Producent audiowizualny – pojęcie i pozycja prawna

Agnieszka Grzesiok-Horosz

Abstrakt

The Audiovisual Producer – Concept and Legal Position

The production of audiovisual forms is organisationally and economically complicated. The issues “inside” audiovisual work, as well as the huge costs of production and distribution, or the potential income from their dissemination in various fields of exploitation, may cause conflicts between authors, producers, and users. That is the reason why balancing these interests requires a rational intervention of the legislator. The aim of the considerations is to find an answer to the question about an audiovisual producer and their legal position in the light of legal acts and practice. There are very few opinions on this subject and the article aims to fill the existing cognitive gap. The research problem is presented by law regulations, using the formal and dogmatic method.

Słowa kluczowe: audiovisual producer, audiovisual work, author’s economic rights
References

Czajka D. (2010). Ochrona praw twórców i producentów. Prawo autorskie i prawa pokrewne. Warszawa: Europejska Wyższa Szkoła Prawa i Administracji.

Czarny-Drożdżejko E. (2014). Ustawa o radiofonii i telewizji. Komentarz. Warszawa: Wydawnictwo LexisNexis.

Dydo M. (2018). Raport z konsultacji projektu ustawy o finansowym wspieraniu produkcji audiowizualnej, Warszawa, https://legislacja.rcl.gov.pl/docs//2/12293603/12402434/1240243 5/dokument351537.pdf (dostęp: 7.08.2020).

Fingas P. (2015). Pozycja prawna producenta utworu audiowizualnego na gruncie amerykańskiego i polskiego prawa autorskiego. Analiza porównawcza. „Zeszyty Naukowe Prawa Własności Intelektualnej Uniwersytetu Śląskiego”, 3, s. 88‒181.

Gębicka E. (2013). Problemy zarządzania procesem produkcji filmu w otoczeniu nowych mediów i w realiach polskiej kinematografii. „Zarządzanie Mediami”, 1, s. 51–62.

Gołaszewska A. (2019). Komentarz do art. 94 [w:] M. Machała, R. Sarbiński (red.), Prawo autorskie i prawa pokrewne. Komentarz. Warszawa: Wolters Kluwer.

Grzybczyk K. (2017). Komentarz do art. 94 [w:] P. Ślęzak (red.), Ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Komentarz. Warszawa: Wydawnictwo C.H. Beck.

Jakimiec D. (2017). Ustawa o kinematografii. Komentarz. Warszawa: Rozpisani.pl.

Kakareko K. (2019). Status prawny twórców utworów filmowych. Poznań: Silva Rerum.

Klafkowska-Waśniowska K. (2011). Producent utworu audiowizualnego a producent wideogramu [w:] K. Lewandowski (red.), Utwór audiowizualny. Zakres pojęcia i ochrony prawnej. Poznań: Wyższa Szkoła Umiejętności Społecznych w Poznaniu.

Krüger Z. (2012). Producent filmowy ‒ twórca czy inwestor? „Business and Beauty”, 9, http://www.businessandbeauty.pl/producent-filmowy-tworca-czy-inwestor/ (dostęp: 21.08.2020).

Ożóg M. (2009). Podstawowe pojęcia ustawy z 30.06.2005 r. o kinematografii. „Prace Instytutu Prawa Własności Intelektualnej Uniwersytetu Jagiellońskiego”, 104, s. 110‒154.

Piątek S. (red.) (2014). Ustawa o radiofonii i telewizji. Komentarz. Warszawa: Wydawnictwo C.H. Beck.

Russel P. (2018). Ocena skutków regulacji zawartych w rządowym projekcie ustawy o finansowym wsparciu produkcji audiowizualnej (druk sejmowy nr 2794), Warszawa, http://www. sejm.gov.pl/Sejm8.nsf/opinieBAS.xsp?nr=2794 (dostęp: 20.07.2020).

Rządowe Centrum Legislacji (2016). Przebieg prac nad projektem ustawy o finansowym wspieraniu produkcji audiowizualnej, https://legislacja.rcl.gov.pl/projekt/12293603 (dostęp: 12.07.2020).

