Jakość przestrzeni architektonicznej dedykowanej ochronie zdrowia a potrzeby mieszkańców w kontekście założeń idei healthy cities na przykładzie Poznania

Agata Gawlak,

Magda Matuszewska,

Paulina Szuba

Abstrakt

Celem niniejszego artykułu jest przedstawienie procesu wdrażania strategii healthy cites w kontekście poprawy jakości przestrzeni architektonicznej na przykładzie miasta Poznania oraz próba dokonania oceny spełnienia założeń programowych Stowarzyszenia Zdrowych Miast Polskich i idei healthy cities, jak również ewaluacja zmian w przestrzeni dedykowanej ochronie zdrowia. Obserwowany obecnie duży wzrost wymagań społecznych związanych z opieką zdrowotną, w tym wysoką jakością przestrzeni, pozwala zauważyć zależność pomiędzy jakością rozwiązań architektonicznych, funkcjonalno-przestrzennych w szpitalu a procesem zdrowienia pacjenta.

This article aims to describe in more detail the implementation of the Healthy Cities strategy in the context of the improved quality of the architectural space based on the example of Poznan, and to assess whether the assumptions of the programme of the Polish Association of Healthy Cities and the ideas of Healthy Cities are met and to evaluate the changes in space dedicated to health care. At present, there is a growing social demand for health care, in this a demand for high quality space, which allows us to observe that there are interdependencies between the quality of architectural functional and spatial solutions applied in hospitals and the patient’s recovery process.

Słowa kluczowe: zdrowe miasta, architektura służby zdrowia, ochrona zdrowia, Poznań
References

