Zatrudnienie funkcjonariuszy w administracji celno-skarbowej po reformie

Elżbieta Ura

Abstrakt

Employment of officers in customs and tax administration after the reform

The article presents the legal regulations concerning the officers of the former Customs Service adopted by the legislator on the occasion of the reformed customs and tax administration and the establishment of the National Tax Administration. The institution of terminating the service relations of officers by law was introduced, as well as transforming the service relations into contractual relations as a result of offering the officer further work in the structures of this administration and accepting this proposal by him. Problems with interpreting these solutions were visible in the varied jurisprudence of administrative courts as well as common courts. In order to understand these difficulties, some of the justifications of the judgments have been presented more broadly. In line with these considerations, the thesis is justified that in recent years the legislator has increasingly resorted to this type of solutions and introduced institutions of termination of employment relations by law, and their cause is not “exceptional, special circumstances justified by the state system reform,” which was emphasized by the Constitutional Tribunal, only reforms related to organizational transformations in public administration. This is viewed as the means of replacing public administration staff.

ASJC: 3308, JEL: K31

Słowa kluczowe: reforma, administracja celno-skarbowa, stosunki służbowe funkcjonariuszy, reform, customs and tax administration, official relations of officers
References

Biuletyn Informacji Publicznej RPO (2020) Jakie są koszty odszkodowań za wygaśnięcie stosunków pracy przy reformie administracji rolnej? RPO pyta Ministra Rolnictwa, https://www.rpo.gov.pl/pl/content/rpo-pyta-ministra-rolnictw-o-koszty-odszkodowan-dla-zwolnionych-z-administracji-rolnej (dostęp: 31 marca 2021).

NIK (2020) NIK o zmianach w organizacji i funkcjonowaniu administracji rolnej, https://www.nik.gov.pl/aktualnosci/zmiany-w-organizacji-i-funkcjonowaniu-administracji-rolnej.html (dostęp: 31 marca 2021).

Nowak I. (2020) National Revenue Administration – Current Organisational and Financial Problems, „Prawo Budżetowe Państwa i Samorządu”, nr 2.

Płażek S. (2019) Wygaśnięcie stosunków pracy z mocy prawa w administracji publicznej, „Praca i Zabezpieczenie Społeczne”, nr 2.

Świątkowski A. (2018) Pozakodeksowe przypadki wygaśnięcia stosunku pracy, „Palestra”, nr 3. 

Ura E. (1995) Pozycja prawna pracowników terenowej administracji rządowej i samorządu terytorialnego, Lublin.

Ura E. (2018) Wprowadzanie reform w strukturach administracji publicznej jako środek do wymiany kadr tej administracji [w:] A. Jabłoński, T. Kuczyński (red.), Prawo pracy i prawo ubezpieczeń społecznych. Teraźniejszość i przyszłość. Księga jubileuszowa Profesora Zdzisława Kubota, Warszawa 2018.

Uzasadnienie poselskiego projektu ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej (2016), druk sejmowy nr 826, Sejm VIII kadencji.

Uzasadnienie poselskiego projektu ustawy – Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej (2016), druk sejmowy nr 827, Sejm VIII kadencji.

Orzecznictwo

Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 maja 2018 roku, I OSK 1556/18, LEX nr 2593456.

Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 sierpnia 2019 roku, I OSK 705/18, LEX nr 2713904.

Postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 22 sierpnia 2000 roku, IV CKN 1188/00, OSNC 2001, nr 1, poz. 20.

Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 4 października 2017 roku, II SAB/Po 145/17, LEX nr 2423141.

Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 października 2017 roku, II SAB/Wa 511/17, LEX nr 2469409.

Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 23 listopada 2017 roku, IV SA/Wr 665/17, LEX nr 2424198.

Uchwała Sądu Najwyższego z dnia 8 stycznia 1992 roku, III CZP 138/91, OSNCP 1992, nr 7–8, poz. 128.

Uchwała Sądu Najwyższego z dnia 19 lutego 2020 roku, III PZP 7/19, OSNP 2020, nr 7, poz. 63.

Uchwała składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 lipca 2019 roku, I OPS 1/19, ONSA i WSA 2019, nr 5, poz. 71.

Uchwała składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 12 marca 2003 roku, III CZP 85/02, OSNC 2003, nr 10, poz. 129.

Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 marca 2017 roku, I OSK 316/2016, CBOSA.

Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 kwietnia 2018 roku, I OSK 2768/17, LEX nr 2590998.

Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 listopada 2018 roku, I OSK 1044/18, LEX nr 2629079.

Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 marca 2020 roku, I OSK 2767/19, LEX nr 3009676.

Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 kwietnia 2020 roku, I OSK 1000/19, LEX nr 3018174.

Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 kwietnia 2020 roku, I OSK 3172/19, LEX nr 2986188.

Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 stycznia 2021 roku, III OSK 1407/21, LEX nr 3117611.

Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 24 maja 2001 roku, I PKN 399/00, OSNP 2003, nr 6, poz. 143.

Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 16 czerwca 2009 roku, I PK 24/09, LEX nr 515695.

Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 26 września 2019 roku, III PK 126/18, OSNP 2020, nr 8, poz. 79.

Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 22 stycznia 2020 roku, I PK 209/18, LEX 2772555.

Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 sierpnia 2020 roku, II PK 4/19, LEX nr 3071522.

Wyrok Sądu Okręgowego w Legnicy z dnia 14 października 2020 roku, V Pa 28/20, baza orzeczeń Sądu Okręgowego w Legnicy.

Wyrok Sądu Rejonowego w Legnicy z dnia 10 marca 2020 roku, IV P 105/19, baza orzeczeń Sądu Rejonowego w Legnicy.

Wyrok Sądu Rejonowego w Rzeszowie z dnia 9 listopada 2020 roku, IV P 237/19.

Wyrok Sądu Rejonowego w Szczecinie-Centrum z dnia 4 sierpnia 2020 roku, IX P 352/19, POSP.

Wyrok Sądu Rejonowego w Szczecinie-Centrum z dnia 16 października 2020 roku, IX P28/20, POSP.

Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 23 września 1997 roku, K 25/96, OTK ZU 1997, nr 3–4, poz. 36.

Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 14 grudnia 1999 roku, SK 14/98, OTK ZU 1999, nr 7, poz. 163.

Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13 marca 2000 roku, K 1/99, OTK 2000, nr 2, poz. 59.

Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 10 lipca 2000 roku, SK 12/99, OTK 2000, nr 5, poz. 143.

Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 stycznia 2003 roku, SK 27/02, OTK ZU 2003, nr 1A, poz. 2.

Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 20 kwietnia 2004 roku, K 45/02, Dz.U. 2004, nr 109, poz. 1159.

Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 19 października 2004 roku, K 1/04, OTK-A 2004, nr 9, poz. 93.

Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13 lutego 2007 roku, K 46/05, OTK-A 2007, nr 2, poz. 10.

Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 12 lipca 2011 roku, K 26/09, OTK-A 2011, nr 6, poz. 54.

Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 23 stycznia 2014 roku, K 51/12, OTK 2014, nr 1, poz. 4.

Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 24 października 2017 roku, K 1/17, OTK-A 2017, poz. 79.

Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 28 października 2015 roku, II SA/Bd 878/15, LEX nr 1948741.

Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 21 listopada 2017 roku, II SAB/Ke 63/17, LEX nr 2422880.

Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 14 listopada 2017 roku, III SA/Kr 890/17, LEX nr 2402045.

Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 19 października 2017 roku, II SA/Ol 672/17, LEX nr 2381494.

Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 4 października 2017 roku, II SA/Sz 897/17, LEX nr 2377612.

Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 października 2013 roku, II SA/Wa 1188/13, LEX nr 1637335.

Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 kwietnia 2020 roku, II SA/Wa 2652/19, LEX nr 3072213.

Akty prawa krajowego

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 roku, Dz.U. 1997, nr 78, poz. 483 z dnia 16 lipca 1997 roku.

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 roku – Kodeks postępowania administracyjnego, Dz.U. 2021, poz. 735 tekst jedn.

Ustawa z dnia 17 listopada 1964 roku – Kodeks postępowania cywilnego, Dz.U. 2021, poz. 1805 tekst jedn. ze zm.

Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 roku – Kodeks pracy, Dz.U. 2020, poz. 1320 tekst jedn. ze zm.

Ustawa z dnia 22 marca 1990 roku o pracownikach samorządowych, Dz.U. 1990, nr 21, poz. 124.

Ustawa z dnia 28 września 1991 roku o kontroli skarbowej, Dz.U. 2016, poz. 720 tekst jedn. ze zm.

Ustawa z dnia 21 czerwca 1996 roku o urzędzie Ministra Finansów oraz o urzędach i izbach skarbowych, Dz.U. 2015, poz. 578 tekst jedn. ze zm.

Ustawa z dnia 13 października 1998 roku – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną, Dz.U. 1988, nr 133, poz. 872.

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U. 2019, poz. 2325 tekst jedn.

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 roku o Służbie Celnej, Dz.U. 2016, poz. 1799 tekst jedn. ze zm. 

Ustawa z dnia 10 lipca 2015 roku o administracji podatkowej, Dz.U. 2015, poz. 1269 ze zm.

Ustawa z dnia 16 listopada 2016 roku o Krajowej Administracji Skarbowej, Dz.U. 2021, poz. 422 tekst jedn. ze zm.

Ustawa z dnia 16 listopada 2016 roku – Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej, Dz.U. 2016, poz. 1948.

Ustawa z dnia 10 lutego 2017 roku o Krajowym Ośrodku Wsparcia Rolnictwa, Dz.U. 2020, poz. 481 tekst jedn.

Ustawa z dnia 10 lutego 2017 roku – Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowym Ośrodku Wsparcia Rolnictwa, Dz.U. 2017, poz. 624.

Akty prawa międzynarodowego

Konwencja o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności sporządzona w Rzymie dnia 4 listopada 1950 roku, zmieniona następnie Protokołami nr 3, 5 i 8 oraz uzupełniona Protokołem nr 2, Dz.U. 1993, nr 61, poz. 284.

Pierwotną wersją czasopisma jest wersja elektroniczna publikowana w internecie.

Czasopismo zostało dofinansowane ze środków Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego na podstawie umowy nr 284/WCN/2019/1 z dnia 16 lipca 2019 r. z pomocy przyznanej w ramach programu „Wsparcie dla czasopism naukowych".