Społeczno-prawna sytuacja dziecka w Polsce w XXI w. – formy dyskryminacji małoletnich i sposoby rozwiązywania konfliktów z ich udziałem

Kacper Cholewa

Abstrakt
The Socio-legal Situation of Children in Poland in the 21st Century. Discrimination of Minors and Methods of Resolving Conflicts Involving them
 
The issue of protection of rights of minors became of interest to both doctrines and practitioners already in the 1900s. The purpose of the article is to offer a socio-legal analysis of the situation of children in Poland in the 21st century. This subject seems to be particularly topical given the fact that aging society has increasing appreciation for its national treasure young children are seeking to ensure the best living conditions possible. Because of the significance of correct child development and the special need to protect the rights of minors, one should look at their actual situation, including during pending court proceedings, divorce cases and peer conflicts, which have a major impact on children’s psychological development and perception of their function in society.
Słowa kluczowe: dziecko, małoletni, dyskryminacja, konflikt, mediacja / child, minor, discrimination, conflict, mediation
References
Antolak-Szymanski K., Piaskowska O., Mediacja w postępowaniu cywilnym. Komentarz, Wolters Kluwer, Warszawa 2017.
 
Banaszak B., Żukowski Ł., Prawo dziecka do ochrony przed przemocą, okrucieństwem, wyzyskiem i demoralizacją – rozwiązania polskie na tle standardów Konwencji o Prawach Dziecka, Stadniczeńko S. (red.), Warszawa 2015.
 
Departament Strategii i Funduszy Europejskich, Wydział Statystycznej Informacji Zarządczej, Statystyka sądowa sprawy cywilne o rozwód i separację oraz alimenty w latach 2011–2017, Warszawa 2018.
 
Gawlicz K. (red.), Dyskryminacja w szkole – obecność nieusprawiedliwiona. O budowie edukacji antydyskryminacyjnej w systemie edukacji formalnej w Polsce, Towarzystwo Edukacji Antydyskryminacyjnej, Warszawa 2015.
 
Korczak J., Jak kochać dziecko. Dziecko w rodzinie, Rzecznik Praw Dziecka, Warszawa 2012.
 
Krawczak-Chmielecka A., O rozwoju praw dziecka w Polsce i na świecie, Dziecko Krzywdzone. Teoria, badania i praktyka, Vol. 16, Nr 2 (2017).
 
Łotocki Ł., Integracja i dyskryminacja – krajobraz 2009. Raport Instytutu Spraw Publicznych, Instytut Spraw Publicznych, Warszawa 2009.
 
Opracowanie Wydziału Statystycznej Informacji Zarządczej Departamentu Strategii i Funduszy Europejskich Ministerstwa Sprawiedliwości: Postępowanie mediacyjne w świetle danych statystycznych sądy rejonowe i okręgowe w latach 2006 – 2018 oraz I półroczu 2019 roku, Warszawa 2019.
 
Piłat J., Kazańska-Piłat M., Przemoc psychiczna wobec dziecka w sytuacji rozwodu, Świat Problemów, Warszawa 2014.
 
Raszewska-Skałecka R., Mediacje rówieśnicze jako instrument przeciwdziałania agresji i rozwiązywania konfliktów w szkole, Mediacje ponad podziałami, Wrocław 2013.
 
Siemaszko A., Ostaszewski P., Włodarczyk-Madejska J., Tendencje wpływu spraw do polskich sądów powszechnych, Analizy wymiaru sprawiedliwości, Warszawa 2019.
 
Wydział Statystycznej Informacji Zarządczej Departament Strategii i Funduszy Europejskich Ministerstwo Sprawiedliwości, Postępowanie mediacyjne w świetle danych statystycznych Sądy Rejonowe i Okręgowe w latach 2006-2018 oraz I półroczu 2019 roku, Warszawa 2019.
 
Akty Prawne
 
Deklaracja Praw Dziecka Uchwalona przez ONZ dnia 20 listopada 1959 r.
 
