Zarządzanie kulturą a hegemonia dyskursu ekonomicznego – analiza przypadku: Teatr Studio w Warszawie

Joanna Kasza

Abstrakt
Usually when we talk about culture management, whether in the context of the object (reflection on what we manage in the sphere of culture: the definition of culture or/and culture goods), as well as in the context of the subject (reflection on the actors involved in this process, i.e. artists, intermediating institutions and receivers), we should be prepare for a certain ambivalence of contrasting discourses or narrations, both within theoretical scientific discourses (discrepancies between the humanities and economic) as well as pragmatic approach resulting from the individual experience of management in culture. Presented case study of the conflict in Studio Theatre in Warsaw is the perfect example, that illustrates in practice this collision (short circuit in refers to S. Žižek’ favourite metaphor) of completely different paradigms, narration, or discourses, as well as individual values, expectations and experiences, which regardless of the attempts of exit from the impasse or negotiations on both side, is still escalating and rising in power.
Evoked conflict, referring both to ideological issues (different values), as well as political (different interests), is at the same time personal conflict as well as substantive one: collision between artistic vision or management strategy for the artistic theatre (repertory’s theatre) and economic vision or management strategy of project theatre (event’s theatre). In refers to difference in epistemological and axiological assumptions, creation of a common space (conceptual, analytical and research) is of the particular importance, this requires a multidisciplinary approach/discourse (scientific, public, environmental), which takes into account relationships of both sides/disciplines/ environments, while assuming both: the critical approach or competition as well as common space and cooperation, underlying their mutual diffusion within the contemporary world of „liquid modernity”.
Słowa kluczowe: zarządzanie w kulturze, kulturowa ekonomia polityczna, konflikt w Teatrze Studio w Warszawie
References

Akcja Popieramy#AktorzyTeatruStudio, http://www.e-teatr.pl/pl/artykuly/223098.html [odczyt: 11.07.2016].

Baudrillard J., Symulakry symulacja, Warszawa 2005.

Bauman Z., Kultura jako Praxis, Warszawa 2013.

Bourdieu P., Reguły sztukiGeneza struktura pola literackiego, Kraków 2007.

Bendixen P., filozoficznych fundamentach teorii zarządzania kulturą, Zarządzanie: kultura/ media/ dziedzictwo, Kraków 2012, t. 11.

Bendixen P., Understanding the Economy – cultural perspective, Berlin 2008.

Burrell G., Morgan G., Sociological paradigms and organisational analysis, London 1979.

Diagnoza potencjału podmiotów kultury zakresie realizacji Programu Rozwoju Kultury 2020http://nck.pl/media/attachments/317966/doskonalenie_polityki_kulturalnej_w_warszawie_-_obszar_instytucje_kultury_diagnoza.pdf [odczyt: 11.09.2017].

Diduszko-Zyglewska A., Czy działalność artystyczna teatru jest zagrożona? Rozmowa Romanem Osadnikiem, „Dziennik Opinii” 2015, nr 341 (7.12.2015), http://www.krytykapolityczna.pl/artykuly/teatr/20151207/osadnik-nigdy-nie-dzialalem-na-szkode-teatru-studio [odczyt: 11.09.2017].

Europejski Kongres Kultury, http://ec.europa.eu/culture/forum/index_en.htm [odczyt: 11.07.2016].

Europejski Kongres Kultury Tekst M. Merczyńskiego „Uwaga na kulturę!”, http://www.culturecongress.eu/whycongress/why_congress_merczynski [odczyt: 11.07.2016].

Janda K., Komentarz sprawie sytuacji Teatrze Studio, blog 26.11.2015, http://www.krystynajanda.pl/dziennik?y=2015&m=11 [odczyt: 11.07.2016].

Jessop B., Ngai-Ling S., Towards Cultural International Political Economy [w:] International Political Economy & PoststructuralPolitics, New York 2006.

Jessop B., Refleksja nad politycznymi paradygmatami politycznymi narracjami sferze rządzenia, „Zarządzanie Publiczne” 2007, nr 2 (2).

Jessop B., Kulturowa ekonomia polityczna analiza dyskursu [w]: A. Duszak, N. Fairclough (red.), Krytyczna analiza dyskursu. Interdyscyplinarne podejście do komunikacji społecznej, Kraków 2008.

Kasza J., Czysta radość czy przymus kreatywności? Analiza (retoryki) kreatywności punktu widzenia kulturowej ekonomii politycznej, Katowice 2016.

Kostera M., Kociakiewicz J., Zarządzanie humanistyczne. Zarys programu, „Problemy Zarządzania” 2013, vol.11, nr 4 (44).

Kroeber A.L., Istota kultury, Warszawa 1973, 2002.

Kroeber A.L., Kluckhohn C., Culture. Critical Review of Concepts and Definitions, Cambridge, Mass, 1952.

Kuderowicz Z., Dilthey, Warszawa 1987.

Lash S., Urry J., The Economies of Signs and Space, London 1994.

