Stosunek parlamentarzystów żydowskich do polityki podatkowej II Rzeczypospolitej

Paweł Grata

Abstrakt

 In the Second Polish Republic Jews played a significant role in industry, trade and crafts. As a result, tax matters were one of the most important fields of activity of the representatives of the Jewish minority in the Polish Parliament. Jewish parliamentarians tried to defend the economic interests of the Jewish minority in the years 1919–1939, and their speeches frequently defended all entrepreneurs in Poland as well. Generally speaking, the attitude of Jewish parliamentarians towards Polish tax policy was critical. From the mid-1920s they demanded tax reform. Moreover, they considered the industrial tax as the most harmful, as it hampered economic activities. Despite consistently reported demands, the effectiveness of Jewish politicians in this field was too small, and the decisions taken within the fiscal policy always depended on the will of the Polish majority in the parliament.

Słowa kluczowe: Jewish parliamentarians, Tax policy toward the Jews, żydowscy parlamentarzyści, podatki nakładane na Żydów
References

Ajnenkiel Andrzej, Historia Sejmu polskiego, t. 2, cz. 2: II Rzeczpospolita, Warszawa 1989.

Bronsztejn Szyja, Ludność żydowska w Polsce w okresie międzywojennym, Wrocław 1963.

Chojnowski Andrzej, Piłsudczycy u władzy. Dzieje Bezpartyjnego Bloku Współpracy z Rządem, Wrocław 1986.

Fałowski Janusz, Mniejszość żydowska w parlamencie II Rzeczypospolitej (1922–1939), Kraków 2006.

Grata Paweł, Kierunki polityki podatkowej państwa polskiego w zamierzeniach pierwszych ministrów skarbu Rzeczypospolitej w roku 1919, „Polityka i Społeczeństwo” 7 (2010).

Grata Paweł, Monopole skarbowe w polityce podatkowej Drugiej Rzeczypospolitej, Rzeszów 2009.

Grata Paweł, Polityka podatkowa rządu Władysława Grabskiego w latach 1923–1925, „Polityka i Społeczeństwo” (2008).

Landau Zbigniew, Jerzy Tomaszewski, Gospodarka Polski międzywojennej, t. II: Od Grabskiego do Piłsudskiego, Warszawa 1971.

Landau Zbigniew, Jerzy Tomaszewski, Gospodarka Polski międzywojennej 1918–1939, t. IV: Lata interwencjonizmu państwowego 1936–1939, Warszawa 1989.

Landau Zbigniew, Skarbowość polska w latach 1918–1920, „Finanse” 17 (1966).

Landau Zbigniew, Zapomniani ministrowie skarbu Drugiej Rzeczypospolitej, Warszawa 2005.

Łapa Małgorzata, Modernizacja państwa. Polska polityka gospodarcza 1926–1929, Łódź 2002.

Morawski Wojciech, Od marki do złotego. Historia finansów Drugiej Rzeczypospolitej, Warszawa 2008.

Morawski Wojciech, Polityka gospodarcza rządu Aleksandra Skrzyńskiego, Warszawa 1990.

Pobóg-Malinowski Władysław, Najnowsza historia polityczna Polski 1864–1945, t. 2: 1919–1939, Londyn 1956.

Rudnicki Szymon, Żydzi w parlamencie II Rzeczypospolitej, Warszawa 2004.

Tomaszewski Jerzy, Gospodarka Polski międzywojennej, t. I: W dobie inflacji 1918–1923, Warszawa 1967.

Tomaszewski Jerzy, Niepodległa Rzeczpospolita [w:] Najnowsze dzieje Żydów w Polsce w zarysie (do 1950 roku), red. Jerzy Tomaszewski, Warszawa 1993.

Tomaszewski Jerzy, Stabilizacja waluty w Polsce 1924–1925, Warszawa 1961.