Bańka A., Architektura psychologicznej przestrzeni życia. Behawioralne podstawy projektowania architektonicznego, Wydawnictwo Gemini, Poznań 1998.
Bańka A., Psychologiczna struktura projektowa środowiska. Studium przestrzeni architektonicznej, Wydawnictwo Politechniki Poznańskiej, Poznań 1985.
Czyński M., Architektura w przestrzeni ludzkich zachowań. Wybrane zagadnienia bezpieczeństwa w środowisku zbudowanym, Wydawnictwo Uczelniane Politechniki Szczecińskiej, Szczecin 2006.
Proshansky H.M. i in., Environmental psychology. Man and his physical setting. Reinhart, New York 1970.
Carr Valerie L., Sangiorgi D., Buscher M., Junginger S., Cooper R., Integrating Evidence-Based Design and Experience-Based Approaches in Healthcare Service Design, Herd Journal, Vol. 4, No 4, 12–33.
Ferris T.K., Evidence-Based Design and the Fields of Human Factors and Ergonomics: Complementary Systems-Oriented Approaches to Healthcare Design, Health Environments Research & Design Journal, 2013, Vol. 6 (3).
Gawlak A., Pruszewicz-Sipińska E., Architektura przestrzeni ogólnodostępnej w szpitalu. Pacjent i personel, Pielęgniarstwo Polskie 4/2013, Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Medycznego, Poznań 2013.
Lei P., Jolibert A., A three-model comparison of the relationship between quality, satisfaction and loyalty: an empirical study of the Chinese healthcare system, BioMed Central Health Services Research, 2012, 12:436.
Mourshed M., Zhao Y., Healthcare providers’ perception of design factors related to physical environments in hospitals, Journal of Environmental Psychology, 2012, 32, 362–370.
Tang L., The infuences of patient’s satisfaction with medical service delivery, assessment of medical service, and trust in health delivery system on patient’s life satisfaction in China, Health and Quality ol Life Outcomes, 2012, 10:111.
Gawlak A., Evidence-based design in healthcare facilities, Architecture & Health, red. nauk. E. Pruszewicz-Sipińska, Wydawnictwo Sorus, Poznań 2015, s. 27–40.
Pruszewicz-Sipińska E., Gawlak A., Qualitative research in hospital space available to general public (ER), Architecture & Health, red. nauk. E. Pruszewicz-Sipińska, Wydawnictwo Sorus, Poznań 2015, s. 41–52.
Bell P.A., Greene Th.C., Fisher J.D, Baum A., Psychologia środowiskowa, Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, Gdańsk 2004.
Gałkowski A.E., Pruszewicz-Sipińska E., Wąsewicz E.P., Architektoniczne, techniczno-ekonomiczne i medyczne uwarunkowania oceny stanu i koncepcji restrukturyzacji szpitali na przykładzie Regionu Wielkopolskiego, Projekt badawczy KBN nr 7TOF017 12-1999.
Głowacka M.D., Nowomiejski J., Zarządzanie w ochronie zdrowia. Aktualne problemy, Polskie Towarzystwo Nauk o Zdrowiu, Poznań 2009.
Pawłowska K., Zanim wybuchnie konflikt. Idea i metody partycypacji społecznej w ochronie krajobrazu i kształtowaniu przestrzeni, praca zbiorowa pod red. K. Pawłowskiej. Fundacja Partnerstwo dla Środowiska, Kraków 2010.
Srinivas K.S., Jesus O.A., Turzo E., Marchiano A.D., Sedhev M.H., Ludmir J., Patient satisfaction with the laborist model of care in a large urban hospital, Patient Preference and Adherence, 2013, s. 217–222.
Ulrich R.S, Zimring C.M., Zhu X., DuBose J., Seo H., Choi Y., Quan X., & Joseph A., A review of the research literature on evidence-based healthcare design, The Center for Health Design, 2008 http://www.healthdesign.org/hcleader/HCLeader_5_LitReviewWP.pdf (dostęp: 10.04.2014).
World Health Organization, http://www.who.int/healthy_settings/types/cities/en/ (dostęp 27.02.2018).
World Health Organization, http://www.euro.who.int/en/health-topics/environment-and-health/urban-health (dostęp 27.02.2018).
World Health Organization, http://www.who.int/healthpromotion/about/HPG/en/ (dostęp 27.02.2018).
Jakość życia w Poznaniu, http://www.poznan.pl/mim/s8a/foldery-jakosc-zycia-w-poznaniu,p,843,844,2242.html (dostęp: 2.02.2018).
Dane z Głównego Urzędu Statystycznego, http://stat.gov.pl/ (dostęp: 1.02.2018)
Centrum Badania Jakości Życia, https://amu.edu.pl/dzialalnosc/badania-naukowe/centra-uniwersyteckie/centrum-badania-jakoci-ycia (dostęp: 2.02.2018)
Strategia Rozwoju Miasta Poznania do roku 2030, http://www.poznan.pl/mim/s8a/attachments.html%3Fco%3Dshow%26instance%3D1011%26parent%3D
64566%26lang%3Dpl%26id%3D156774 (dostęp: 25.02.2018).
Stowarzyszenie Architektów Polskich, http://poznan.sarp.org.pl/konkurs-wco-poznan/wp-content/uploads/2018/01/OG%C5%81OSZENIE-konkursu.pdf (dostęp: 9.02.2018).
Rynek zdrowia, http://www.rynekzdrowia.pl/Inwestycje/Puszczykowo-w-szpitalu-ruszyla-budowa-bloku-operacyjnego,180874,3.html (dostęp: 2.02.2018).
Urbanity, http://www.urbanity.pl/wielkopolskie/poznan/blok-operacyjny-szpital-mswia,b13605 (dostęp: 2.02.2018).
Harpham et al. (2001), Healthy city projects in developing countries: The first evaluation, Health Promotion International, 16(2), 111–125 (dostęp 26.02.2018).
Poznań, www.poznan.pl/fakty_liczby (dostęp 2.02.2018).
ARUP Cities Alive – Towards a walking world, https://www.arup.com/publications/research/section/cities-alive-towards-a-walking-world,
http://bip.poznan.pl/bip/uchwaly/uchwala-w-sprawie-przystapienia-miasta-poznania-do-v-fazy-projektu-zdrowe-miasta-swiatowej-organizacji-zdrowia-who,30117/ (dostęp 16.02.2018).