Wynagrodzenie pracownika w okresie przestoju z powodu siły wyższej

Małgorzata Mędrala

Abstrakt

The employee’s remuneration for the period of non-performance of work because of force majeure

The paper presents the issue of the employee’s right to remuneration for the period of nonperformance of work because of force majeure. The Author analyzes if the employee has the right to receive the remuneration in this case, and if the answer for this question is positive—what its legal nature is (is it a contractual remuneration for work or a social benefit to the employee within the employment relationship). The Author underlines the lack of clear regulations in these matters in Polish law, with the exception of the specific regulations concerning the periods of interruption caused by adverse weather conditions. 

ASJC: 3308, JEL: K31

Słowa kluczowe: pracodawca, pracownik, ryzyko pracodawcy, przestój, wynagrodzenie / employer, employee, employer’s risk, force majeure, remuneration
References

Goździewicz G. (2009) Refleksje na temat prawa do godziwego wynagrodzenia za pracę [w:] W. Sanetra (red.), Wynagrodzenie za pracę w warunkach społecznej gospodarki rynkowej i demokracji, Warszawa.

Lackoroński B. (2009) Glosa do wyroku SN z 16 maja 2007 r., III CSK 452/06, OSP 2009, nr 2, poz. 19.

Lewandowicz-Machnikowska M. (2019) [w:] K.W. Baran (red.), Prawo pracy i ubezpieczeń społecznych, wyd. 3, Warszawa.

Machnikowski P. (2019) [w:] E. Gniewek (red.), Kodeks cywilny. Komentarz, Warszawa.

Mędrala M. (2020) Społeczny charakter świadczeń w polskim prawie pracy, wyd. 2, Warszawa.

Muszalski W. (2019) [w:] W. Muszalski (red.), Kodeks pracy. Komentarz, Warszawa.

Nowak M. (2007) Prawo do godziwego wynagrodzenia za pracę. Regulacja prawna i treść, Łódź.

Pisarczyk Ł. (2008) Ryzyko pracodawcy, Warszawa.

Skoczyński J. (2005) [w:] Z. Salwa Z. (red.), M. Gersdorf, K. Rączka, J. Skoczyński, Kodeks pracy. Komentarz, LEX.

Skoczyński J. (2009) Wynagrodzenie za czas przestoju [w:] W. Sanetra (red.), Wynagrodzenie za pracę w warunkach społecznej gospodarki rynkowej i demokracji, Warszawa.

Skotnicka M. (2012) Powódź tysiąclecia – wrocławska fala wspomnień, „Pamięć i Przyszłość”, 2(16).

Świątkowski A.M. (2018) Kodeks pracy. Komentarz, wyd. 6, Warszawa.

Święcicki M. (1968) Prawo pracy, Warszawa.

Tomaszewska M. (2016) [w:] J. Stelina (red.), Prawo pracy, wyd. 3, Warszawa.

Wagner B. (2017) [w:] L. Florek (red.), Kodeks pracy. Komentarz, wyd. 7, LEX.

Walczak K. (2020) [w:] K. Walczak (red.), Kodeks pracy. Komentarz, wyd. 31, Legalis. Żołyński J. (2018) Indywidualne, procesowe i zbiorowe prawo pracy, Gdańsk.

Źródła internetowe

Gotowość [w:] Słownik języka polskiego PWN, https://sjp.pwn.pl/szukaj/przest%C3%B3j.html (dostęp: 25 marca 2020).

Przestój [w:] Słownik języka polskiego PWN, https://sjp.pwn.pl/szukaj/gotowo%C5%9B%C4%87.html (dostęp: 25 marca 2020).

Stanowisko Państwowej Inspekcji Pracy z 12 marca 2020 roku, https://www.pip.gov.pl/pl/wiadomosci/108610,praca-zdalna-przeciwdzialanie-covid-19.html (dostęp: 24 marca 2020).

Orzecznictwo

Uchwała Sądu Najwyższego z dnia 19 czerwca 1979 roku, I PZP 20/79, Legalis nr 212070.

