Zmiany granic gmin a mieszkańcy. Konsultacje społeczne w procesie poszerzania granic Skierniewic w latach 2009–2015

Dominika Zięba

Abstrakt

Artykuł porusza problematykę udziału mieszkańców w określonej w ustawie z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym procedurze tworzenia, łączenia, podziału i znoszenia gmin oraz ustalania ich granic na przykładzie procesu poszerzenia granic miasta na prawach powiatu Skierniewice w latach 2009–2015. Miasto to w analizowanym okresie dwukrotnie poszerzyło swoje granice, pomimo negatywnego stosunku do procedowanych zmian granic mieszkańców gmin, których tereny zostały przyłączone. W artykule zaprezentowano przebieg dokonujących się zmian granic Skierniewic wraz z towarzyszącymi im okolicznościami. Na tej podstawie, korzystając z metody pojedynczego studium przypadku, autorka dokonała analizy wpływu mieszkańców na dokonujące się zmiany granic gmin. 


Inhabitants and changes in the boundaries of their municipalities: Public consultations in the process of extending the boundaries of Skierniewice in the years 2009–2015

This article focuses on the issue of residents’ participation in the procedure of creating, merging, dividing and abolishing municipalities and setting their boundaries, as defined in the Act of 8 March 1990 on Municipal Government. It uses the example of the process of extending the boundaries of Skierniewice in the years 2009–2015. The city expanded its borders twice in this period, even though the inhabitants of the annexed municipalities were opposed to these changes. The article presents the course of the changes to the boundaries of Skierniewice and the circumstances that accompanied them. On this basis, using the method of a single case study, the author analyses the influence of the inhabitants on changes to the boundaries of their municipalities.

Słowa kluczowe: konsultacje społeczne, polityka samorządowa, zmiany granic, gmina
References

Burzyński S., Na poligonie zrobimy albo osiedle, albo safari, warszawa naszemiasto, 15 kwietnia 2019 r., https://warszawa.naszemiasto.pl/na-poligonie-zrobimy-albo-osiedle-albo-safari/ar/c4-7159837 (dostęp: 22.04.2023).

Czopek M., Żołnierczyk E., Konsultacje społeczne jako forma dialogu ze społecznością lokalną, „Społeczności Lokalne. Studia Interdyscyplinarne” 2017, nr 1, s. 85–94.

Dolnicki B., Samorząd terytorialny, Warszawa 2021.

Dolnicki B., w: Ustawa o samorządzie gminnym. Komentarz, red. B. Dolnicki, Warszawa 2021.

Feja‑Paszkiewicz A., Referendum lokalne w sprawie utworzenia, połączenia, podziału i zniesienia gminy oraz ustalenia granic gminy – wybrane aspekty, „Środkowoeuropejskie Studia Polityczne” 2016, nr 1, s. 191–207.

Leoński Z., Samorząd terytorialny w RP, Warszawa 2006.

Marchaj R., Samorządowe konsultacje społeczne, Warszawa 2016.

Marchaj R, Samorządowe konsultacje społeczne. Propozycje de lege ferenda, „Samorząd Terytorialny” 2020, nr 7–8, s. 66–78.

Mączyński M., w: Ustawa o samorządzie gminnym. Komentarz, red. P. Chmielnicki, Warszawa 2022.

Nowińska M., Udział mieszkańców w procedurze zmiany granic gminy, w: Partycypacja społeczna w samorządzie terytorialnym, red. B. Dolnicki, Warszawa 2014.

Uziębło P., Demokracja partycypacyjna, Gdańsk 2009.

Yin R.K., Studium przypadku w badaniach naukowych. Projektowanie i metody, tłum. J. Gilewicz, Kraków 2015.105 Dominika Zięba RAP 2023 (9)

Źródła prawa

Europejska Karta Samorządu Lokalnego (Dz.U. z 1994 r. Nr 124, poz. 607 ze zm.)

Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r. poz. 40 ze zm.).

