Aktywność zawodowa kobiet na obszarach migracyjnych województwa opolskiego

Marta Rostropowicz-Miśko

Abstrakt
Women’s economic activity in the migration areas of the Opole Voivodeship
One of the factors that has impacted on people’s economic activity is the migration process. Opole province, as a region with a long migration tradition, is characterized by low economic activity of women. In areas which have a high rate of male emigration, the unemployment of women has been extremely high. One of the reasons is a small share of unemployed men in the generally high rate of unemployment in these places. On the other hand the high level of unemployed women is caused by the deliberate maintenance of this status which has guaranteed, amongst other things, unlimited access to medical services. An increase in the migration of women for commercial purposes at the beginning of the 21st century has been a response to the demand for women in the workforce in the care sector like taking care of elderly people. This has been the reason for the change in women’s economic activity. The purpose of the article is to show the economic activity of women living in migratory areas of the Opole province who take up temporary and permanent employment in European countries, especially in Germany and the Netherlands.
 
Key words: economic activity, women’s migrations, women’s unemployment
 
Streszczenie
Jednym z czynników wpływających na aktywność zawodową ludności są procesy migracyjne. Województwo opolskie jako region o długich tradycjach migracyjnych od lat charakteryzował się niską aktywnością zawodową kobiet. Na obszarach objętych intensywnymi migracjami zarobkowymi mężczyzn, bezrobocie kobiet było bardzo wysokie. Wynikało ono z jednej strony z niskiego udziału mężczyzn wśród ogółu bezrobotnych, a z drugiej – z celowego utrzymywania statusu osoby bezrobotnej przez kobiety, który gwarantował m.in. dostęp do świadczeń zdrowotnych. Wzmożone wyjazdy w celach zarobkowych kobiet na początku XXI w. były odpowiedzią na wzrost zapotrzebowania na kobiecą siłę roboczą w tzw. sektorze usług rodzinnych, a tym samym nastąpiła zmiana ich aktywności zawodowej. Celem artykułu jest przestawienie charakteru aktywności zawodowej kobiet, mieszkających na obszarach migracyjnych województwa opolskiego, które podejmują zatrudnienie stałe i okresowe w krajach europejskich − głównie w Niemczech i Holandii.
Słowa kluczowe: aktywność zawodowa, migracje kobiet, bezrobocie kobiet
References
Cieślińska B. (2008), Motywacje emigracji niezamężnych kobiet na przykładzie Podlasia, w: Slany K. (red.) Migracje kobiet. Perspektywa wielowymiarowa, Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego.
 
Heffenr K., Solga B. (1999), Praca w RFN i migracje polsko-niemieckie a rozwój regionalny Śląska Opolskiego, Opole: Wydawnictwo Instytut Śląski Sp. z o.o.
 
Heffner K., Rauziński R. (2003), Region migracyjny (wybrane aspekty demograficzne, społeczne i gospodarcze na przykładzie Śląska Opolskiego, Opole: Oficyna Wydawnicza Politechniki Opolskiej.
 
Janicki W. (2007), Przegląd teorii migracji ludności, Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska, Vol. LXII/14.
 
Jończy R. (2003), Migracje zarobkowe ludności autochtonicznej z województwa opolskiego. Studium Ekonomicznych determinant i konsekwencji, Opole: Wydawnictwo Uniwersytetu Opolskiego.
 
Jończy R. (2010), Migracje zagraniczne z obszarów wiejskich województwa opolskiego po akcesji Polski do Unii Europejskiej. Wybrane aspekty ekonomiczne i demograficzne, Opole−Wrocław: Wydawnictwo Instytut Śląski Sp. z o.o.
 
Jończy R. (2017), Sytuacja demograficzna i zatrudnienie na obszarach wiejskich województwa opolskiego, Opole−Wrocław: Wydawnictwo Instytut Śląski Sp. z o.o.
 
Jończy R. (2006), Wpływ migracji zagranicznych na dysharmonię rozwoju województwa opolskiego (ze szczególnym uwzględnieniem rynku pracy), Opole: Wydawnictwo Instytut Śląski Sp. z o.o.
 
Jończy R. (2007), Migracje zarobkowe z województwa opolskiego. Przyczyny i charakterystyka pracy za granicą oraz warunki powrotu. Zespołowy raport badawczy pod red. R. Jończego, Opole: Wydawnictwo Instytut Śląski Sp. z o.o.
 
Jończy R. (2008), Zewnętrzne migracje ludności wiejskiej Opolszczyzny po wejściu Polski do Unii Europejskiej. Konsekwencje w kontekście sytuacji społeczno-demograficznej i regionalnego rynku pracy, Opole−Wrocław: Wydawnictwo Instytut Śląski Sp. z o.o.
 