List aktorów do zwolnień Teatrze Studio (Polsat News 19.04.2016), http://www.polsatnews.pl/wiadomosc/2016-04-19/list-aktorow-ws-zwolnien-w-teatrze-studio-chca-spotkania-z-prezydent-warszawy/ [odczyt: 11.09. 2017].

List ZASP do Prezydent M. St. Warszawy sprawie Teatru Studiohttp://zasp.pl/index.php?page=Pages&id=346 [odczyt: 11.09. 2017].

McCloskey D., The Rhetoric of Economics, Madison 1985.

Minichbauer R., Chanting the Creative Mantra: the Accelerating Economization of EU Cultural Policy [w:] G. Raunig, G. Ray, U. Wuggenig (red.), Critique of Creativity. Precarity, Subjectivity and Resistance in the Creative Industries, London 2011.

Mrozek W., Pałac Kultury. Konflikt Teatrze Studio nasila się, „Gazeta Wyborcza” 03.12.2015, http://warszawa.wyborcza.pl/warszawa/1,34862,19284084,konflikt-w-teatrze-studio-nasila-sie.html [odczyt: 11.09.2017].

Mrozek W., Panek J., Kryzys Teatrze Studio Warszawie. Odwołane spektakle, niższa frekwencja, „Gazeta Wyborcza” 20.04.2016, http://warszawa.wyborcza.pl/warszawa/1,34862,19948553
,kryzys-w-teatrze-studio-w-warszawie-odwolane-spektakle-nizsza.html
 [odczyt: 11.09.2017].

Mouffe Ch., Wyzwanie Schmitta [w:] Carl Schmidt. Wyzwanie polityczności, Warszawa 2011.

Oświadczenie R. Osadnika – Terazteatr.pl (8.04.2016), www.terazteatr.pl/aktualnosci/oswiadczenie-romana-osadnika,2784 [odczyt: 11.09.2017].

Otwarty list do H. Gronkiewicz Waltz sprawie sytuacji Teatru Studio, [odczyt: 11.09.2017].

Płatek M., Konflikt wokół Teatru Studio Warszawie (29.01.2016)http://mediumpubliczne.pl/2016/01/konflikt-wokol-teatru-studio-w-warszawie/ [odczyt: 11.09.2017].

Program Rozwoju Kultury Warszawie do 2020 roku, http://www.kulturalna.warszawa.pl/prk,17,2597.html?locale=pl_PL [odczyt: 11.09.2017].

http://nck.pl/media/attachments/302516/miasto_kultury_i_obywateli._program_rozwoju_kultury_w_warszawie_do_roku_2020_copy2.pdf [odczyt: 11.09.2017].

Rorty R., Filozofia jako polityka kulturalna, Warszawa 2009.

Schmitt C., Teologia polityczna inne pisma, Warszawa 2000.

Skórzyńska A., Kultura czasach kryzysu. Nieodpowiedzialny projekt polityczny, „Kultura Współczesna” 2011, nr 5(71), s. 145–163.

Sprawozdanie ze spotkania min. B. Zdrojewskim FZZPKIS, lipiec 2009, nr 7 (253), http://www.fzzpkis.pl/archiwum/serwis-pdf/253www.pdf. [odczyt: 11.09.2017].

Sułkowski Ł., Kulturowe procesy zarządzania, Warszawa 2012.

Teatr Romani (Teatr Romana)https://www.youtube.com/watch?v=4uX87NYjS04&list=RD4uX87NYjS04 [odczyt: 11.09.2017].

Throsby D., Economics and Culture, Cambrigde 2001.

UNCESCO, Creative Economy Reporthttp://www.unesco.org/culture/pdf/creative-economy-report-2013.pdf [odczyt: 11.09.2017].

UNCTAD, Creative Economy. Raport 2010http://unctad.org/en/Docs/ditctab20103_en.pdf [odczyt: 11.09.2017].

Warszawa. Inauguracja Przewodnictwa Polski radzie UEhttp://www.e-teatr.pl/pl/artykuly/
117610,druk.html
 [odczyt:11.09.2017].

Wojtyna A., Współczesna ekonomia – kontynuacja czy poszukiwanie nowego paradygmatu?, „Ekonomista” 2008, nr 1, s. 9–30.

Teatrze Studio nie widać końca konfliktu. Aktorzy stworzyli prześmiewczy teledysk, którym krytykują dyrektor, K-MAG.pl, 29.03.2016, http://k-mag.pl/artykul/w-teatrze-studio-nie-widac-konca-konfliktu-aktorzy-stworzyli-przesmiewczy-teledysk-w-ktorym-krytykuja-dyrektora/ [odczyt: 11.09.2017].

Žižek S., Lacrimae rerum, Warszawa 2011.

Kwartalnik "Zarządzanie w Kulturze" ukazuje się w sposób ciągły on-line.

Pierwotną wersją czasopisma jest wersja elektroniczna publikowana kwartalnie w internecie.