Sen Narcyza. O pluralizacji stylów myślenia w „antropologii translacji”

Adam Pisarek

Abstrakt

Narcissuss dream. On the pluralisation of styles of thinking in the anthropology of translation

The article concerns a never written book by Eduardo Viveiros de Castro entitled Anti-Narcissus and presents the decolonization potential of culture studies. The subject of reflection is the possibility of tearing the figure of the Native (which is currently experiencing a renaissance) out of the power of occidental discourses of knowledge. By exploring anthropological ways of opposing onto-epistemological narcissism, the author shows the difficulties faced by anthropologists who have set themselves the goal of pluralizing Western styles of thinking and acting.

Słowa kluczowe: ontological turn, neostructuralism, pluralisation of thought, Native figure
References

Albert B., Kopenawa D., The Falling Sky: Words of a Yanomami Shaman, transl. N. Elliott, A. Dundy, Belknap Press, Cambridge–London 2013.

Asad T., The Concept of Cultural Translation in British Social Anthropology, w: Writing Culture: The Poetics and Politics of Ethnography, eds. J. Clifford, G. Marcus, University of California Press, Berkeley 1986.

Bessire L., Behold the Black Caiman: A Chronicle of Ayoreo Life, Chicago University Press, Chicago–London 2014.

Brassier R., Nihil Unbound: Enlightenment and Extinction, Palgrave Macmillan, London 2007.

Danowski D., Viveiros de Castro E., The Ends of the World, transl. R. Nunes, Polity Press, Cambridge 2017.

Deleuze G., Co to jest filozofia?, przeł. P. Pieniążek, Słowo/Obraz Terytoria, Gdańsk 2000.

Dickens Ch., The Noble Savage, „New Nation” 1980, No. 1.

Ellingson T., The Myth of the Noble Savage, University of California Press, Berkeley–Los Angeles–London 2001.

Foucault M., Słowa i rzeczy. Archeologia nauk humanistycznych, t. 2, przeł. T. Komendant, A. Tatarkiewicz, Słowo/Obraz Terytoria, Gdańsk 2005.

Geertz C., Z punktu widzenia tubylca. O naturze antropologicznego rozumienia, w: idem, Wiedza lokalna. Dalsze eseje z zakresu antropologii interpretatywnej, przeł. D. Wolska, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków 2005.

Goody J., Kinship and the “Great Divide”, „L’Homme” 2014, Vol. 2(210), s. 7–15.

Holbraad M., Turning a Corner: Preamble for “The Relative Native” by Eduardo Viveiros de Castro, „HAU: Journal of Ethnographic Theory” 2013, Vol. 3(3), s. 469–471.

Harris M., History and Significance of the Emic/Etic Distinction, „Annual Review of Anthropology” 1976, Vol. 5.

Kosowska E., Taniec wokół dzikiego, „Prace Kulturoznawcze” 2012, nr 1(XIV).

Kuper A., The Return of the Native, „Current Anthropology” 2003, Vol. 3(44).

Kuper A., Wymyślanie społeczeństwa pierwotnego. Transformacje mitu, przeł. T. Sieczkowski, A. Dąbrowska, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków 2009.

Kurzweil R., Nadchodzi osobliwość, przeł. E. Chodkowska, A. Nowosielska, Kurhaus Publishing, Warszawa 2013.

Latour B., Nigdy nie byliśmy nowocześni, przeł. M. Gdula, Oficyna Naukowa, Warszawa 2011.

Lévi-Strauss C., Rasa i kultura, przeł. W. Grajewski, w: idem, Spojrzenie z oddali, PIW, Warszawa 1993.

Lévi-Strauss C., Surowe i gotowane, przeł. M. Falski, Wydawnictwo Aletheia, Warszawa 2010.

Lévi-Strauss C., Eribon D., Z bliska i z oddali, przeł. K. Kocjan, Opus, Łódź 1994.

Meillassoux Q., Po końcu. Esej o koniecznej przygodności, przeł. P. Herbich, Kronos, Warszawa 2015.

Montaigne M. de, O kanibalach, „ER(R)GO. Teoria – Literatura – Kultura” 2003, nr 2(7).

Noys B., Malign Velocities: Speed and Capitalism, Zero Books, Winchester 2014.

Pacukiewicz M., Antropologia kulturowa wobec antropologicznego snu: „Niewczesność” Paula Rabinowa jako przypadek symptomatyczny, „Zeszyty Etnologii Wrocławskiej” 2015, nr 1(22).

Phillips D., Brazil’s Biggest Tribal Reserve Faces Uncertain Future under Bolsonaro, „The Guardian”, https://www.theguardian.com/world/2018/dec/18/brazil-biggest-tribal-reserve-facesuncertain-future-under-jair-bolsonaro (dostęp: 17.10.2019).

Putnam Tong R., Myśl feministyczna. Wprowadzenie, przeł. J. Mikos, B. Umińska, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2002.

Raygorodetsky G., The Archipelago of Hope: Wisdom and Resilience from the Edge of Climate Change, Pegasus Books, New York 2017.

Riederer R., An Uncommon Victory for an Indigenous Tribe in the Amazon, „The New Yorker”, https://www.newyorker.com/news/news-desk/an-uncommon-victory-for-an-indigenous-tribe-in-the-amazon (dostęp: 17.10.2019).

Stengers I., Cosmopolitics I, transl. R. Bononno, University of Minnesota Press, Minneapolis–London 2010.

Viveiros de Castro E., Cannibal Metaphysics: For a Post-Structural Anthropology, transl. P. Skafish, Univocal Publishing, Minneapolis 2014.

Viveiros de Castro E., From Enemy Point of View, transl. C.V. Howard, The University of Chicago Press, Chicago–London 1992.

Viveiros de Castro E., Kosmologiczna deixis oraz perspektywizm indiański, przeł. M. Filip, K. Chlewińska, „Etnografia. Praktyki, Teorie, Doświadczenia” 2017, nr 3.

Viveiros de Castro E., The Relative Native: Essays on Indigenous Conceptual Worlds, HAU Press, Chicago 2015.

Wagner R., Invention of Culture, The University of Chicago Press, Chicago 1981.

Weisman A., Świat bez nas, przeł. J. Mrzigod, Centrum Kształcenia Akademickiego, Gliwice 2007.

Williams A., Srnicek N., #ACCELERATE MANIFESTO for an Accelerationist Politics, http://criticallegalthinking.com/2013/05/14/accelerate-manifesto-for-an-accelerationist-politics/ (dostęp: 17.10.2019).

Pierwotną wersją czasopisma jest wersja elektroniczna publikowana
kwartalnie w internecie. Czasopismo ukazuje się w sposób ciągły on-line.