Odgłosy karnawału – muzyczny język Le Carnaval d’Aix op. 83b Dariusa Milhauda

Anna Rusin

Abstrakt

Sounds of Carnival: The Musical Language of Le Carnaval d’Aix op. 83b by Darius Milhaud

Darius Milhaud (1892–1974) is one of the leading composers of the French avantgarde in the 20th century. His stylistic idiom was formed under the influence of the folklore of various cultures from around the world, which he encountered during his numerous travels. One of the compositions inspired by foreign elements, both musical and cultural, is the fantasia Le Carnaval d'Aix op. 83b (1926) for piano and orchestra. The analysis from the genre perspective aims to examine the musical poetics of the composition (including Milhaud’s specific neoclassical strategies) and its links with Carnival. As a result, a dualistic perspective towards the musical language of the composer is proposed as exemplified by the work in question.

Słowa kluczowe: Darius Milhaud, fantasia genre, neoclassical techniques, Carnival
References

Źródła muzyczne

Milhaud D., Le Carnaval d’Aix op. 83b, Heugel et Cie, Paris 1954, partytura.

Milhaud D., Le Carnaval d’Aix op. 83b, Heugel, Paris 1926, wyciąg fortepianowy.

Milhaud D., Salade op. 83, Heugel et Cie, Paris 1953, wyciąg fortepianowy.

Nazareth E., Ferramenta, Vieira Machado & Cia, Rio de Janeiro 1905, partytura.

Nepomuceno A., Galhofeira op. 13 nr 4, E. Bevilacqua & Cia, Rio de Janeiro 1895, partytura.

Rosa S., Vado ben spesso congiando loco, w: Arie Antiche, red. A. Parisotti, Edizioni Ricordi, Milano 1900, partytura.

Monografie

Antokoletz E., Muzyka XX wieku, tłum. J. Chęsy-Parda, J. Lesiński, A. Jasiak, Pozkal, Inowrocław 2009.

Bachtin M., Problemy poetyki Dostojewskiego, tłum. N. Modzelewska, Państwowy Instytut Wydawniczy, Warszawa 1970.

Balbus S., Między stylami, Universitas, Kraków 1996.

Chomiński J., Małe formy instrumentalne, PWM, Kraków 1983.

Collaer P., Darius Milhaud, Editions Slatkine, Geneve–Paris 1982.

Collaer P., Darius Milhaud, tłum. J.H. Galante, Palgrave Macmillan, San Francisco 1988.

Drake J., The Operas of Darius Milhaud, Garland, New York–London 1989.

Dudzik W., Karnawały w kulturze, Wydawnictwo „Sic!” s.c., Warszawa 2005.

Gennep A. van, Le folklore français, t. 1: Du Berceau a la Tombe: Cycles de Carnaval-Careme et de Pâques, Robert Laffont, Manchecourt–Paris 1998.

Helman Z., Neoklasycyzm w muzyce polskiej XX wieku, PWM, Kraków 1985.

Jarzębska A., Modernizm i postmodernizm w refleksji o muzyce, w: Idee modernizmu i postmodernizmu w poetyce kompozytorskiej i w refleksji o muzyce, red. A. Jarzębska, J. Paja-Stach, Musica Iagellonica, Kraków 2007.

Jourdan-Morthange H., Mes amis musiciens, Les éditeurs français réunis, Paris 1955.

Kelkel M., La musique de ballet en France de la Belle Époque aux Années Folles, Librairie Philosophique J. VRIN, Paris 1992.

Kelly B.L., Tradition and Style in the Works of Darius Milhaud 1912-1939, Routledge, New York 2016.

Mawer D., Darius Milhaud: Modality & Structure in Music of the 1920s, Scolar Press, Aldershot 1997.

Milhaud D., Études, Éditions Claude Aveline, Paris 1927.

Milhaud D., My happy life, tłum. D. Evans, C. Palmer, Marion Boyars Publishers Ltd, London 1995.

Nichols R., The Harlequin Years: Music in Paris 1917-1929, University of California Press, Berkeley–Los Angeles 2002.

Nicoll A., W świecie Arlekina. Studium o komedii dell’arte, PIW, Warszawa 1967.

Palmer C., The Poet of the Provence, w: D. Milhaud, My happy life, tłum. D. Evans, C. Palmer, Marion Boyars Publishers Ltd, London 1995.

Piotrowska M., Neoklasycyzm w muzyce XX wieku, Akademia Teologii Katolickiej, Warszawa 1982.

Płoski M., Kwintety dęte Milhauda, Barbera, Luckiego i Patersona. Idee, konteksty, perspektywy interpretacyjno-wykonawcze, Akademia Muzyczna w Krakowie, Kraków 2008.

