The Moral Status of Helping and the Identified Victim Effect

Wojciech Załuski


The Moral Status of Helping and the Identified Victim Effect


Psychologists have noticed an interesting regularity consisting in the fact that people are more willing to help so-called identified victims than so-called statistical victims (this regularity has been called ‘the identifiable victim effect’). One of the controversial problems connected with this effect is a normative one, viz. can preferring identified victims be morally justified in the contexts of private decisions (i.e., made by ‘private’ citizens rather than public institutions)? The goal of this article is to defend three claims: (1) that the answer to the above normative question depends on two factors: the strength of the identified victims effect and the assumed view (utilitarian or non-utilitarian) on the normative status of helping; (2) that the proper view is one of the variants of the non-utilitarian approach (called in the paper ‘negative morality’ with elements of positive-partial morality); (3) that (with the exception of the strong variant of the identified victim effect) preferring identified victims is not morally improper.

Keywords: identified victim, statistical victim, obligation to help, utilitarianism, imperfect duty, supererogation

The research on this article was funded by the Ministry of Science and Higher Education in Poland, National Program for the Development of Humanities, no. 0068/NPRH4/H2b/83/2016. 

Moralny status pomagania a efekt ofiary zidentyfikowanej


Psychologowie zaobserwowali interesującą prawidłowość polegającą na tym, że ludzie chętniej udzielają pomocy tzw. ofiarom zidentyfikowanym niż tzw. ofiarom statystycznym (prawidłowość ta została nazwana „efektem ofiary zidentyfikowanej”). Jedną z kontrowersyjnych kwestii wiążących się z tym efektem jest kwestia normatywna: czy preferowanie ofiary zidentyfikowanej w kontekście tzw. prywatnych decyzji (to jest podejmowanych przez prywatnych obywateli, a nie instytucje publiczne) daje się moralnie uzasadnić? Celem niniejszego artykułu jest obrona trzech tez: (1) że odpowiedź na powyższe pytanie normatywne zależy od dwóch czynników: siły efektu ofiary zidentyfikowanej orazprzyjętego poglądu (utylitarystycznego lub nieutylitarystycznego) na temat normatywnego statusu pomagania; (2) że właściwym poglądem jest jeden z wariantów stanowiska nieutylitarystycznego; (3) że (z wyjątkiem silnego wariantu efektu ofiary zidentyfikowanej) preferowanie osób zidentyfikowanych nie jest moralnie niewłaściwe.

Słowa kluczowe: ofiara zidentyfikowana, ofiara statystyczna, obowiązek pomagania, utylitaryzm, obowiązek niedoskonały, supererogacja

Chisholm, Roderick M. 1963. “Supererogation and Offence: A Conceptual Scheme for  Ethics.” Ratio 5: 1–14.

Cohen, I.  Glenn, Norman Daniels, and Nir Eyal, eds. 2015.  Individual versus Statistical Lives: An Interdisciplinary Perspective. Oxford: Oxford University Press.

Daniels, Norman. 2012. Reasonable disagreement about identified vs. statistical victims.” Hastings Center Report 42 (1): 35–45.

Frick, Johann. 2015. “Contractualism and Social Risk.” Philosophy & Public Affairs 43 (3):  175–223.

Hare,  Caspar.  2012. “Obligations  to   Merely Statistical  People.” Journal of Philosophy 109  (5/6): 378–390.

Horton, Joe. 2017. “The All  or  Nothing Problem.” The Journal of Philosophy 114  (2):  94–104.

Jenni, Karen E.,  and George Loewenstein. 1997. “Explaining the ‘Identifiable Victim Effect’.” Journal  of  Risk and Uncertainty 14:  235–257.

Kant, Immanuel. 1964. Groundwork of  the  Metaphysics of  Morals. Translated by H.J. Paton. New York: Harper Torchbooks.

Kant, Immanuel. 1996. The Metaphysics of  Morals. Translated  by M.J. Gregor. Cambridge: Cambridge University Press.

Kogut, Tehila, and Ilana Ritov. 2005. “The ‘Identified Victim’ Effect: An  Identified Group, or  Just a Single Individual?”  Journal of Behavioral Decision Making 18 (3):  157–167.

Paton,  Herbert  J.  1946. The Categorical Imperative. A  Study  in Kant’s Moral Philosophy. London: Hutchinson University  Library. Pummer,

Theron. 2016. “Whether and Where to  Give.” Philosophy & Public Affairs 44:  77–95.

Scheffler, Samuel. 2000. The Rejection of Consequentialism. Oxford: Oxford University Press.

Schelling, Thomas. 1968. “The life  you   save may be  your  own.” In Problems in Public Expenditure Analysis, edited by  Samuel Chase, 127–176. Washington: Brookings Institution.

Slote, Michael. 1985. Common-sense Morality and  Consequential- ism. London: Routledge Kegan and Paul.

Small, Deborah. A. 2015. “On the Psychology of the Identified Victim Effect.” In Identified vs.  Statistical Persons: An  Interdisciplinary Perspective, edited by I. Glenn Cohen, Norman Daniels, and Nir Eyal, 13–23. Oxford: Oxford University Press.

Small, Deborah A., and George Loewenstein. 2003. “Helping a Victim or  Helping the Victim: Altrusim and Identifiability.”  Journal of Risk and Uncertainty 26 (1):  5–16.

Smits, Jan M. 2000. The Good Samaritan in European Private Law; On   the  Perils of  Principles without a  Programme and a  Programme for  the  Future. Bepress. smits/8/.

Stocker, Michael. 1976. “The Schizophrenia of Modern Ethical Theories.” Journal of Philosophy 73 (14): 453–466.

Urmson, James. 1958. “Saints and Heroes.” In Essays in Moral Philosophy, edited by  A.I.  Melden, 198–216. Seattle:  University of Washington Press.

Williams, Bernard. 1977. A Critique of Utilitarianism.” In Utilitarianism: For and Against, edited by John J.C. Smart, and Bernard Williams, 77–150. Cambridge: Cambridge University Press.

Załuski, Wojciech. 2012. “On the Asymmetry of Values and  Duties and Its Implications for  Law.” Rivista di scienze giuridiche, scienze  cognitive, ed intelligenza artificiale 16: 153–171.

Żuradzki,  Tomasz. 2018. The Normative  Significance of  Identifiability.” Ethics and Information Technology, 1–11.

Pierwotną wersją czasopisma jest wersja elektroniczna publikowana w internecie. Czasopismo ukazuje się w sposób ciągły on-line