Jończy R. (2015), Ekonomiczno-społeczne skutki współczesnych migracji w wymiarze regionalnym – na przykładzie regionu opolskiego, Warszawa−Wrocław−Opole: Wydawnictwo Instytut Śląski Sp. z o.o.
 
Krasnodębska A. (2013), Migracje i ich skutki w obszarze życia rodzinnego. Z doświadczenia opolskich migrantek, w: Lesińska A., Okólski M. (red.), Współczesne polskie migracje: strategie – skutki społeczne – reakcja państwa, Warszawa: Wydawnictwo Uniwersytetu Warszawskiego.
 
Krzyszkowski J., Marks M., Lisek-Michalska J., Przywojska J. (2007), Uwarunkowania pracy zawodowej kobiet wiejskich w Polsce, PTPS.
 
Kuźma E. (2005), Kobiety – nielegalne imigrantki z Polski w Brukseli pod koniec XX w. – zjawisko i problemy, w: Zamojski J. (red.), Kobiety i młodzież w migracjach. Migracje i społeczeństwo, t. 10, Warszawa.
 
Mazur-Kajta K. (2017), Wybory aktywności zawodowej współczesnych kobiet Śląska Opolskiego, Studia i Monografie, Z. 470, Opole: Oficyna Wydawnicza Politechniki Opolskiej.
 
Rauziński R. (1986), Społeczeństwo Śląska Opolskiego 1945−1985 (ludność, zatrudnienie, migracje), Opole: Wydawnictwo WSI.
 
Rauziński R. (1991), Ludność na Śląsku 1945−1990, Opole: Wydawnictwo WSI.
 
Rauziński R. (1999), Współczesne migracje zagraniczne na Śląsku Opolskim (Aspekty demograficzne i społeczne), Opole: Wydawnictwo Instytut Śląski Sp. z o.o.
 
Rauziński R. (2001), Uwarunkowania demograficzne rozwoju społecznego Śląska opolskiego do 2010 r., „Śląsk Opolski”, nr spec. 43.
 
Rauziński R., Szczygielski K. (2008), Śląska ludność rodzima w strukturze demograficznej i społecznej Śląska Opolskiego wczoraj i dziś, Opole: Wydawnictwo Instytut Śląski Sp. z o.o.
 
Rostropowicz-Miśko M. (2007), Migracje ludności ze Śląska Opolskiego do Niemiec w latach 1989−2005. Aspekty demograficzne, społeczne i ekonomiczne, Opole: Wydawnictwo Editio Silesia.
 
Rostropowicz-Miśko M. (2014), Migracje zarobkowe kobiet jako czynnik ograniczający potencjał demograficzny Śląska Opolskiego w świetle badań własnych, „Problemy Polityki Społecznej. Studia i Dyskusje”, nr 27(4).
 
Slany K. (2008), Co to znaczy być migrantką?, w: Slany K. (red.) Migracje kobiet. Perspektywa wielowymiarowa, Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego.
 
Solga B. (2002), Migracje polsko-niemieckie i ich konsekwencje społeczno-ekonomiczne na obszarach wiejskich Śląska Opolskiego, Opole: Wydawnictwo Instytut Śląski Sp. z o.o.
 
Solga B. (2013), Miejsce i znaczenie migracji zagranicznych w rozwoju regionalnym, Opole: Wydawnictwo Politechnika Opolska.
 
Stanny M. (2010), Ludność i jej aktywność zawodowa – tendencje zmian na obszarach wiejskich, w: Stanny M., Drygas M. (red.), Przestrzenne, społeczno-ekonomiczne zróżnicowanie obszarów wiejskich w Polsce, Warszawa: IRWiR PAN 2010.
 
Terelak, A., Kołodziejczak, S. (2012), Praca za granicą w świadomości emigrantów zarobkowych z województwa zachodniopomorskiego, Szczecin: PPH ZAPOL Dmochowski, Sobczyk Sp.j.
 
Żurawska J. (2009), Działalność prywatnych agencji pośrednictwa pracy za granicą w województwie opolskim w świetle teoretycznych ujęć migracji międzynarodowych, w: Solga B. (red.), Zmieniająca się rola migracji w rozwoju regionalnym, Opole: Wydawnictwo Instytut Śląski Sp. z o.o.

Kwartalnik ukazuje się w sposób ciągły on-line.
Pierwotną wersją czasopisma jest wersja elektroniczna publikowana w internecie.