Światło we współczesnym budownictwie sakralnym

Ewa Węcławowicz-Gyurkovich

Abstrakt

W każdym okresie historycznym światło w budownictwie sakralnym odgrywało ważną mistyczną rolę. W architekturze sakralnej  drugiej połowy XX wieku także obserwujemy poszukiwanie różnorodnych sposobów oświetlenia wnętrz , aby uzyskać nastrój skupienia i ciszy konieczny  dla wprowadzania odmiennego klimatu niż w innych obiektach użyteczności publicznej. Już Le Corbusier w trzech swoich realizacjach sakralnych preferował raczej przyciemnienie niż prześwietlanie wnętrz. Współczesne  metody kompozycji oraz nowe materiały pozwalają poszukiwać odbić światła dziennego, wielokrotnie jego specyficznego dozowania i refleksów, wywołujących oczekiwane przez projektantów  wyjątkowe doznania  oderwania od rzeczywistości. Przemyślane oświetlenie wnętrza sakralnego zapewnia odpowiedni do kontemplacji i modlitwy nastrój skupienia i wyciszenia.

Light in the Contemporary Sacral Buildings
Abstract
In each historical period light played an important, mystical role in sacral buildings. In the sacral architecture of the second half of the 20th century the search of diversified methods of adding light to interiors so as to reach the atmosphere of concentration and silence necessary to introduce a different climate than in other public utility buildings can be observed. Already Le Corbusier in his three sacral projects preferred dimming rather than over-illuminating interiors. Contemporary methods of composition and new materials enable to search for reflections of the natural light, frequently for its specific proportioning and gleam, evoking the unique experiences of being separated from the reality, so desired by designers. Well considered illumination of sacral interiors provides the atmosphere of concentration and meditation, appropriate for contemplation and prayer.
Słowa kluczowe: światło i cień, nowoczesne budowle sakralne , light and shadow, modern sacral buildings
References

[1] Cinqualbre O., Migayrou F., Le Corbusier The Measures of Man, Centre Pompidou Scheidegger & Spiess, Zurich 2015.
[2] Cohen J.L., Benton T., Le Corbusier Le Grand, Phaidon, London–New York 2008.
[3] Fein R., Słowo wstępne Światło ponad wszystko, [w:] Gajewski P., Porębska A., Skaza M. (red.), architektura i nowoczesność dyskusja w La Tourette, Wydawnictwo Politechniki Krakowskiej, Kraków 2016, s. 11–16.
[4] Flint A., Le Corbusier Architekt jutra, tłum. Cieśla – Szymańska D., grupa wydawnicza Foksal wab, Warszawa 2017.
[5] Gyurkovich J., Architektura sakralna – współczesne tendencje kościele zachodnim, „Przestrzeń i Forma” nr 12/2009, PAN oddział Gdańsk, Szczecin 2009, s. 171–184.
[6] Jencks Ch., Le Corbusier – tragizm współczesnej architektury, tłum. Biegańska M., Wydawnictwa Artystyczne i Filmowe, Warszawa 1982.
[7] Jencks Ch.,Ruch nowoczesny w architekturze, tłum. Morawińska A., Pawlikowska H., Wydawnictwa Artystyczne i Filmowe, Warszawa 1987.
[8] Lampugnani V.M.(red.), Encyclopaedia of 20th Century Architecture, Tha Thames and Hudson, London–New York 1986, s. 48.
[9] Stróżewski W., O możliwości sacrum w sztuce, [w:] Cieślińska N.(red.), Sacrum w sztuce, ZNAK Kraków 1989.
[10] Tanizaki J., Pochwała cienia, tłum. H. Lipszyc, Karakter, Kraków 2016.
[11] Węcławowicz-Gyurkovich E., Pawilon Chrystusa, „Architektura i Biznes”, nr 12/2001, s. 22–31.