Kardynał Stefan Wyszyński w obronie praw narodu

Elwira Jolanta Kryńska

Abstrakt

Cardinal Stefan Wyszynski in Defense of the Rights of the Nation

The impulse to refer to the personal exemplar of Primate Stefan Cardinal Wyszyński and his teachings about the nation and family are the tendencies of moral relativism present in social life, resulting from the belief that only effectiveness and practical usefulness determine what is true and what is good. Seeing in this the threat of a return to „the only right and true doctrine”, which in truth is no longer the ideology of Marxism-Leninism, but destructive views opposing national culture, I consider it justified to recall one of the most outstanding Poles of the 20th century, for whom the good of Poland and Poles were the primary defense of human rights and the right of the nation to independence and justice. He tried to bring to light those values inherent in the nation that could effectively resist these growing threats. These defenses were cited as particularly valuable for the life of the nation and the Church in a totalitarian state that is striving to objectify and incapacitate the individual. However, faith combined with the morality of the Nation formed by the Church contributed to the maintenance of national unity and allowed it to survive in the conditions of communist restrictions. In order to release the Nation from the supremacy of communist ideology, the Primate of the Millennium did not hesitate to confront this system. Even his arrest and imprisonment did not discourage him from serving God and the Homeland. His nobility of heart, bravery of spirit and determination to defend the rights of the nation made him a hero who will not be forgotten!

Słowa kluczowe: Primate of the Millennium, Nation, human rights
References

Historia Polski, atlas ilustrowany, red. Witold Sienkiewicz, Elżbieta Olczak. Warszawa: Wydawnictwo Demart SA, 2017.

Krąpiec, Mieczysław A. Rozważania o narodzie. Lublin: Instytut Edukacji Narodowej, 2000.

Krukowski, Józef ks. „Wkład Prymasa Polski Stefana Kard. Wyszyńskiego i Papieża Jana Pawła II w normalizację stosunków między państwem a kościołem”. Biuletyn Stowarzyszenia Kanonistów Polskich 33 (2020): 151–169.

Krukowski, Józef ks. „Uprawnienia nadzwyczajne Kard. Stefana Wyszyńskiego, Prymasa Polski, wobec zagrożeń ze strony reżimu komunistycznego”. Studia Prymasowskie UKSW 5 (2011): 29–42.

Kryńska, Elwira J., Mauersberg, Stanisław W. Indoktrynacja młodzieży szkolnej w Polsce w latach 1945–1956. Białystok: Trans Humana, 2003.

Latka, Rafał, Mackiewicz, Beata, Zamiatała, ks. Dominik. Kardynał Stefan Wyszyński. Warszawa: Instytut Pamięci Narodowej, 2019.

Micewski, Andrzej. „O linii i programie kardynała Wyszyńskiego”. W: Prymas Tysiąclecia, red. Florian Kniotek Sac, Zenon Modzelewski Sac, Danuta Szumska, 44–72. Paryż: Editions du dialogue, 1982.

Micewski, Andrzej. Kardynał Wyszyński, Prymas i Mąż Stanu. Paryż: Editions du dialogue, 1982.

Nitecki, Piotr ks. „Prymas Wyszyński a nurty teologiczne z początku XX wieku”. Biuletyn Instytutu Pamięci Narodowej 10(131) (2011): 4–12.

Piasecki, Bronisław ks., Marek Zając. Prymas Tysiąclecia nieznany. Ojciec duchowy widziany z bliska. Kraków: Wydawnictwo M, 2019.

Prymas Tysiąclecia, red. Florian Kniotek Sac, Zenon Modzelewski Sac, Danuta Szumska, 73–283. Paryż: Editions du dialogue, 1982.

Raina, Peter. Kardynał Wyszyński, t. 2, Losy więzienne. Warszawa: von Borowiecky, 1993.

Raina, Peter. Kościół w PRL. Kościół katolicki a państwo w świetle dokumentów 1945–1989, t. 1, Lata 1945–1959. Poznań: Wydawnictwo „W drodze”, 1994.

Ryszka, Czesław. Prymas na trudne czasy. Częstochowa: Edycja Świętego Pawła, 2001.

Sienkiewicz, Edward. „Naród według prymasa Wyszyńskiego w kontekście jubileuszu chrztu Polski”. Studia Paradyskie 24 (2014): 231–246. 

