Partycypacja uczniów w procesie uczenia się a ich płeć i wiek

Joanna Borowska

Abstrakt

The connection between students’ participation in their own learning process and their sex and age

Nowadays, according to dominant approach to learning process, students’ commitment is one of fundamental factors which have impact on success in learning. This fact poses a challenge to teachers and schools to redefine the role of students in their own process of learning.
The main purpose of the article is to deepen the knowledge about the students’ participation in constructing their own learning process and the relationship between the students’ commitment in the classroom, and their sex and age (type of school).

The author used selected questions data from electronic database, which included data from the external evaluations of schools.

Research has shown that most students don’t experience in the classroom situations in which they affects the content lessons and the way in which they learn. There are differences between the frequency with which students of different types of schools affect what happens in the classroom. Girls more likely than boys to have the opportunity to influence it, then take the lessons. There isn’t difference in influence on the methods of work.

Streszczenie

Współcześnie wskazuje się, że zaangażowanie uczniów jest istotnym elementem procesu uczenia się. Realizacja tego postulatu stawia przed nauczycielami i szkołami wyzwanie ponownego zdefiniowania roli uczniów we własnym procesie edukacyjnym.

Celem publikacji jest pogłębienie wiedzy o uczestnictwie uczniów w konstruowaniu własnego procesu uczenia się i związku między partycypacją uczniów na lekcji a płcią i wiekiem określanym na podstawie typu szkoły, do jakiej uczęszczają uczniowie. W analizie wykorzystano wybrane pytania zamknięte zadane uczniom w ankiecie elektronicznej przeprowadzanej w ramach ewaluacji zewnętrznych szkół.

Badania wykazały, że większość uczniów nie doświadcza na lekcjach sytuacji, w których wpływa na treści lekcji (na to, co się na nich dzieje) oraz na sposób, w jaki się uczy. Istnieją różnice między częstotliwością, z jaką uczniowie różnych typów szkół wpływają na to, co dzieje się na lekcjach. Dziewczynki częściej niż chłopcy mają okazję wpływać na to, czym zajmują się na lekcji; nie ma takiej różnicy we wpływaniu na metody pracy.

 

Słowa kluczowe: partycypacja, zaangażowanie, proces uczenia się, uczniowie, aktywność.
References

Bäckman E., Trafford B. (2008), Demokracja w kierowaniu szkołą, CODN, Warszawa. 

Chrabąszcz M. (2012), Partycypacja uczniów w zarządzaniu szkołą [w:] G. Mazurkiewicz (red.), Przywództwo i zmiana w edukacji. Ewaluacja jako mechanizm doskonalenia, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków.

Fazlagić A.J. (2003), Marketingowe zarządzanie szkołą, Centralny Ośrodek Doskonalenia Nauczycieli, Warszawa. 

Fundacja Civic Polonus (2007), Szkoła Obywateli. 10 projektów zachęcających uczniów do aktywności społecznej, Fundacja Civis Polonus, Warszawa.

Geller A.M. (2014), Samorządność zaczyna się w toalecie. Raport z badań samorządów uczniowskich wykonanych dla Koalicji na rzecz Samorządów Uczniowskich, http://www.ceo.org.pl/pl/samorzad/news/samorzadnosc-zaczyna-sie-w-toalecie-raport [dostęp: 03.03.2014].

Jewdokimow M. (2011), „Uczniowie są aktywni”? Analiza wymagania [w:] G. Mazurkiewicz (red.), Ewaluacja w nadzorze pedagogicznym. Refleksje, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków.

Jewdokimow M. (2013), Rozwój kapitału społecznego a nadzór pedagogiczny. Analiza międzywymaganiowa [w:] G. Mazurkiewicz (red.), Jakość edukacji. Dane i wnioski z ewaluacji zewnętrznych prowadzonych w latach 2010–2011, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków. 

Kołodziejczyk J. (2011), Partycypacja uczniów, rodziców i nauczycieli w zarządzaniu szkołą [w:] G. Mazurkiewicz (red.), Ewaluacja w nadzorze pedagogicznym. Refleksje, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków.

Kołodziejczyk J., Kołodziejczyk J. (2009), Tradycja pedagogiczna i uwarunkowania systemu oświaty dla zarządzania partycypacyjnego szkołą [w:] S. Banaszak, K. Doktór (red.), Socjologiczne, pedagogiczne i psychologiczne problemy organizacji i zarządzania, Wydawnictwo Wyższej Szkoły Komunikacji i Zarządzania, Poznań.

Mazurkiewicz G. (2011), Przywództwo edukacyjne. Odpowiedzialne zarządzanie edukacją wobec wyzwań współczesności, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków.

Mazurkiewicz G. (2012), Zaangażowanie przywódcy warunkiem istnienia przydatnej ewaluacji [w:] G. Mazurkiewicz (red.), Przywództwo i zmiana w edukacji. Ewaluacja jako mechanizm doskonalenia, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków.

Mencel M. (2009), Rada szkoły, Oficyna Wydawnicza Impuls, Kraków.

Mendel T. (2001), Partycypacja w zarządzaniu współczesnymi organizacjami, Wydawnictwo Akademii Ekonomicznej w Poznaniu, Poznań.

Pacewicz A. (2012), Aktywni uczniowie – szansa i wyzwanie dla szkoły [w:] G. Mazurkiewicz (red.), Jakość edukacji. Różnorodne perspektywy, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków.

Sterna D., Strzemieczny J. (2012), Organizacja procesów edukacyjnych dla wspierania uczenia się [w:] G. Mazurkiewicz (red.), Jakość edukacji. Różnorodne perspektyw, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków.

Stocki R., Prokopowicz P., Żmuda G. (2008), Pełna partycypacja w zarządzaniu. Tajemnica sukcesu największych eksperymentów menedżerskich świata, Oficyna Wolters Kluwer Business, Kraków.

Śliwerski B. (1996), Klinika szkolnej demokracji, Oficyna Wydawnicza Impuls, Kraków.

Tędziagolska M., Konieczny I. (2013), Analiza danych dotyczących wymagania „Uczniowie są aktywni”, czyli o aktywności uczniów i nauczycieli w szkołach [w:] G. Mazurkiewicz (red.), Jakość edukacji. Dane i wnioski z ewaluacji zewnętrznych prowadzonych w latach 2010–2011, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków. 

Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (1991), Ministerstwo Edukacji Narodowej, Warszawa.

Zalecenie Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 18 grudnia 2006 r. w sprawie kompetencji kluczowych w procesie uczenia się przez całe życie (2006), Parlament Europejski i Rada Unii Europejskiej.

Kwartalnik ukazuje się w sposób ciągły on-line.
Pierwotną wersją czasopisma jest wersja elektroniczna publikowana w internecie.