Uchwała Sądu Najwyższego z dnia 16 października 1992 roku, I PZP 58/92, OSNCP 1993, nr 6, poz. 95.

Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 3 czerwca1998 roku, I PKN 49/98, OSNAPiUS 1999, nr 11, poz. 362.

Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 26 czerwca 1998 roku, I PKN 195/98, OSNAPiUS 1999, nr 14, poz. 453.

Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 14 maja 1999 roku, I PKN 60/99, OSNAPiUS 2000, nr 15, poz. 5.

Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 2 września 2003 roku, I PK 345/02, OSNP 2004 nr 18, poz. 308.

Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 4 grudnia 2003 roku, I PK 109/03, OSNP 2004, nr 21, poz. 367.

Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 19 maja 2004 roku, I PK 486/03, Legalis nr 67895.

Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 23 września 2004 roku, I PK 541/03, OSNP 2005, nr 7, poz. 94.

Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 11 stycznia 2006 roku, II PK 111/05, OSNP 2006, nr 23–24, poz. 347.

Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 23 października 2006 roku, I PK 110/06, Legalis nr 79155.

Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 16 maja 2007 roku, III CSK 452/06, OSP 2009, nr 2, poz. 19.

Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 20 lipca 2007 roku, I CK 3/07, OSNC-ZD 2008, nr 3, poz. 65.

Uchwała Sądu Najwyższego z dnia 13 grudnia 2007 roku, III CZP 100/07, OSNC 2008, nr 12, poz. 139.

Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 17 stycznia 2008 roku, III CSK 202/07, Legalis nr 127040.

Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 14 grudnia 2009 roku, I PK 115/09, Legalis nr 244007.

Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 3 lutego 2016 roku, II PK 339/14, Legalis nr 1421831.

Akty prawne

Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 roku – Kodeks pracy, Dz.U. 2019, poz. 1040 tekst jedn. ze zm.

Ustawa z dnia 17 lipca 1997 roku o stosowaniu szczególnych rozwiązań w związku z likwidacją skutków powodzi, która miała miejsce w lipcu 1997 roku, Dz.U. 1997, nr 80, poz. 491 ze zm.

Ustawa z dnia 10 października 2002 roku o minimalnym wynagrodzeniu za pracę, Dz.U. 2002, nr 200, poz. 1679; Dz.U. 2018, poz. 2177 tekst jedn. ze zm.

Ustawa z dnia 13 marca 2003 roku o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników, Dz.U. 2018, poz. 1969 tekst jedn.

Ustawa z dnia 5 grudnia 2008 roku o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi, Dz.U. 2019, poz. 1239 tekst jedn. ze zm.

Ustawa z dnia 1 lipca 2009 roku o łagodzeniu skutków kryzysu ekonomicznego dla pracowników i przedsiębiorców, Dz.U. 2009, nr 125, poz. 1035 ze zm.

Ustawa z dnia 16 września 2011 roku o szczególnych rozwiązaniach związanych z usuwaniem skutków powodzi, Dz.U. 2019, poz. 1317 tekst jedn. ze zm.

Ustawa z dnia 11 października 2013 roku o szczególnych rozwiązaniach związanych z ochroną miejsc pracy, Dz.U. 2019, poz. 669 tekst jedn.

Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 13 marca 2020 roku w sprawie ogłoszenia na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu zagrożenia epidemicznego, Dz.U. 2020, poz. 433.

Rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 20 marca 2020 roku w sprawie ogłoszenia na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu epidemii, Dz.U. 2020, poz. 491.

Ustawa z dnia 2 marca 2020 roku o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych, Dz.U. 2020, poz. 374.

Pierwotną wersją czasopisma jest wersja elektroniczna publikowana w internecie.

Czasopismo zostało dofinansowane ze środków Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego na podstawie umowy nr 284/WCN/2019/1 z dnia 16 lipca 2019 r. z pomocy przyznanej w ramach programu „Wsparcie dla czasopism naukowych".