Etnografia jest praktykowaniem semiotyki (przykład z polskiej etnografii XIX wieku i później)

Zbigniew Libera

Abstrakt

Ethnography is a Practice of Semiotics (Example from Polish Ethnography of the 19th Century and Later)

The article concerns the history of ethnography in Poland in the 19th century. This one illustrates that field research serves to validate theories, not to disprove them. Therefore, the article is divided into parts that relate to working in libraries, and then to searching for signs in the field for the concepts learned.

Słowa kluczowe: ethnography, history, writing ethnography, ethnographic fieldwork, cultural semiotics
References

Anczyc L.W.

1878 Wspomnienia z Tatr, „Pamiętnik Towarzystwa Tatrzańskiego”, t. 3, s. 86–103.

Babicz J.

1966 Wstęp (Uwagi nad materiałami do etnografii północnych stoków Karpat, w: W. Pol, Prace z etnografii północnych stoków Karpat, Wrocław, s. 9–79.

Berwiński R.

1854 Studia o literaturze ze stanowiska historycznej i nauki krytyki, t. 1–2, Poznań.

Biegeleisen H.

1890 Oskar Kolberg, „Prawda”, nr 24, s. 280–281.

Bieńkowski W.

1956 Poprzednicy Oskara Kolberga na polu działań ludoznawczych w Polsce, Wrocław.

Bobrowska B.

1983 „Kierowniczka opinii” i „krzewicielka oświaty”. Dziennikarze warszawscy drugiej połowy XIX wieku o zadaniach prasy (1866–1892), w: E. Jankowski, J. Kulczycka-Saloni (red.), Problemy literatury polskiej okresu pozytywizmu, t. 3, Wrocław.

Brzozowska-Komorowska T.

1982 Ryszard Berwiński, w: H. Kapełuś, J. Krzyżanowski (red.), Dzieje folklorystyki polskiej, t. 2: 1864–1918, Warszawa, s. 11–24.

Burkot S.

1985 Podróż po stronach rodzinnych, w: J.I. Kraszewski, Wspomnienia Wołynia, Polesia i Litwy, przygotowałi wstępem opatrzyłS. Burkot, Warszawa, s. 5–18.

1988 Polskie podróżopisarstwo romantyczne, Warszawa 1988.

Burszta J.

1974 Kultura ludowa – kultura narodowa, Warszawa.

1985 Chłopskie źródła kultury, Warszawa.

Bystroń J.St.

1925 Pieśń o zbójniku i jego żonie, „Prace i Materiały Komisji Etnograficznej”, t. 4, cz. 3, s. 59–93.

1927 Dawni ludoznawcy, „Ziemia”, R. 12, nr 11/12, s. 169–173.

1947 Etnografia Polski, Poznań.

Chlebowski B.

1912 Wójcicki Kazimierz Władysław, w: B. Chlebowski, I. Chrzanowski, H. Galle, G. Korbut, S. Krzemiński (red.), Wiek XIX. Sto lat myśli polskiej, t. 7, s. 448–471, Warszawa.

Chodakowski Z.D.

1973 Śpiewy słowiańskie pod strzechą wiejską zebrane, oprac., wstęp i komentarze J. Maślanka, Warszawa.

Choroszy J.

1991 Huculszczyzna w literaturze polskiej, Wrocław.

Chrościckiego…

1905 Chróścickiego opisanie ciekawe Tatrów, wydałS. Eljasz-Radzikowski, Kraków.

Culler J.

1981 Semiotics of Tourism, „American Journal of Semiotics”, nr 1, s. 127–140

DWOK

1968–1998 Dzieła wszystkie Oskara Kolberga, t. 65, Wrocław – Poznań.

Dziekoński J.

1842 Spomnienia z wędrówki po kraju, „Przegląd Warszawski”, t. 2, s. 117–126.

Dziki S.

2012 Czasopiśmiennictwo Rzeczypospolitej Krakowskiej (1815–1846), „Zeszyty Prasoznawcze”, R. 55, nr 212, s. 54–83.

Fischer A.

1928 Rusini, Lwów.

Franko I.