Stefan Kardynał Wyszyński, Prymas Polski – aspekty społeczno-polityczne jego działalności, opr. Janusz Zabłocki, cz. IV, rozdz. II (1978–1981). Zapisy dotyczące możliwości interwencji sowieckiej w Polsce w latach 1980–1981, zapis z 9 IX 1980 roku.

Stefan Wyszyński, Stefan. „Naród – rodzina rodzin”. W: Prymas Tysiąclecia, red. Florian Kniotek Sac, Zenon Modzelewski Sac, Danuta Szumska. Paryż: Editions du dialogue, 1982.

Struzik, Stanisław ks. „Rodzina Bogiem silna mocą swego narodu”. Kultura – Media – Teologia 3 (2010): 105–119.

Szczęsny, Marian ks. „Znaczenie założeń antropologicznych w nauczaniu Prymasa Tysiąclecia”W: Prymas Tysiąclecia a rodzina w Polsce, red. Józef M. Dołęga, Jacek W. Czartoszewski, Episteme 15 (2001): 149–174.

Woś, Jan W. Ojciec Narodu. Marki: Wydawnictwo Michalineum, 2003.

Wyszyński, Stefan. „Jasnogórskie zobowiązania”, Bydgoszcz 19 XII 1956. W: Kazania i przemówienia autoryzowane przez samego autora PA, t. 1, cz, s. 300, cyt. za: Ks. Struzik, Stanisław. „Rodzina Bogiem silna mocą swego narodu”. Kultura – Media – Teologia 3 (2010): 105–119.

Wyszyński, Stefan. „Kazanie w kościele św. Pawła i Piotra w Krakowie, 27 IX 1960 roku, pt. Res sacra homo”. W: Prymas Tysiąclecia, red. Florian Kniotek Sac, Zenon Modzelewski Sac, Danuta Szumska. Paryż: Editions du dialogue, 1982.

Wyszyński, Stefan. „Słowo wstępne Prymasa Polski”, Warszawa, 2 II 1974. W: Ks. Stanisław Struzik. „Rodzina Bogiem silna mocą swego narodu”. Kultura – Media – Teologia 3 (2010): 105–119.

Wyszyński, Stefan. „Z listu na XXXIII Tydzień Miłosierdzia. Warszawa sierpień 1977”. W: Prymas Tysiąclecia, red. Florian Kniotek Sac, Zenon Modzelewski Sac, Danuta Szumska. Paryż: Editions du dialogue, 1982.

Wyszyński, Stefan. Głos z Jasnej Góry. Warszawa: Wydawnictwo Archidiecezji Warszawskiej, 1984.

Wyszyński, Stefan. Jedna jest Polska. Warszawa: Wydawnictwo „Soli Deo”, 2000.

Wyszyński, Stefan. Kamienie wołać będą. Warszawa: Wydawnictwo „Soli Deo”, 1994.

Wyszyński, Stefan. Kocham Ojczyznę więcej niż własne serce. Częstochowa: Edycja Świętego Pawła, 2001.

Wyszyński, Stefan. Kościół w służbie narodu. Rzym: Corda Cordi, 1981.

Wyszyński, Stefan. Nauczanie społeczne 1946–1981. Warszawa: Ośrodek Dokumentacji i Studiów Społecznych, 1990.

Wyszyński, Stefan. W sercu Stolicy. Rzym: Papieski Instytut Studiów Kościelnych, 1972.

Wyszyński, Stefan. W sercu Stolicy. Warszawa: Instytut Wydawniczy PAX, 2000.

Wyszyński, Stefan. „Wartość podstawowa – człowiek. Z przemówienia w Akademii Teologii Katolickiej na 15-lecie ogłoszenia encykliki Pacem in terris, Warszawa 29. V. 1978”. W: Prymas Tysiąclecia, red. Florian Kniotek Sac, Zenon Modzelewski Sac, Danuta Szumska. Paryż: Editions du dialogue, 1982.

Wyszyński, Stefan. Z gniazda orląt. Rzym: Papieski Instytut Studiów Kościelnych, 1972.

Wyszyński, Stefan. Z rozważań nad kulturą ojczystą. Poznań – Warszawa: Pallottinum, 1979.

Wyszyński, Stefan. „Wizyta u Ojca świętego Jana XXIII w 1959 roku”. W: Prymas Tysiąclecia, red. Florian Kniotek Sac, Zenon Modzelewski Sac, Danuta Szumska. Paryż: Editions du dialogue, 1982.