Roy J., Darius Milhaud: l’homme et son oeuvre, Editions Seghers, Paris 1968.

Surma-Gawłowska M., Komedia dell’arte, Universitas, Kraków 2015.

Tomaszewski M., Chopin. Człowiek, dzieło, rezonans, PWM, Kraków 2005.

Tomaszewski M., Chopin, t. 2: Uchwycić nieuchwytne, PWM, Kraków 2016.

Tomaszewski M., Interpretacja integralna dzieła muzycznego. Rekonesans, Akademia Muzyczna w Krakowie, Kraków 2000.

Tomaszewski M., O muzyce polskiej w perspektywie intertekstualnej. Studia i szkice, Akademia Muzyczna w Krakowie, Kraków 2005.

Artykuły

Boholm A., Weneckie widowiska karnawałowe w maskach, tłum. J. Jaworska, „Konteksty. Polska Sztuka Ludowa” 2002, nr 3–4.

Chouraqui J.M., Le „combat de Carnaval et de Careme” en Provence du XVIe au XIXe siecle, „Revue d’histoire moderne et contemporaine” 1985, t. 32, nr 1.

Milhaud D., Les Ressources nouvelles de la musique, „L’Ésprit nouveau” 1924, nr 25.

Milhaud D., Polytonalité et Atonalité, „Revue musicale” 1923, nr 4.

Correa do Lago M.A., Brazilian sources in Milhaud’s „Boeuf sur le toit”: A Discussion and a Musical Analysis, „Latin American Music Review” 2002, nr 1.

Pociej B., Preludium, toccata i fantazja na instrumenty klawiszowe, „Ruch Muzyczny” 1983, XXVII nr 26.

Hasła encyklopedyczne

Dufourcq N., Provence, hasło w: Larousse de la Musique, t. 2, red. Tenże, Librarie Larousse, Paris 1957.

Drabkin W., Field C., Helm E.E., Fantasia, hasło w: The New Grove Dictionary of Music and Musicians, red. S. Sadie, t. 8, Macmillan Publishers, London 2001.

Drake J., Milhaud Darius, hasło w: The New Grove Dictionary of Music and Musicians, red. S. Sadie, t. 16, Macmillan Publishers, London 2001.

Field C., Fantasia-suite, hasło w: The New Grove Dictionary of Music and Musicians, red. S. Sadie, t. 8, Macmillan Publishers, London 2001.

Suchowiejko R., Milhaud Darius, hasło w: Encyklopedia muzyczna PWM.

Część biograficzna, t. 6 (M), red. E. Dziębowska, PWM, Kraków 2000.

Walker T., Williams Brown J., Rosa Salvator, hasło w: The New Grove Dictionary of Music and Musicians, red. S. Sadie, t. 21, Macmillan Publishers, London 2001.

Źródła internetowe

Corso, hasło w: Centre National de Ressources Textuelles et Lexicales, https://www.cnrtl.fr/definition/corso, [dostęp: 24.04.2022]

Corso, hasło w: Larousse. Dictionnaire de français, https://www.larousse.fr/dictionnaires/francais/corso/19487 [dostęp: 24.04.2022].

Francisco Alves - CATERETE DOS ALMOFADINHAS - P. L. Hallier – Eustórgio Vanderley - Odeon 10.155-B, https://www.youtube.com/watch?v=H2QF-ZsRxaY [dostęp: 24.04.2022].

Guide Sainte-Baume, red. M. Castell Dargassies, http://guidesaintebaume.fr/histoire/instruments-de-musique-de-provence/ [dostęp: 27.04.2022].

L'histoire d'Aix-en-Provence, TV Sud Provence, La grande emission, 13/12/2011, https://www.youtube.com/watch?v=wCBN2jcsXig [dostęp: 24.04.2022].

Petrucci Music Library, https://imslp.org/wiki/Vado_ben_spesso_cangiando_loco_(Bononcini%2C_Giovanni) [dostęp: 27.04.2022].

Rusin A., Fantazja instrumentalna – semantyka, genologia i syndrom gatunku, „MEAKULTURA. Muzyka, edukacja, artyści” 2021, nr 55, wyd. 306, http://meakultura.pl/artykul/fantazja-instrumentalna-semantyka-genologia-isyndrom-gatunku-2517 [dostęp: 27.04.2022].

Rusin A., „Salade” Dariusa Milhauda, „MEAKULTURA. Muzyka, edukacja, artyści” 2021, nr 53, wyd. 304, http://meakultura.pl/artykul/salade-dariusa-milhauda-2492 [dostęp: 27.04.2022].

Czasopismo w darmowym dostępie.

Czasopismo ukazuje się w sposób ciągły on-line.
Pierwotną wersją czasopisma jest wersja elektroniczna.