Stowarzyszenie Kreatywna Polska (2017). Stanowisko w sprawie projektu ustawy o wspieraniu produkcji audiowizualnej, https://legislacja.rcl.gov.pl/docs//2/12293603/12402407/124024 10/dokument270869.pdf (dostęp: 13.08.2020).

Ślęzak P. (2007). Pojęcie producenta audiowizualnego. „Prace Instytutu Prawa Własności Intelektualnej Uniwersytetu Jagiellońskiego”, 100, s. 515‒529.

Ślęzak P. (2012). Umowy w zakresie współczesnych sztuk wizualnych. Warszawa: LEX, Wolters Kluwer.

Ślęzak P. (2017). Komentarz do art. 94 [w:] P. Ślęzak (red.), Ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Komentarz. Warszawa: Wydawnictwo C.H. Beck.

Świętczak M. (2019). Komentarz do art. 69 [w:] M. Machała, R. Sarbiński (red.), Prawo autorskie i prawa pokrewne. Komentarz. Warszawa: Wolters Kluwer.

Wojciechowska A. (1999). Autorskie prawa osobiste twórców dzieła audiowizualnego. Kraków: Uniwersytet Jagielloński, Zakamycze.

Zabłocki M. (2013). Organizacja produkcji filmu fabularnego w Polsce. Warszawa: Wydawnictwo Wojciech Marzec.

http://gildiaproducentow.pl/ (dostęp: 8.08.2020).

http://kipa.pl/ (dostęp: 7.07.2020).

https://www.zapa.org.pl (dostęp: 15.05.2020).

Wykorzystane akty normatywne

Rozporządzenie z dnia 17 czerwca 2014 r. uznające niektóre rodzaje pomocy za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i 108 traktatu z dnia 17 czerwca 2014 r., Dz. Urz. UE. L 187.

Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 – Kodeks cywilny, Dz.U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ze zm., t.j. Dz.U. z 2020 r., poz. 1740 ze zm.

Ustawa z dnia 9 czerwca 2000 r. o zmianie ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych, Dz.U. Nr 53, poz. 637.

Ustawa z dnia 29 grudnia 1992 r. o radiofonii i telewizji, Dz.U. z 1993 r. Nr 7, poz. 34, t.j. Dz.U. z 2020 r., poz. 804 ze zm.

Ustawa z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych, Dz.U. z 1994 r. Nr 24, poz. 83 ze zm., t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 1231 ze zm.

Ustawa z dnia 9 czerwca 2000 r. o zmianie ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych, Dz.U. Nr 53, poz. 637.

Ustawa z dnia 2 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy o radiofonii i telewizji, Dz.U. z 2004 r. Nr 91, poz. 874.

Ustawa z dnia 30 czerwca 2005 r. o kinematografii, Dz.U. z 2005 r. Nr 132, poz. 1111 ze zm., t.j. Dz.U. z 2021 r., poz. 257.

Ustawa z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców, Dz.U. z 2018 r., poz. 646 ze zm., t.j. Dz.U. z 2021 r., poz. 162.

Ustawa z dnia 9 listopada 2018 r. o finansowym wspieraniu produkcji audiowizualnej, Dz.U. z 2019, poz. 50 ze zm., t.j. Dz.U. z 2021 r., poz. 198.

Ustawa z dnia 31 marca 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych, Dz.U. z 2020 r., poz. 568.

By-laws of the Association for the International Collective Management of Audiovisual Works (AGICOA), 14 May 1991, https://www.agicoa.org/english/about/bylaws_2020.pdf (dostęp: 7.08.2020).

Regulamin działania wyodrębnionej jednostki organizacyjnej ds. zbiorowego zarządu ZAPA ‒ Stowarzyszenia Filmowców Polskich z dnia 19 grudnia 1995 r. ze zm., https://www.zapa. org.pl/aktualnosci,19,43,Regulamin.html (dostęp: 7.08.2020).

Rozporządzenie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 11 lutego 2019 r. w sprawie szczegółowego wykazu polskich kosztów kwalifikowalnych, parametrów utworów audiowizualnych oraz dokumentów związanych z przyznawaniem wsparcia finansowego na produkcję audiowizualną przez Polski Instytut Sztuki Filmowej, Dz.U. z 2019 r., poz. 309.