Ustawa z dnia 2 lutego 1996 r. o zmianie ustawy o samorządzie terytorialnym (Dz.U. Nr 58, poz. 261).

Ustawa z dnia 29 grudnia 1998 r. o zmianie niektórych ustaw w związku z wdrożeniem reformy ustrojowej państwa (Dz.U. Nr 162, poz. 1126).

Ustawa z dnia 2 września 2000 r. o referendum lokalnym (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r. poz. 1317 ze zm.).

Ustawa z dnia 26 maja 2011 r. o zmianie ustawy o samorządzie gminnym oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 134, poz. 777).

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 26 lipca 2011 r. w sprawie ustalenia granic niektórych gmin i miast oraz zmiany siedzib władz niektórych gmin (Dz.U. Nr 158, poz. 937).

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 29 lipca 2014 r. w sprawie połączenia gmin, ustalenia granic niektórych gmin i miast, nadania niektórym miejscowościom statusu miasta oraz zmiany siedziby władz gminy (Dz.U. poz. 1023).

Uchwała nr LI/26/09 Rady Miasta Skierniewice z dnia 7 kwietnia 2009 r. w sprawie przeprowadzenia konsultacji z mieszkańcami Miasta Skierniewice.

Uchwała nr LIX/128/09 Rady Miasta Skierniewice z dnia 27 listopada 2009 r. w sprawie wystąpienia z wnioskiem o dokonanie zmiany granic Miasta Skierniewice.

Uchwała nr IX/44/11 Rady Miasta Skierniewice z dnia 25 marca 2011 r. w sprawie wystąpienia z wnioskiem o dokonanie zmiany granic Miasta Skierniewice.

Uchwała nr XLIV/103/2013 Rady Miasta Skierniewice z dnia 25 października 2013 r. w sprawie wystąpienia z wnioskiem o dokonanie zmiany granic Miasta Skierniewice.

Uchwała nr XL/191/09 Rady Gminy Maków z dnia 31 sierpnia 2009 r. w sprawie wyrażenia opinii dotyczącej zmiany granic administracyjnych gminy Maków w części dotyczącej działek: 1/3 o pow. 106,03 ha, 1/4 o pow. 49,0197 ha, 1/1 o pow. 0,2779 ha i 1811 o pow. 11,27 ha (łącznie o powierzchni 166,5976 ha).

Uchwała nr V/30/11 Rady Gminy Maków z dnia 28 lutego 2011 r. w sprawie wyrażenia opinii dotyczącej zmiany granic administracyjnych gminy Maków w części dotyczącej działek: 1/4 o pow. 49,0197 ha, 1/6 o pow. 91,0300 ha, 1811/1 o pow. 10,7628 ha, 1811/2 o pow. 0,2547 ha, 1811/3 o pow. 0,1686 ha, 1811/4 o pow. 0,0610 ha, 1811/5 o pow. 0,1376 ha, 1811/6 o pow. 0,4204 ha (łącznie o pow. 151,8548 ha).

Uchwała nr XXIV/127/2013 Rady Gminy Skierniewice z dnia 25 marca 2013 r. w sprawie wyrażenia opinii dotyczącej zmiany granic administracyjnych gminy Skierniewice.

Dokumenty

Petycja Mieszkańców Gminy Maków oraz Powiatu Skierniewickiego z dnia 23 maja 2011 r. skierowana do Jerzego Millera – Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji pt. „Terytorium i mieszkańcy to fundament każdej gminy” wraz z załącznikami, archiwum Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji, sygn. DAP‑P-4783-2011.

Pismo Zastępcy Dyrektora Departamentu Administracji Publicznej w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 30 stycznia 2023 r., znak DAP‑WSUST.711.1.43.2022 (w zbiorach autora).

Uzasadnienie do Projektu rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie ustalenia granic niektórych gmin i miast oraz zmiany siedzib władz niektórych gmin, 2011, https://legislacja.rcl.gov.pl/projekt/8300 (dostęp: 23.04.2023).