Przystanek Miłosz

Jacek Gutorow

Abstrakt

MIŁOSZ: ON CIRCUIT
This paper undertakes a critical examination of Czesław Miłosz’s negative responses to contemporary art in general, and American modernist poetry in particular. It focuses on Miłosz’s interpretations of Cézanne’s statements and Wallace Stevens’s poems, and concludes that the Polish poet’s inability and unwillingness to appreciate contemporary art results from his recognition and approval of mimetic representation as the only strategy which guarantees rationality, certainty, a sense of metaphysical hierarchy and which is informed by them. Quoted are Miłosz’s somewhat angry reactions to the concepts of abstract, non-fi gurative art as well as his words of admiration for the representational moment apparently inherent in both poetry and painting. Parenthetically, the paper points to Miłosz’s repressed feelings of existential and epistemological ambivalence, arguably the most valuable aspect of his work.

Słowa kluczowe: ambivalence, modernity, abstraction, reality
References

Gasquet J. 1991. Cézanne. A Memoir with Conversations, przeł. C. Pemberton, London: Thames & Hudson.

Gutorow J. 2008. The Moment of a Bird’s Cry. A Note on Wallace Stevens and Simone Weil, „The Wallace Stevens Journal” 32/2, s. 171–180.

––––– 2009. Wallace Stevens. Malarstwo jako dekreacja, w: A. Kwiatkowska, J. Jarniewicz (red.), Między obrazem a tekstem, Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, s. 117–130.

Juszczak W. 1985. Postimpresjoniści, Warszawa: Wydawnictwa Artystyczne i Filmowe.

Kiepuszewski Ł. 2004. Obrazy Cézanne’a. Między spojrzeniem a komentarzem, Gdańsk: słowo/obraz terytoria.

MacLeish A. 1985. Collected Poems 1917–1982, Boston: Houghton Miffl in Company.

Merleau-Ponty M. 1996. Oko i umysł. Szkice o malarstwie, wybrał, opracował i wstępem poprzedził S. Cichowicz, przeł. S. Cichowicz i M. Ochab, Gdańsk: słowo/ obraz terytoria.

Migasiński J. 1995. Merleau-Ponty, Warszawa: Wiedza Powszechna.

Miłosz Cz. 1990a. Zaczynając od moich ulic, Wrocław: Wydawnictwo Dolnośląskie.

––––– 1990b. Świadectwo poezji. Sześć wykładów o dotkliwościach naszego wieku, Warszawa: Czytelnik.

––––– 1991. Ogród nauk, Lublin: Norbertinum.

––––– 1994. Wypisy z ksiąg użytecznych, Kraków: Wydawnictwo Znak.

––––– 2004. Wiersze, tom 4, Kraków: Wydawnictwo Znak.

––––– 2009. Legendy nowoczesności, Kraków: Wydawnictwo Literackie.

––––– 2011. Rozmowy polskie 1999–2004, Kraków: Wydawnictwo Literackie.

Sipowicz K. 2005. Heidegger. Degeneracja i nieautentyczność, Warszawa: Fundacja Aletheia.

Stevens W. 1997. Collected Poetry and Prose, New York: The Library of America.

Wat A. 2005. Korespondencja. Część druga, Warszawa: Czytelnik.

Czasopismo ukazuje się w sposób ciągły on-line.
Pierwotną formą czasopisma jest wersja elektroniczna.