Utwory klawesynowe Weroniki Ratusińskiej-Zamuszko – między przeszłością a współczesnością

Monika Woźniak

Abstrakt

Works for Harpsichord by Weronika Ratusińska-Zamuszko—Between the Past and the Present

The article is devoted to two works by Weronika Ratusińska-Zamuszko: the cycle Nymphs for soprano saxophone and harpsichord, and the miniature For Berenika. A miniature in the Baroque style. The introduction contains information about the composer and basic facts about the pieces in question. In the following sections of the article the author analyses: harmony (tonal arrangement and harmonic relations), form (formal models, motifs, rhythms), texture and sound as well as aesthetic aspects. Based on these elements, the key determinants of the composer's style are presented, referring to the Baroque techniques as well as those typical of the postmodern musical language, also discussing the issues of non-musical content resulting from the programme titles of the works. In the analytical part, the author presents an innovative analytical method consisting in reducing the notation of the harpsichord part to the basso continuo notation to verify the thesis that the choice of the instrument (in this case, the harpsichord) determines the style of the composition. The analytical argument leads to interesting research conclusions and is an attempt to define the composer's musical language.

Słowa kluczowe: harpsichord, contemporary music, postmodernism, composition
References

Partytury

Ratusińska W., Nimfy na saksofon sopranowy (flet poprzeczny, klarnet, skrzypce) i klawesyn, Wydawnictwo „Euterpe”, Kraków 2015.

Nagrania płytowe

Gusnar P., Saxophone Varie, CD DUX 0992, 2013.

Ratusińska W., Chamber Music, CD DUX 0580, 2007.

Opracowania

Chomiński J.M., Wilkowska-Chomińska K., Formy muzyczne, t. 1: Teoria formy. Małe formy instrumentalne, Polskie Wydawnictwo Muzyczne, Kraków 1983.

Gajecka-Antosiewicz A., Polska muzyka klawesynowa w latach 1936-2016, „Notes Muzyczny” 2019, nr 1.

Granat-Janki A., Twórczość kompozytorów wrocławskich w latach 1945-2000, Wydawnictwo Akademii Muzycznej im. Karola Lipińskiego, Wrocław 2003.

Granat-Janki A., Twórczość Marty Ptaszyńskiej a styl późny XX-wiecznej moderny, w: Styl późny w muzyce, literaturze i kulturze, t. 4. red. E. Knapik i in., Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego, Katowice 2016.

Jarzębska A., Spor o piękno muzyki. Wprowadzenie do kultury muzycznej XX i XXI wieku, Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Mikołaja Kopernika, Toruń 2018.

Kempiński A.M., Nimfy, hasło w: Słownik mitologii ludów indoeuropejskich, Kantor Wydawniczy SAWW, Poznań 1993.

Kubieniec J., Wstęp do wydania nutowego, w: W. Ratusińska, Nimfy na saksofon sopranowy (flet poprzeczny, klarnet, skrzypce) i klawesyn, Wydawnictwo „Euterpe”, Kraków 2015.

Nowak A., Dzieło muzyczne w dialogu z tradycją i współczesnością. O niektórych aspektach języka muzycznego Hanny Kulenty, w: Dzieło muzyczne wobec przeszłości i współczesności, red. A. Nowak, Wydawnictwo Uczelniane Akademii Muzycznej im. Feliksa Nowowiejskiego, Bydgoszcz 2020.

Nowak W., Rola i znaczenie brzmienia w twórczości Elżbiety Sikory, w: Wieloznaczność dźwięku, red. K. Dziewiątkowska-Mleczko, B. Głuszek, U. Koza, Wydawnictwo Akademii Muzycznej im. Karola Lipińskiego, Wrocław 2014.

Pociej B., Klawesyniści francuscy, Polskie Wydawnictwo Muzyczne, Kraków 1969.

Ratusińska W., O moich inspiracjach, w: Muzyka kameralna kompozytorów AMFC (I): IV Sympozjum kompozytorskie Akademii Muzycznej im. Fryderyka Chopina, red. A. Gronau-Osińska, Warszawa 2006.

Ratusińska-Zamuszko W., Autoreferat, http://www.am.katowice.pl/files/48/Ratusinska_Zamuszko_Autoreferat.pdf [dostęp: 17.09.2021].

Szahaj A., Postmodernizm w kulturze współczesnej, Wydawnictwo Wers, Bydgoszcz 2001.

Szwab N., Wokół muzyki i postawy estetycznej Pawła Szymańskiego, „Res Facta Nova” 2014, nr 15.

Zawistowski P., Rozważania na temat retoryki w muzyce baroku, w: Z praktycznych zagadnień pedagogiki muzycznej, red. S. Olędzki, Wydawnictwo Akademii Muzycznej im. Fryderyka Chopina w Warszawie, Białystok 2002, http://chopin.man.bialystok.pl/umfc/wp-content/uploads/2016/04/02-02.pdf [dostęp: 17.09.2021].