza z Akwinu, 2012.

Stępień, Antoni B. Wstęp do filozofii. Lublin: Towarzystwo Naukowe Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego, 2001.

Świżek, Klemens. Błogosławiony Wincenty Kadłubek. Życie – kult – modlitwy. Jędrzejów: Nowa Galicja, 1999.

Trzebińska, Ewa. Psychologia pozytywna. Warszawa: Wydawnictwa Akademickie i Profesjonalne, 2008.

Wartość i sens. Aksjologiczne aspekty teorii interpretacji, red. Andrzej Tyszczyk, Edward Fiały, Ryszard Zajączkowski. Lublin: Wydawnictwo Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego, 2003.

Wielki słownik języka polskiego ze słownikiem wyrazów bliskoznacznych PWN. Warszawa: WN PWN, 2018.

Więzi międzypokoleniowe w rodzinie i w kulturze, red. Wojciech Świątkiewicz. Katowice: Studio Noa, Uniwersytet Śląski, 2012.

Wiszewski, Przemysław. „Polska w kronice Mistrza Wincentego. Ze studiów nad terminologią dzieła i hierarchiami wartości w Polsce pełnego średniowiecza”. W: Onus Athlanteum. Studia nad Kroniką biskupa Wincentego, red. Andrzej Dąbrowka, Witold Wojtowicz, 75–90. Warszawa: Instytut Badań Literackich PAN Wydawnictwo, Stowarzyszenie „Pro Cultura Litteraria”, 2009.

Wyrozumski, Jerzy. „Kraków i Małopolska w czasach Mistrza Wincentego Kadłubka”. W: Mistrz Wincenty Kadłubek. Człowiek i dzieło, pośmiertny kult i legenda, red. Krzysztof R. Prokop, 13–19. Kraków: Polska Akademia Umiejętności, 2001.

Żywczok, Alicja. Ku afirmacji życia. Pedagogiczne podstawy pomyślnej egzystencji. Katowice: WUŚ, 2011.