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. 1997 Nr 78 poz. 483).
 
Konwencja o Prawach Dziecka przyjęta przez Zgromadzenie ONZ dnia 20 listopada 1989 r. (Dz. U. 1991 Nr 120 poz. 526).
 
Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. 2019 poz. 1460).
 
Ustawa z dnia 6 stycznia 2000 r. o Rzeczniku Praw Dziecka (Dz. U. 2020 poz. 141).
 
Ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie zastępczej (Dz. U. 2020 poz. 821).
 
Netografia
 
Bank Światowy, Dane statystyczne dot. tempa wzrostu liczby ludności, https://www.google.com/publicdata/explore?ds=d5bncppjof8f9_&met_y=sp_pop_grow&idim=country:POL:ITA:SWE&hl=pl&dl=pl, (25.06.2020).
 
Bank Światowy, Dane statystyczne dot. wskaźnika płodności, https://www.google.com/publicdata/explore?ds=d5bncppjof8f9_&met _y=sp_dyn_tfrt_in&idim=country:POL:ITA:SWE&hl=pl&dl=pl#!ctype=l&strail=false&bcs=d&nselm=h&met_y=sp_dyn_tfrt_in&scale_y=lin&ind_y=false&rdim=world&idim=country:POL&ifdim=world&hl=pl&dl=pl&ind=false, (26.06.2020).
 
Bereźnicki J., Wyprawka 300+ także dla dzieci z domów dziecka. Pieniądze będą dostawać do 20 roku życia., https://finanse.wp.pl/wyprawka-300-takze-dla-dzieci-z-domow-dziecka-pieniadze-beda-dostawac-do-20-roku-zycia-6262414118192769a, (26.06.2020).
 
Ciszak P., 300+ nie dla dzieci z domów dziecka. Rzecznik Praw Obywatelskich interweniuje u ministra, https://www.money.pl/gospodarka/wiadomosci/artykul/300-nie-dla- dzieci-z-domu-dziecka-rzecznik,22,0,2403606.html, (25.05.2020).
 
Gajos-Kaniewska D., Dlaczego dzieci z domów dziecka nie są objęte 500+ – ministerstwo rodziny wyjaśnia, https://www.rp.pl/Praca-emerytury-renty/307169957-Dlaczego- dzieci-z-domu-dziecka-nie-sa-objete-500---ministerstwo-rodziny-wyjasnia.html, (25.06.2020).
 
Główny Urząd Statystyczny, Piecza zastępcza w 2018 roku, https://stat.gov.pl/obszary-tematyczne/ dzieci-i-rodzina/dzieci/piecza-zastepcza-w-2018-roku,1,3. html, (25.06.2020).
 
Rzecznik Praw Dziecka, Standardy mediacji rówieśniczej i szkolnej w szkołach i innych placówkach oświatowych, Warszawa 2017, http://brpd.gov.pl/sites/default/files/standardy_mediacji_rowiesniczej_i_szkolnej_w_szkolach_0.pdf, (27.06.2020).
 
Strona Internetowa Funduszu Narodów Zjednoczonych na Rzecz Dzieci, https://www.unicef.pl/c ontent/download/11454/94626/ file/Microsoft_Word_-_Deklaracja_Genewska.pdf, (25.06.2020).
 
Strona Internetowa Funduszu Narodów Zjednoczonych na Rzecz Dzieci, https://www.unicef.pl/O-nas/Prawa-dziecka/Geneza-praw-dziecka, (25.06.2020).
 
Wielki słownik języka polskiego, https://wsjp.pl/index.php?id_hasla=2711, (27.06.2020).
 
Ziomek W., 500 + także dla wychowanków domów dziecka. Placówki składają wnioski, https://www.money.pl/gospodarka/500-takze-dla-wychowankow-domow-dziecka-placowki-skladaja-wnioski-6401507587463297a.html (25.06.2020).

Pierwotną wersją czasopisma jest wersja elektroniczna publikowana w internecie.