1889 (recenzja) O góralach ruskich w Galicyji. Zarys etnograficzny według spostrzeżeń z podróży, odbytej w końcu lata 1888, skreślił Izydor Kopernicki (odbitka z XIII tomu Sprawozdań Komisyi Antropologicznej Akademii Umiejętności, Kraków 1889, s. 1–34), „Kwartalnik Historyczny”, t. 3, s. 741–743.

Gajkowska C.

1991 Czasopisma literackie, w: J. Bachórz, A. Kowalczykowa (red.), Słownik literatury polskiej XIX wieku, Wrocław, s. 144–156.

Giller A.

1884 Krzyż w Kościeliskiej dolinie, „Pamiętnik Towarzystwa Tatrzańskiego”, t. 9, s. 12–21.

Gorski R.

1974 Oskar Kolberg, Warszawa.

1975 Piątkowska Ignacja, w: J. Krzyżanowski (red.), Słownik folkloru polskiego, Warszawa, s. 300–301.

Hernas Cz.

1978 Miejsce badań nad folklorem miejskim, w: Teoria kultury. Folklor a kultura, oprac. i wybor M. Waliński, Katowice, s. 66–82.

Jackowski A., Sołjan I.

2006 Wincenty Pol – „ojciec” nowożytnej geografii polskiej, w: A. Jackowski, I. Sołjan (red.), Wincenty Pol jako geograf i krajoznawca, Kraków, s. 51–96.

Janion M.

2000 Prace wybrane, t. 1: Gorączka romantyczna, red. M. Czermińska, Kraków.

Janion M., Żmigrodzka M.

1978 Romantyzm i historia, Warszawa.

Jatczak G.

1987 Szkic fizjologiczny w polskiej i rosyjskiej literaturze lat trzydziestych–czterdziestych XIX wieku, Poznań.

Kamionka-Straszakowa J.

1988 „Do ziemi naszej”. Podróże romantyków, Kraków.

KapełuśH.

1991 Podanie ludowe, w: J. Bachórz, A. Kowalczykowa (red.), Słownik literatury polskiej XIX wieku, Wrocław, s. 696–698.

Karłowicz J.

1896, Żegota Pauli, „Wisła”, t. 2, 653–662.

Kolbuszewski J.

1982 Tatry w literaturze polskiej. 1805–1939, Kraków.

1992 Wstęp (do) L. Kamiński L. (vel Kamieński), O mieszkańcach gór tatrzańskich. Najdawniejsza monografia etnograficzna Podhala, oprac. i wstęp J. Kolbuszewski, Kraków, V–XIX.

Kopernicki I.

1899 Oskar Kolberg, Kraków (odbitka z „Nowej Reformy” 1889: 101–109).

Kraszewski I.J.

1838 Jak się robią książki nowe ze starych książek. Rzecz o kradzieży literackiej, „Tygodnik Petersburski”, nr 38, s. 220.

Krzyżanowski J.

1961 Paralele. Studia z pogranicza literatury i folkloru, Warszawa.

1980 Szkice folklorystyczne, t. 1–2, Kraków.

Kukulska M.

1970 Krakowskie, w: H. Kapełuś, J. Krzyżanowski (red.), Dzieje folklorystyki polskiej, t. 1: 1800–1863, s. 253–298.

Kutrzeba-Pojnarowa A.

1977 Kultura ludowa i jej badacze, Warszawa.

Kutrzebianka A.

1948 Rozwój etnografii i etnologii w Polsce, Kraków.

Lam S.

1914 Oskar Kolberg. Żywot i praca, Lwów.

Libera Z.

2014 Semiotyka medycyny we wczesnej nowożytności, a etnosemiotyka w etnomedycynie XIX–XX wieku, „Antropologia Historii”, R. IV, nr 1 (6), 57–91.

Loth R.

1991 Biblioteki, w: J. Bachórz, A. Kowalczykowa (red.), Słownik literatury polskiej XIX wieku, Wrocław, s. 94–101.

Łopaciński H.

1904 Ludoznawstwo, mitologia, kultura pierwotna, w: Życie i praca Jana Karłowicza (1836–1903), Warszawa, s. 192–294.

Maciejowski W.

1842 Polska aż do połowy XVII wieku pod względem obyczajowym i zwyczajowym, t. 4, Warszawa.

Majorkiewicz J.

1852 Pisma pomniejsze, t. 2, Warszawa.

Marzec G.

2015 Romantyczne metafory pamięci, „Wiek XIX. Rocznik Towarzystwa Literackiego im. Adama Mickiewicza”, R. 7, s. 179–196.

Maślanka J.

1963 Zorian Dołęga Chodakowski. Jego miejsce i wpływ na polskie piśmiennictwo romantyczne, Wrocław.

Przemówienie Rektora…

1922 Przemówienie Rektora Wojciecha Natansona na uroczystej akademii ku czci Wincentego Pola w 1922 r., „Orli Lot”, R. 3, nr 10, s. 146.

Niedzielski Cz.

1966 O teoretycznoliterackich tradycjach prozy dokumentarnej. Podróż, powieść, reportaż, Warszawa.

Paprocka W.

1986 Kultura i tradycje w polskiej myśli humanistycznej XIX i XX wieku, Wrocław.

Poklewska K.

1976, Galicja romantyczna, 1816–1840, Warszawa.

Pamiętnik…

1866 Pamiętnik Wincentego Pola do literatury polskiej XIX wieku w dziesięciu prelekcjach, Lwów.

Dzieła Wincentego Pola

1875–1878 Dzieła Wincentego Pola wierszem i prozą, t. 1–10, Lwów.

Reychman J.

1947 Przewodnik do Tatr Pienin i Szczawnic Walerego Eljasza, cz. 2, „Ziemia”, t. 36, nr 9–10, s. 192–199.

Romantyczne

1987 Romantyczne wędrówki po Galicji, oprac., wstępem i komentarzem opatrzył A. Zieliński, Wrocław.

Siemieński L.

1845 Podania, legendy polskie, ruskie i litewskie, Poznań.

Sierotwiński S.

2005 Wstęp do: S. Goszczyński, Dziennik podróży do Tatrów, oprac. S. Sierotwiński, Wrocław, s. V–CIII.

Simonides D.

1973 Z recepcji „Bajarza polskiego” J. Glińskiego, w: R. Gorski, J. Krzyżanowski (red.), Ludowość dawniej i dzisiaj, Wrocław, s. 92–108.

Spasowicz W.

1892 Rzecz o tak zwanej „własności literackiej”, i O prawie własności w literaturze, w: W. Spasowicz, Pisma, t. 4, Petersburg, s. 89–92 i 99–106.

Sztachelska J.

2013 Pamiętnikarstwo. Z dziejów terminu i gatunku w XIX w., „Studia Podlaskie”, t. 21, 149–179.

Szczerba A.

2007 Podróże krajoznawcze Ludwika Kondratowicza (Władysława Syrokomli), „Analecta. Studia i Materiały z Dziejów Nauki”, R. 16, z. 1–2, s. 109–127.

Świerzyńska D.

1991 Mistyfikacja literacka, w: J. Bachórz, A. Kowalczykowa (red.), Słownik literatury polskiej XIX wieku, Wrocław, s. 559–560.

Walicki R.

1967 Wacław Maciejowski i Zorian Dołęga Chodakowski. Studium z dziejów słowianofilstwa polskiego, „Archiwum Historii Filozofii i Nauk Społecznych”, t. 13, s. 271–300.

Wierzbicki A.

1999 Historiografia doby romantyzmu, Wrocław.

Witkowska A.

1972 Sławianie, my lubim sielanki, Warszawa.

Wojciechowski R.

1970 Warszawskie w: H. Kapełuś, J. Krzyżanowski (red.), Dzieje folklorystyki polskiej, t. 1: 1800–1863, Wrocław 1970, s. 15–168.

Zgorzelski Cz.

1934 Romantyczne wędrówki po kraju, „Ziemia”, R. 24, nr 4, s. 62–66.

Kwartalnik "Prace Etnograficzne" ukazuje się w sposób ciągły on-line.

Pierwotną wersją czasopisma jest wersja elektroniczna publikowana kwartalnie w internecie.